LIVE UPDATES
Bota

Këndvështim përtej krizës/ Analisti Parsi “guxon”: Tre skenarë për post-COVID, dy nuk janë të mira. Pse fiton bota d

7 Maj 2020, 13:44 Nga DOSJA
Këndvështim përtej krizës/ Analisti Parsi

A do t’i shndërrojë pandemia shoqëritë tona? SARS – CoV – 2 mund të jenë nxitësi i pavullnetshëm i ndryshimeve gjeopolitike dhe ekonomike. Tani për tani pandemia na detyron në një rrethim dhe e ardhmja duket e vështirë për t’u parashikuar. Shkencëtari dhe analisti politik Vittorio Emanuele Parsi, profesor i Marrëdhënieve Ndërkombëtare në Universitetin Katolik të Milanos, ka provuar me guxim të madh të parashikojë se çfarë na pret. Ai ka parashikuar tre skenarë.

Profesor Parsi, cila është pika e dobët e mënyrës sonë të jetës që ka ekspozuar virusi?

Ajo është e ndërsjelltë dhe e ndërtuar pa e kuptuar se rezistenca e elementit më të brishtë “dikton” atë të të gjithë sistemit: dhe faktori njerëzor është gjithmonë më i prekshmi. Nuk është aspak paradoksale që globalizimi është pezulluar nga një virus biologjik. Për afro dyzet vjet, ne kemi jetuar në një botë ku gjithçka që është e lëvizshme dhe e dematerializuar ka pasur vlerë gjithmonë e më shumë në rritje  dhe e ka shtuar presionin mbi të drejtat e njeriut, duke e zvogëluar rolin e tyre. Paradoksi i vërtetë është se kulti i dematerializmit është forma e fundit dhe më delikate e materializmit.

Rasti i ngjarjes 201 (një simulim i pandemisë së fundit) që ju përmendni është shumë interesante. Sa e kemi nënvlerësuar rrezikun e një pandemie? Dhe pse, sipas jush?

Shenjat ishin të vazhdueshme. Ne kemi ekzekutuar rrezikun e një pandemie globale me Sars, Ebola dhe me format e ndryshme të gripit të shpendëve. Përgatitja mund të bëhej që atëherë duke investuar para në një seri masash që nuk ishin menjëherë fitimprurëse, rendimenti i të cilave do të vlerësohej për një afat të gjatë. Një zgjidhje e vështirë në një sistem ekonomik në të cilin është vepruar me një logjikë mbizotëruese. Hiperfinancimi i ekonomisë ka favorizuar këtë ngritje dhe gjithashtu ka çuar në një çekuilibër progresiv të marrëdhënieve të pushtetit midis shumicës dhe pakicës. Diçka që është përkthyer në humbjen e efektivitetit të demokracisë si një mjet për të përmbajtur efektet politike të pabarazisë.

Ju propozoni tre skenarë për post-Covid. A mund të na i  shpjegoni ato? E para është ajo e Restaurimit …

Saktësisht siç ndodhi në 1815, do të mbizotërojë iluzioni i të qenurit në gjendje për një rivendosje të sistemit politik dhe ekonomik (si vendas, ashtu edhe ndërkombëtar). Konkurrenca për udhëheqje midis SHBA-së dhe Kinës do të vazhdojë ndërsa BE-ja do të mbijetojë, duke përdorur një vizion “buxhetor” të politikës. Regjimet e brendshme politike do të theksojnë dimensionin e tyre teknokratik duke nxitur demobilizimin politik,

Në skenarin e “fundit të perandorisë”, ju shihni më pak demokraci dhe fundin e BE-së. Pse kështu?

Sepse nëse BE nuk do të ishte në gjendje të “bënte ndryshimin” edhe në pandemi, nëse sfida e solidaritetit dhe ndarjes dështon për herë të tretë në 10 vjet, fati i saj politik do të vulosej. Për më tepër, në një skenar nga kalimi në një botë të mbyllur në sfera gjithnjë e më të padepërtueshme politike dhe ekonomike, ku askush nuk do të mund të ushtronte lidership global, multilateralizmi do të zhdukej. Do të kishte një reagim të fortë në drejtim të sovranitetit populist, që do të trazonte BE-në. Do të kishim regjime udhëheqëse me mobilizim politik nga lart.

Në skenarin optimist të rilindjes, globalizimi dhe pabarazitë zvogëlohen. Si mund të ndodhë kjo?

Ndikimi shkatërrues i pandemisë në Shtetet e Bashkuara, i shoqëruar me zgjedhjet e nëntorit do të na lejonte të ndryshonim sensin e asaj që konsiderohet normale. Krizat e mëdha, njësoj si ato pas vitit 1929 ose pas Luftës së Dytë Botërore, ofrojnë mundësi vërtet të jashtëzakonshme për ndryshime. Dhe të mos harrojmë se faza aktuale neoliberale filloi edhe me krizën e viteve 1970. Për shkak të përqendrimit të tyre në botën e sotme, i shoqëruar me faktin se ata mbesin një sistem pluralist, në të cilin opinioni publik “ka rëndësi”, ndryshimi akoma mund të shkaktohej në Shtetet e Bashkuara.

A do të ishte gjithashtu një skenar me më pak pasuri?

Jo. Do të ishte një botë më e drejtë dhe më pak e pabarabartë. Do të ishte një botë e aftë të mendojë se ekuipazhi nuk është vetëm përbërësi më i prekshëm i anijes, por edhe ai thelbësor dhe i pazëvendësueshëm. Pa pilot, një anije është vetëm një anije fantazmë që vetëm lundron.

Marrë nga Avvenire.it

(k.m/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota koronavirusi ne bote vittorio emanuele parsi koronavirusi ne bote vittorio emanuele parsi

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet