Dita e 52-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Shqipëria kërkon revolucion
Dita e 52-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Dita e 52-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët 21 Korrik, 16:20 ...
Berisha: I bëj thirrje Prokurorit Publike të BE, por edhe Interpolit dhe Eurojust që të nisin hetimet për Ramën q&...
Prapaskenat e atentatit në Elbasan/ Në shënjestër dyshohet se ishte nipi i “Ot Kilës" 21 Korrik, 12:27 ...
Suedi- Kina vendosi 50 milionë njerëz në karantinë, pas përhapjes së COVID-19. Që atëherë, shumë demokraci liberale kanë ndërmarrë masa agresive për të luftuar koronavirusin e ri. Nga mesi i marsit, pothuajse të gjitha vendet e Organizatës për Bashkëpunim Ekonomik dhe Zhvillim kanë mbyllur shkollat, universitetet, vendit e punës dhe transportin publik, po kështu kanë mbyllur edhe kufijtë.
Megjithatë, një vend si Suedia nuk ka bërë pjesë në këto vendime. Në vend që të deklaronte gjendjen e jashtëzakonshme, Suedia u kërkoi qytetarëve të saj të praktikojnë distancimin shoqëror. Autoritetet suedeze vendosën disa kufizime të dizajnuara për të rrafshuar kurbën: asnjë tubim publik prej më shumë se 50 personash, asnjë shërbim bar, mësim në distancë në shkolla të mesme dhe universitete, etj. Por kështu nuk pati kontrolleve të ashpra dhe gjoba. Suedezët kanë ndryshuar sjelljen e tyre, por jo aq thellësisht sa qytetarët e demokracive të tjera perëndimore. Shumë restorante mbeten të hapura, fëmijët e vegjël janë akoma në shkollë. Dhe në ndryshim me Norvegjinë fqinje (dhe disa vende aziatike), Suedia nuk ka prezantuar teknologji ose aplikacione për gjetjen e vendndodhjes, duke shmangur kërcënimet për privatësinë dhe autonominë personale.
Por rritja e imunitetit është pa dyshim pjesë e strategjisë më të gjerë të qeverisë – ose të paktën një pasojë e mundshme e mbajtjes së shkollave, restoranteve dhe shumicës së bizneseve. Anders Tegnell, epidemiolog në Agjencinë e Shëndetit Publik të Suedisë, ka parashikuar që qyteti i Stokholmit mund të arrijë imunitetin ndaj virusit që në fillim të këtij muaji. Bazuar në supozimet e azhurnuara të sjelljes (normat e distancimit shoqëror po ndryshojnë sesi sillen suedezët), matematikani i Universitetit të Stokholmit, Tom Britton, ka llogaritur se imuniteti 40 përqind në kryeqytet mund të jetë i mjaftueshëm për të ndaluar përhapjen e virusit dhe sipas tij kjo do të ndodhë.
Suedia ka fituar lavdërime, sa i përket ekonimisë dhe mbajtjes së numrit të ulët të vdekjeve. Por, bulzat e bardha dhe ata që kujdesen për të moshuarit përbëjnë mbi 50 përqind të vdekjeve të COVID-19 në Suedi. Emigrantët kanë vuajtur gjithashtu, kryesisht për shkak se ata janë mesatarisht më të dobët dhe kanë tendencë të punojnë në sektorin e shërbimeve, ku të punosh në distancë është zakonisht e pamundur.Kur pjesa më e madhe e botës përjeton një valë vdekjeprurëse të dytë, Suedia do të ketë më të keqen nga pandemia më pas.
Përgjigja e Suedisë nuk ka qenë e përsosur, por ajo ka arritur të forcojë imunitetin tek të rinjtë dhe të shëndetshmit – ata që janë në rrezikun më të ulët të komplikimeve serioze nga COVID-19. Njësitë e kujdesit intensiv të vendit nuk janë tejkaluar, dhe personeli i spitalit, megjithëse është nën tendosje, të paktën nuk është dashur të zgjidhë përgjegjësi shtesë për kujdesin e fëmijëve sepse rojet dhe shkollat e ulëta vazhdojnë të funksionojnë.
Pavarësisht nëse e kanë përqafuar hapur qasjen suedeze, shumë vende të tjera tani po përpiqen të imitojnë aspekte të saj. Të dy, Danimarka dhe Finlanda kanë rihapur shkollat për fëmijë të vegjël. Gjermania po lejon rihapjen e dyqaneve të vogla. Italia së shpejti do të rihapë parqet, dhe Franca ka një plan të lejojë disa biznese jo-thelbësore të rihapen, përfshirë tregjet e fermerëve dhe muzetë e vegjël, si dhe shkollat dhe qendrat e kujdesit ditor. Në Shtetet e Bashkuara, i cili ka deri tani numrin më të lartë të vdekjeve të raportuara COVID-19, disa shtete po lehtësojnë kufizimet.
Ka arsye të mira që vendet të fillojnë të lehtësojnë kufizimet e tyre. Do të duhen disa vite për të llogaritur numrin e përgjithshëm të vdekjeve, falimentimeve, pushimeve nga puna, vetëvrasjet, problemet e shëndetit mendor, humbjet ndaj PBB-së dhe investimeve, si dhe kostot e tjera që i atribuohen jo vetëm virusit, por masave të përdorura për ta luftuar atë. Sidoqoftë, tashmë duhet të jetë e qartë se kostot ekonomike dhe sociale të bllokimeve janë shumë të mëdha: vlerësimet nga OECD sugjerojnë që çdo muaj kufizimesh të lidhura me pandeminë do të tkurren ekonomitë e vendeve të përparuara me dy përqind. Franca, Gjermania, Italia, Spanja, Mbretëria e Bashkuar dhe Shtetet e Bashkuara, sipas OECD, do të shohin që ekonomitë e tyre të tkurren më shumë se 25 përqind brenda një viti. Papunësia po rritet në nivele të padëgjuara që nga vitet 1930-duke nxitur reagime politike dhe thellimin e ndarjeve sociale.
Bllokimet nuk janë thjesht të qëndrueshme për kohën që do të duhet për të zhvilluar një vaksinë. Lëshimi i saj do të zvogëlojë presionet ekonomike, sociale dhe politike. Mund të lejojë gjithashtu që popullatat të ndërtojnë një imunitet që do të përfundojë si mënyra më e keqe për të luftuar COVID-19 në planin afatgjatë. Pjesa më e madhe e sëmundjes mbetet pak e kuptuar, por vendet që janë mbyllur tani shumë mirë mund të përballen me shpërthime të reja dhe madje edhe më të rënda në rrugë. Nëse këto vende ndjekin rrugën suedeze për imunitetin kostoja totale e pandemisë do të ulet dhe ka të ngjarë të përfundojë më shpejt.
Qasja e Suedisë ndaj COVID-19 pasqyron kulturën dalluese të vendit dhe aspektet e saj mund të mos jenë të lehta për tu përsëritur diku tjetër. Në veçanti, mbështetja në rekomandimet zyrtare dhe përgjegjësia individuale mund të mos shkojnë përtej Skandinavisë. Suedia është një vend i veçantë që karakterizohet nga nivele të larta besimi – jo vetëm mes njerëzve por mes njerëzve dhe institucioneve qeveritare. Suedezët u përgatitën të marrin seriozisht rekomandime vullnetare në një mënyrë që qytetarët e kombeve të tjerë të mos jenë. Suedezët janë gjithashtu në përgjithësi më të shëndetshëm se qytetarët e shumë vendeve të tjera, kështu që masa paraprake shtesë mund të jenë të nevojshme për të mbrojtur sëmundjen e dobët në pjesë të tjera të botës. Vendet që heqin kufizimet duhet të mësojnë gjithashtu nga gabimet në Suedi kur bëhet fjalë për të moshuarit dhe emigrantët: maska dhe pajisje të tjera mbrojtëse duhet të bëhen menjëherë të disponueshme në shtëpitë e pleqve, dhe theks më i madh duhet t’i kushtohet mbrojtjes së punonjësve të sektorit të shërbimit që janë në rrezik më të madh sepse të moshës ose sëmundjes. Por theksi duhet të jetë në ndihmën e njerëzve në rrezik të qëndrojnë të sigurt dhe jashtë mënyrës së dëmtimit, duke mos i mbyllur shoqëritë e tëra poshtë.
Ndërsa dhimbja e bllokimeve kombëtare rritet e patolerueshme dhe vendet e kuptojnë se menaxhimi – në vend se të mposhtni – pandemia është e vetmja mundësi reale, gjithnjë e më shumë prej tyre do të fillojnë të hapen. Distancimi i zgjuar social për të mbajtur sistemet e kujdesit shëndetësor nga mbingarkesa, terapi të përmirësuara për të prekurit dhe mbrojtje më të mirë për grupet në rrezik mund të ndihmojnë në zvogëlimin e numrit të njerëzve. Por në fund të ditës, imuniteti i rritur mund të jetë mbrojtja e vetme e kundër sëmundjes, për aq kohë sa të jetë e ndjeshme.
J.V/Dosja.al
1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:
GJERMANI– Edhe pse Gjermania është një nga vendet e pesta në botë përsa i përket numrit të infektuarve nga Covid-19, kjo nuk ka ndaluar gjermanët që të festojnë...
SHBA– Në 24 orët e fundit në SHBA janë raportuar 1,326 viktima nga koronavirusi duke çuar në total numrin e jetëve të humbura në 83,121.Ndërkohë au...
FRANCË- Në 24 orët e fundit në Francë janë raportuar 348 viktima nga koronavirusi i ri duke çuar në total numrin e jetëve të humbura në 26.991.Ndërk...
KOSOVË- Instituti Kombëtar i Shëndetësisë Publike të Kosovës (IKSHPK) ka njoftuar se janë konfirmuar edhe 24 raste të reja me koronavirus në vend. Tashmë n...
KINË– Dy mjekë kinezë, lëkura e të cilëve papritmas u errësua pasi u infektuan me koronavirus dhe gjendja e tyre shëndetësore ishte e rëndë gradualisht po ...
FRANCË- Ish-presidenti francez Valéry Giscard d’Estaing, po akuzohet se ka ngacmuar seksualisht një gazetare.Bëhet fjalë për gazetaren gjermane Ann Kathrin...
FRANCË– Parlamenti i Francës ka miratuar gjendjen e jashtëzakonshme në vend deri më 10 korrik për shkak të pandemisë së Covid-19.Kjo ka ardhur pas nj...
MAQEDONI E VERIUT- Kryetari i mazhorancës qeveritare të Maqedonisë së Veriut, Zoran Zaev pas takimit me liderët dhe presidentin Stevo Pendarovski, tha se zgjedh...
BRITANI-Numri i viktimave dhe i të infektuar ditën e sotme janë rritur ndjeshëm ku së gjatë 24 orëve kanë humbur jetën 627, persona dhe numri total i viktimave ...
MAQEDONI E VERIUT- Maqedonia e Veriut ka prezantuar ditën e sotme planin për lehëtësimin e masave ndaj Covid-19.Disa nga objektet që do të hapen këtë javnë qend...
