LIVE UPDATES
Insights

Sharra, fati dhe shpëtimi i Tiranës

14 Korrik 2020, 07:00 Nga DOSJA
Sharra, fati dhe shpëtimi i Tiranës

Banorëve të Tiranës emri i “Sharrës“ ju sjell në mendje pirgjet e plehrave, shtëllungat e tymit të zi që çliroheshin mbi qytet, aromën e padurueshme që hynte nga dritarja në mengjes, dhimbjet e kokës dhe marrjen e frymës për vite dhe dekada. Të kujtosh dhe të mos harrosh është e dobishme për të gjykuar realitetin kur situata ndryshon për mirë si në rastin e Sharrës.

Më në fund, “Parku i Trajtimit të Mbetjeve Urbane“ në Sharrë bëhet shpëtimi i Tiranës, ashtu si shekuj më parë u shpëtuan qytetet e mëdha të Europës nga plehrat dhe ujërat e zeza. Preferoj ta quaj “Parku i Trajtimit të Mbetjeve“ meqënëse realisht është një park i cili shtrihet në 106 hektarë, midis gjelbërimit, kafshëve dhe liqeneve artificialë ku po ndërtohet infrastruktura më e avancuar për trajtimin e mbetjeve urbane në Shqipëri.

Si banor i Tiranës them “më në fund“ sepse bëhet fjala për infrastrukturën më jetike të një qyteti e cila duhej të ishte projektuar shumë vite më parë. Sharra është shpëtim për Tiranën sepse “Parku i Trajtimit të Mbetjeve Urbane“ i jep zgjidhje të qendrueshme dhe afatgjatë sipas standarteve mjedisore bashkohore problemit madhor të mbetjeve urbane për Kryeqytetin ose zgjidh për nga përmasat gjysmën e problemit për Shqipërinë.

Veprat inxhinierike me teknologji të avancuar zgjidhin problemin e mjedisit për gjysmën e Shqipërisë

Vetëm pak ditë më parë vizitova “Parkun e Sharrës“ pasi kisha lexuar për projektin dhe studimin e thelluar të ndikimit mjedisor. Realiteti tregon se Tirana është me fat të ketë pasuri një kompleks unik të llojit të vet në rajon dhe Europë, ku do të menaxhohen mbetjet urbane në mënyrë të integruar e afatgjatë.

Për nga vlera, kjo pasuri është e pazëvëndësueshme dhe nuk mund të blihet lehtë me para as nga qytetet më të pasura të Europës. Për nga rëndësia publike “Parku i Sharrës“ i jep siguri dhe pastëti qytetit me një kosto simbolike për banorët. Vlerat e Parkut të Sharrës janë të lidhura me pozicionin gjeografik, territorin dhe funksionet e integruara të kompleksit..

Depozitimi i mbetjeve nën tokë ose në landfilld të cilin do të preferoj ta emërtoj “deponi“ si e quajnë në Kosovë“ është metoda klasike më e vjetër dhe më e thjeshtë. Por ndërtimi i deponive po bëhet metoda më e shtrenjtë për shkak të rritjes të vlerës së truallit në periferi të zonave urbane ku edhe hapsirat për varrezat humane janë të kufizuara gjithnjë e më shumë. Kjo metodë dekurajohet në vëndet e zhvilluara duke i dhënë përparësi, reduktimit, ripërdorimit, riciklimit, dhe asgjesimit të sigurtë ose me efekte minimale mjedisore të mbetjeve.

Në Sharrë, deponia e vjetër është drejt mbylljes dhe kapsulimit dhe së shpejti do i lërë vëndin gjelbërimit si dhe një serie veprash inxhinierike të cilat bëjnë ndarjen e mbetjeve për ripërdorim ose për riciklim, asgjesimin e fraksioneve nëpërmjet insinerimit dhe depozitimin në deponi të mbetjeve në fund të ciklit. Insineratori me teknologji të avancuar mundëson zgjidhjen e problemit në afatgjatë për mbetjet e qarkut të Tiranës. Deponia e re ku do të depozitohen mbetjet e padjegëshme falë insineratorit do të funksionojë të paktën për një kohë 10 herë më shumë duke rritur jetëgjatësinë e funksionimit të parkut.

Parku respekton standartet bashkëkohore të sigurisë mjedisore referuar emetimit të gazrave të cilat grumbullohen dhe ricikohen për energji si dhe pastron ujrat e ndotura nëpërmjet një sistemi të posaçëm. Në park po ndërtohet impianti i trajtimit të ujrave të ndotura dhe prodhimit të ujit të pastër nëpërmjet osmozës, ekuivalent me ujin e distiluar.

Pse trajtimi i mbetjeve në Sharrë ka  kosto simbolike, më e ulta në Evropë e ndër më të lirat në  botë.

Funksionimi i “Parkut të Trajtimit të Mbetjeve Urbane“ në Sharrë bën të mundur trajtimin e mbetjeve urbane me koston më të ulët në Europë dhe ndër më të lirat në botë.

Po i referohem të dhënave “për prodhimin dhe koston e trajtimit të mbetjeve urbane“ të mara nga 1000 qytete të botës. Studimi i ndan qytetet në tre grupe sipas të ardhurave duke marrë si tregues të ardhurat për frymë. Tirana sipas studimit bën pjesë tek qytetet me të ardhura mesatare nga 1500-4000 Euro për frymë në vit, ndërkohë që qytetet me të ardhura të larta konsiderohen ku kanë  më shumë se 12000 euro për frymë në vit.

Aktualisht Tirana trajton rreth 700 ton në ditë mbetje urbane që do të thotë se banorët e Tiranës krijojnë mesatarisht 1 kg mbetje në ditë e barabartë kjo me mesataren e mbetjeve që krijojnë qytetet me të njëjtin nivel ekonomik në të gjithë botën.

Referuar studimit kosto mesatare e trajtimit të mbetjeve për qytetet si Tirana varion nga 30-80 euro për frymë dhe vetëm insinerimi i mbetjeve kushton nga 40 – 100 euro për ton. Sipas këtyre të dhëave një familje me 4 anëtare nqs duhet të paguaj sipas numërit të personave në banesë duhet të paguajë 160-400 euro në vit për mbetjet ndërkohë që Parkui Sharrës do të paguhet me më pak se 30 euro për ton ose nën mesataren botërore që paguajnë qytetet si Tirana.

Banorët e Tiranës duhet të dinë se pagesa për mbetjet është detyrim ligjor i bazuar në parimin “kush ndot paguan koston“. Të gjithë, dhe në çdo vend të botës janë të detyruar të paguajnë koston e shërbimit të menaxhimi të mbetjeve. Shërbimi i menaxhimit të mbetjeve blihet ashtu si malli, buka, uji ose energjia elektrike.

Fatkeqësisht, “pagesa për mbetjet“ në Shqipëri është trajtuar si “taksa për mbetjet“ dhe varet nga dëshira e politikanëve ose qeveritarëve lokalë duke u neglizhuar ose falur. Për pasojë, pushteti lokal “duke bërë bamirësi me interesin publik“ dhe në mungesë të burimeve financiare për administrimin e mbetjeve ka krijuar një nga problemet më të ndjeshme mjedisore për vëndin.

Pagesa për mbetjet për çdo qytet në Europë dhe në botë llogaritet dhe ndryshon sipas rastit, qytetit apo fshatit dhe kushteve në të cilat ofrohet shërbimi. Në disa qytete arrin deri në 1000 euro për frymë në vit. Trajtimi i mbetjeve është një sipërmarrje private në shumë vënde, një shërbim i cili ofrohet në treg dhe taksohet si gjithë sipërmarrjet e tjera.

Fatmirësisht, kompleksi i Sharrës bën të mundur ofrimin e shërbimit të trajtimit të mbetjeve urbane nën mesataren e kostos të qyteteve si Tirana për faktin se parku është pronë publike, në afësi të Tiranës dhe zgjidhja e dhënë krijon mundësi për rikuperimin e vlerës përmes shitjes së materjaleve të riciklueshme, energjisë dhe ujit të pastër. Unë e quaj fat dhe shpëtim për Tiranën.

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

opinione opinione eduart shallari landfilli i sharres tirane eduart shallari landfilli i sharres tirane

Sondazh

Poll
Insights 8 Korrik 2020, 10:41

Një vit në shërbim të Gjermanisë nuk bën dëm

GJERMANI- Si ndryshojnë kohët! Nëntë vjet të shkuara, të gjitha partitë politike të Gjermanisë ranë dakord se kishte ardhur koha për të pezulluar shërbimin e de...

Insights 7 Korrik 2020, 12:15

Çështja Camaj dhe Koliqi – nën vëzhgim…

Ndërsa kisha kujtuar se e kisha mbaruar librin tim “Kartela të Realizmit të dënuar”, ku merrem me letërsinë tjetër, atë që erdhi nga burgjet dhe internimet dhe ...

Insights 5 Korrik 2020, 10:05

Tregimi i së dielës – Celulari

Sa do shtrihej në krevat për të fjetur,kur dëgjoi zilen e celularit. Po shkonte mesnata dhe Marieta u tremb. Në këtë orë të vjen në derë veç lajmi i keq,...

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj