"Nevojitet një reformë gjithëpërfshirëse"/ Zbardhet progres-raporti i KE për Shqipërinë: Zgjedhjet në kushte të pabarabarta, nga qeveria u abuzua me burimet publike

KE

BRUKSEL- Komisioni Evropian në progres-raportin për Shqipërinë ka deklaruar se vendi ynë është mesatarisht i përgatitur në Reformën e Administratës Publike. Në progres-raport, thuhet se në Shqipëri duhet një kontroll më i fortë financiar në buxhetim e punësim publik. 

Pjesë nga raporti:

Shqipëria mbetet mesatarisht e përgatitur në fushën e reformës së administratës publike (RAP). Gjatë periudhës raportuese është arritur disa përparim, me miratimin në dhjetor 2024 të Strategjisë së re Ndërsektoriale Kundër Korrupsionit (ISAC) 2024–2030 dhe të Strategjisë Afatmesme të të Ardhurave 2024–2027, si dhe me miratimin në korrik 2025 të Strategjisë Ndërsektoriale për Reformën e Administratës Publike 2025–2030. Megjithatë, ndryshimet në ligjin për shërbimin civil dhe ligjin për organizimin e administratës shtetërore ende nuk janë miratuar, ndonëse ky i fundit është paraqitur për konsultim publik.

Praktika e rishikimeve buxhetore përmes akteve normative të miratuara nga ekzekutivi vijon ende, duke devijuar nga procesi i zakonshëm i rishikimit të buxhetit. Nga ana tjetër, është ruajtur një drejtim i qartë politik për agjendën e reformës në administratën publike nga Ministri i Shtetit për Administratën Publike dhe Antikorrupsionin. Rekomandimet e Komisionit nga viti i kaluar janë zbatuar pjesërisht dhe mbeten kryesisht të vlefshme. Në vitin në vijim, Shqipëria duhet në mënyrë të veçantë të: nisë zbatimin e strategjisë së re të administratës publike dhe të rishikojë efektivitetin e strukturave aktuale të monitorimit; të kufizojë përdorimin e akteve normative për rishikimet buxhetore dhe të kthehet te proceset e rregullta të rishikimit të buxhetit; miratojë dhe zbatojë një kuadër të ri ligjor për shërbimin civil, që të përfshijë rregulla të rishikuara për rekrutimin, promovimin dhe largimin bazuar në meritë, në të gjitha nivelet, veçanërisht në nivelin e lartë drejtues, si dhe të rinisë automatizimin e sistemit të pagave; miratojë dhe zbatojë legjislacion të rishikuar që rregullon si duhet tipologjinë dhe kriteret për krijimin e institucioneve vartëse dhe qartëson linjat e përgjegjësisë ndërmjet tyre dhe institucioneve mëmë

foto ilustruese

BRUKSEL- Progres-raporti i KE për Shqipërinë ka deklaruar se Pavarësia dhe paanshmëria e gjyqësorit është e kënaqshme në gjykatat e nivelit më të lartë dhe në gjykatat e shkallës së parë. Në raport më tej theksohet se qëndrueshmëria e gjyqësorit është përmirësuar, përpjekjet nga zyrtarët publikë ose politikanët për të ushtruar ndërhyrje dhe presion të panevojshëm janë rritur dhe ngrenë shqetësime serioze. Më tej në raport thuhet se në nivelin SPAK, ekziston mundësia për transparencë dhe verifikueshmëri edhe më të madhe të marrjes në pyetje, veçanërisht përmes dhomave të reja të marrjes në pyetje. 

"Pavarësia dhe paanshmëria e gjyqësorit është e kënaqshme në gjykatat e nivelit më të lartë dhe në gjykatat e shkallës së parë. Ndërsa qëndrueshmëria e gjyqësorit është përmirësuar, përpjekjet nga zyrtarët publikë ose politikanët për të ushtruar ndërhyrje dhe presion të panevojshëm janë rritur dhe ngrenë shqetësime serioze, veçanërisht reagimet dhe përpjekjet e papara publike për të ushtruar presion nga degët ekzekutive dhe legjislative kundër Strukturës së Specializuar Kundër Krimit të Organizuar dhe Korrupsionit (SPAK) dhe Inspektorit të Lartë të Drejtësisë. Shtatë magjistratë u vunë nën mbrojtje. Institucionet vetëqeverisëse ishin të zëshme në denoncimin e presionit politik mbi gjyqësorin, duke lëshuar deklarata publike.

Ndërsa Qeveria i ka ndarë ambientet e nevojshme Gjykatës së Apelit, cilësia e infrastrukturës së gjykatës mbetet përgjithësisht e dobët. Kjo ka çuar në mbipopullim dhe praktikën e vazhdueshme të errët të seancave dëgjimore që zhvillohen në dhomat e gjyqtarëve. Nuk është bërë përparim në sigurimin e standardeve të mjaftueshme të sigurisë për gjyqtarët dhe prokurorët.

Vrasja fatale e gjyqtarit të Gjykatës së Apelit të Tiranës gjatë një seance gjyqësore ka theksuar më tej shqetësimet në lidhje me pamjaftueshmërinë e infrastrukturës së gjykatës, si dhe sulmet personale të dëmshme të drejtuara ndaj gjyqtarëve dhe prokurorëve dhe nënvizoi nevojën për masa për të garantuar sigurinë e magjistratëve. Në nivelin SPAK, ekziston mundësia për transparencë dhe verifikueshmëri edhe më të madhe të marrjes në pyetje, veçanërisht përmes dhomave të reja të marrjes në pyetje", thuhet në raport./Dosja.al

Komisioni Europian

BRUKSEL- Progres-raporti i KE për Shqipërinë ka dekalruar se nevojitet një reformë gjithëpërfshirëse për Kodin Zgjedhor. Në progres-raportin e KE-s, të publikuar ditën e sotme theksohet se është e nevojshme që të bëhet një Reformë gjithpërfshirëse zgjedhore. Ndërkohë që shtohet se në kërë reformë duhet që të adresohen sa më shpejt rekomandimet e dhëna nga OSBE/ODIHR.

Pjesë nga raporti:

Reforma e pjesshme zgjedhore ndryshoi Kodin Zgjedhor, por nuk arriti të adresonte një numër rekomandimesh të hershme nga OSBE/ODIHR dhe Komisioni i Venedikut. Nevojitet një reformë gjithëpërfshirëse zgjedhore. Parlamenti mund të ushtrojë pushtetet e tij në një mënyrë pjesërisht efektive. Polarizimi politik, mungesa e dialogut të vërtetë politik dhe përplasjet midis shumicës në pushtet dhe pjesëve të opozitës vazhduan të ndikonin në aktivitetin e Parlamentit, ndërsa proceset e konsultimit publik mbetën të kufizuara. Parlamenti pengohet gjithashtu nga mbikëqyrja e kufizuar mbi ekzekutivin, ndërsa politizimi i emërimeve parlamentare në pozicione të larta në organet kushtetuese ose institucionet e pavarura të krijuara me ligj mbetet një problem serioz. U vunë re shqetësime në lidhje me punën, metodologjinë dhe ndikimin e komisionit parlamentar ad hoc për thellimin e reformave për qeverisje të mirë, sundimin e ligjit dhe antikorrupsionin. Pas zgjedhjeve të 11 majit, numri i komisioneve të përhershme u rrit nga tetë në njëmbëdhjetë, nga të cilat katër kryesohen nga opozita.

Foto Ilustruese

BRUKSEL- Progres-raporti i Komisionit Evropian për Shqipërinë është publikuar ditën e sotme. Në progres-raport theksohet se procesi i integrimit në BE duhet të jetë gjithëpërfshirës. 

Në raport bëhet me dije se procesi i integrimit duhet që të mbështetet nga të gjitha palët politike dhe nga mekanizma efektivë konsultimi. Po ashtu bëhet me dije se përpjekjet e komunikimit për integrimin në BE duhet të intensifikohen.

Pjesë nga raporti:

Qeveria vazhdoi të tregojë angazhimin e saj për integrimin në BE. Pas zgjedhjeve parlamentare të 11 majit, një qeveri e re mori detyrën në shtator 2025. Ndarja e përgjegjësive midis qeverisjes lokale dhe qendrore mbetet një çështje.

Organet e Shqipërisë përgjegjëse për procesin e integrimit në BE janë në funksion. Ato koordinuan me sukses pozicionet kombëtare, duke çuar në hapjen e negociatave për pesë nga gjashtë grupimet tematikë gjatë periudhës së raportimit. Ekspertiza për integrimin në BE, planifikimi dhe mekanizmat ndërinstitucionalë do të duhet të forcohen më tej për të mbështetur ambicien e Shqipërisë për të përshpejtuar reformat e kërkuara nga procesi i anëtarësimit në BE. Procesi i integrimit në BE duhet të jetë më gjithëpërfshirës, të mbështetet nga palët politike dhe të mbështetet nga mekanizma efektivë konsultimi. Përpjekjet e komunikimit për integrimin në BE duhet të intensifikohen.

Organizatat e shoqërisë civile (OSHC) operojnë në një mjedis pjesërisht mundësues. Ato përballen me sfida sa i përket kërkesave të regjistrimit dhe fondeve të kufizuara publike, bashkë me një rritje të narrativave negative dhe fushatave shpifëse online.

BRUKSEL- Progres-raporti i Komisionit Evropian për Shqipërinë është publikuar ditën e sotme. Ky progres-raport, fokusohet mësë shumti të zgjedhjet që u mbajtën më 11 maj, ku fitoi mandatin e 4 partia në pushtet. 

Në raport thuhet se zgjedhjet janë mbajtur në kushte të pabarabarta për shkak të favorizimit të partisë në pushtet. Më tej bëhet me dije se qeveria ka abuzuar me burimet publike në zgjedhje. 

Pjesë nga raporti:

Korniza e përgjithshme lejon zgjedhje përgjithësisht të lira dhe të ndershme. Zgjedhjet parlamentare të mbajtura më 11 maj 2025, të cilat pasuan një reformë të pjesshme zgjedhore, sollën mandatin e katërt radhazi për partinë në pushtet. Përfundimet paraprake të misionit vëzhgues të zgjedhjeve të Organizatës për Siguri dhe Bashkëpunim në Evropë (OSBE) / Zyrës për Institucione Demokratike dhe të Drejtat e Njeriut (ODIHR) vunë në dukje se zgjedhjet ishin konkurruese dhe të administruara profesionalisht, por identifikuan disa mangësi, përfshirë mungesën e një fushe të barabartë gare dhe abuzimin me burimet publike. Reforma e pjesshme zgjedhore ndryshoi Kodin Zgjedhor, por nuk arriti të adresojë një numër rekomandimesh të kahershme nga OSBE/ODIHR dhe Komisioni i Venecias. Nevojitet një reformë gjithëpërfshirëse zgjedhore.

Parlamenti mund të ushtrojë kompetencat e tij në mënyrë pjesërisht efektive. Polarizimi politik, mungesa e dialogut të mirëfilltë politik dhe përplasjet ndërmjet shumicës në pushtet dhe pjesëve të opozitës vazhduan të ndikojnë në aktivitetin e Parlamentit, ndërkohë që proceset e konsultimit publik mbetën të kufizuara. Parlamenti gjithashtu pengohet nga mbikëqyrja e kufizuar mbi ekzekutivin, ndërsa politizimi i emërimeve parlamentare në pozicione të larta në organet kushtetuese ose institucionet e pavarura të krijuara me ligj mbetet një çështje serioze. U ngritën shqetësime lidhur me punën, metodologjinë dhe ndikimin e komisionit ad hoc parlamentar për thellimin e reformave për qeverisjen e mirë, sundimin e ligjit dhe luftën kundër korrupsionit. Pas zgjedhjeve të 11 majit, numri i komisioneve të përhershme u rrit nga tetë në njëmbëdhjetë, prej të cilave katër kryesohen nga opozita.

Qeveria vazhdoi të tregojë angazhimin e saj për integrimin në BE. Pas zgjedhjeve parlamentare të 11 majit, një qeveri e re mori detyrën në shtator 2025. Ndarja e përgjegjësive midis qeverisjes lokale dhe qendrore mbetet një çështje.

Organet e Shqipërisë përgjegjëse për procesin e integrimit në BE janë në funksion. Ato koordinuan me sukses pozicionet kombëtare, duke çuar në hapjen e negociatave për pesë nga gjashtë grupimet tematikë gjatë periudhës së raportimit. Ekspertiza për integrimin në BE, planifikimi dhe mekanizmat ndërinstitucionalë do të duhet të forcohen më tej për të mbështetur ambicien e Shqipërisë për të përshpejtuar reformat e kërkuara nga procesi i anëtarësimit në BE. Procesi i integrimit në BE duhet të jetë më gjithëpërfshirës, të mbështetet nga palët politike dhe të mbështetet nga mekanizma efektivë konsultimi. Përpjekjet e komunikimit për integrimin në BE duhet të intensifikohen.

Organizatat e shoqërisë civile (OSHC) operojnë në një mjedis pjesërisht mundësues. Ato përballen me sfida sa i përket kërkesave të regjistrimit dhe fondeve të kufizuara publike, bashkë me një rritje të narrativave negative dhe fushatave shpifëse online.