LIVE UPDATES
Politike

RAPORTI- Paratë ruse 'rrjedhin' në mënyrë të paligjshme nëpër Ballkanin Perëndimor, në Shqipëri mund t'i ndihmojë “amnistia fiskale”

Raporti i ri nga Iniciativa Globale Kundër Krimit të Organizuar Transnacional thotë se Ballkani Perëndimor është bërë një portë kyçe për paratë ruse për të rrjedhur në mënyrë të paligjshme përtej kufijve falë sundimit të dobët të ligjit dhe pranisë së lartë të krimit të organizuar atje.

24 Korrik 2023, 20:10 Nga k.m.
RAPORTI- Paratë ruse 'rrjedhin' në mënyrë të
Foto ilustruese

Një raport i ri i Iniciativës Globale kundër Krimit të Organizuar Transnacional, GI-TOC, i botuar të hënën, paralajmëron se sundimi i dobët i ligjit, krimi i organizuar dhe një ekonomi e madhe “gri” në vendet e Ballkanit Perëndimor (duke shtuar edhe këtu faktorin e luftës në Ukrainë) kanë sjellë flukse të paligjshme të paeave nga Rusia.

“Pozita gjeografike strategjike e Ballkanit, duke vepruar si një portë midis Azisë dhe Evropës Perëndimore, së bashku me një ekosistem ku bie në sy kapja e shtetit, dobësitë institucionale, krimi i organizuar dhe një ekonomi të shfrenuar në hije, e bëjnë rajonin veçanërisht të ndjeshëm ndaj IFF-ve. Ky fakt është shfrytëzuar në mënyrë aktive nga lojtarët kryesorë si Rusia, Kina dhe Emiratet e Bashkuara Arabe për të ndikuar në vendimmarrje në tregjet dhe institucionet kryesore,”-tha për BIRN Vanya Petrova, autore e raportit.

Kremlini ka përfituar vazhdimisht nga integrimi i tij në sistemin financiar perëndimor për të shfrytëzuar boshllëqet e qeverisjes përmes efektit gërryes të financave të paligjshme. Ky rrezik ka marrë dimensione të reja dhe potencialisht më të mëdha me fillimin e luftës së Rusisë në Ukrainë.

IFF-të globale vlerësohen të jenë me vlerë rreth 1-1.6 trilion dollarë amerikanë në vit, që përbëjnë 3-5 për qind të prodhimit të brendshëm bruto botëror. Megjithatë, sipas Petrovës, në Ballkanin Perëndimor kjo shifër është rreth 6 për qind e PBB-së së rajonit.

Pasi Rusia pushtoi Ukrainën në shkurt të vitit të kaluar, u vendosën shumë sanksione, duke përfshirë një ngrirje asestesh nga vendet e G7, përfshirë edhe rezervat ruse me vlerë rreth 315 miliardë dollarë të mbajtura në Bankën Qendrore të Rusisë.

Mënyrat e përdorura nga elitat ruse për t'ju shmangur sanksionet përfshijnë “pastrimin e parave përmes blerjes së pasurive të paluajtshme dhe aseteve të biznesit; shfrytëzimin e profesionistëve për hapjen e llogarive bankare, inicimin e transaksioneve bankare, transferimin e fondeve dhe krijimin e strukturave korporative që i mbështesin drejtpërdrejt ose indirekt; përdorimin e strukturave komplekse të pronësisë për të shmangur identifikimin; etj.

Rusët shmangin sanksionet përmes Ballkanit Perëndimor me kombinimin e tyre të kapjes së shtetit dhe medias, ndarjeve etnike që ziejnë, ritmin e ngadaltë të pranimit në BE. Sipas raportit, që nga viti 2014, Bosnja, Bullgaria dhe Serbia nuk kanë ndjekur sanksionet e BE-së kundër Rusisë, ndërsa Maqedonia e Veriut dhe Mali i Zi kanë dhënë të ashtuquajturën "shtetësi për investime" edhe për qytetarët rusë, pavarësisht kritikave nga BE.

Shqipëria nuk e ka nisur ende një program të ashtuquajtur “amnistia fiskale” që do të lejonte çdo shtetas shqiptar apo të huaj të depozitonte deri në 2 milionë euro para të padeklaruara në sistemin bankar, por ende nuk i ka thënë "jo" përfundimisht.

Kontrabanda e njerëzve, armëve dhe parave të gatshme kanë lehtësuar veprimtarinë e paligjshme që nga fillimi i luftës në Ukrainë. Paratë e kontrabanduara fshihen kryesisht në makina ose midis produkteve të ligjshme në kamionë transporti.

Menjëherë pas fillimit të luftës në vitin 2022, refugjatët ukrainas morën me vete para të padeklaruara duke i çuar në Evropë; psh. gruaja e një ish-deputeti ukrainas u kap në një pikë kufitare për refugjatët me 28 milionë dollarë dhe 1.3 milionë euro teksa tentoi të hynte në Hungari. Në një rast tjetër, një ish-gjeneral i shërbimit të sigurimit të Ukrainës, që dyshohet se ishte bashkëpunëtor rus, u ndalua në kufirin mes Serbisë dhe Maqedonisë së Veriut me 600 000 euro cash, por edhe një shumë të madhe në dollarë amerikanë; përveç tyre kishte dhe diamante dhe smeraldë me vlerë të panjohur.

Ekziston edhe përdorimi i intensifikuar i kanaleve të fshehta për transferime të paligjshme parash në Shqipëri.

Rrjedhat shpesh bëhen të padallueshme duke u përzier me fitimet në "bizneset me intensitet parash, si restorantet, baret, sallonet e bukurisë, pikat e karburantit, parkingjet private dhe kompanitë e taksive", ku pastrohen këto para të paligjshme.

Raporti shpjegon gjithashtu se një formë tjetër e IFF-së është mashtrimi me karburantin. Kjo shpesh përfshin shmangien e tarifave doganore duke deklaruar më pak sasi të një produkti nafte. Një trend më i fundit, thotë raporti, është blerja e karburanteve me çmime më të ulëta nga Hungaria dhe rishitja në Serbi.

Tregu i vetëm i BE-së ka një politikë zero të TVSH-së për faturat ndërmjet ndërmjetësve, gjë që ka lejuar që mashtrimi me TVSH-në të lulëzojë.

Petrova thotë se: Në dhjetor 2022, Zyra e Prokurorit Publik Evropian (EPPO) zbuloi atë që besohet të jetë mashtrimi më i madh i TVSH-së i hetuar ndonjëherë në BE, përgjegjës për një humbje të vlerësuar për taksapaguesit e BE-së prej 2.2 miliardë euro, përfshirë Bullgarinë dhe Kroacinë, si dhe vende të treta si Shqipëria dhe Serbia. Në përgjithësi, ky dhe keqfaturimi tregtar mbetet kanali më i spikatur përmes të cilit IFF-të rrjedhin brenda dhe jashtë Ballkanit Perëndimor.

Faturimi i gabuar përfshin transaksione ligjore të rreme kur nuk ndodh asnjë biznes i vërtetë.

Raporti i kërkon Evropës të shkëpusë më tej ekonominë e saj nga Rusia, e po ashtu të ushtrojë kontroll ndaj investimeve strategjike ruse në Ballkan.

Marrë dhe përkthyer nga Balkan Insight

gi-toc raporti i gi-toc

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet