LIVE UPDATES
Bota

Veproi ndryshe nga çdo shtet tjetër/ Kush do ta fitojë luftën me Covid-19, Suedia apo vendet me ekonominë e shkatërruar ng

4 Maj 2020, 13:41 Nga DOSJA
Veproi ndryshe nga çdo shtet tjetër/ Kush do ta fitojë

SUEDI–  Mbi  200 shtete në mbarë botën  janë prekur nga Covid-19 e mes tyre 80 qeveri kanë ndërmarrë masa të forta në bllokimin e vendit për të frenuar përhapjen e këtij virusi vdekjeprurës.

Por ashtu siç është raportuar prej mujash Suedia është shteti i vetëm që nuk ka izoluar asnjë qytetet ndërkohë që jeta vijon normalisht pavarësisht rasteve të virusit.

Teksa në Suedi shkollat fillore, bizneset dhe restorantet janë të hapura, dhe në Bjellorusi, presidenti është parë në lojërat hokej dhe lejon biznesin të punojë si zakonisht, shkruan mediat e huaja.

Në mbarë botën qeveritë e shteteve që janë prekur nga Covid-19 janë gjendur në vështirësi duke u përballur me zgjedhje jo shumë të dëshiruar, një bllokim total të popullatës, apo të krijojë një imunitet kolektiv, ku shumë njerëz rrezikohen nga kjo, prandaj zgjedhja e dytë nuk preferohet shumë nga shtetet.

Ndërkohë që njerëzit janë mërzitur nga bllokimi për javë me rradhë, të  gjithë kërkojnë të dinë se kur do të lehtësojnë masat e bllokimimit shtetet e prekura nga Covid-19, në një kohë që izolimi po e paralizon ekonominë.

Në përgjigje të kësaj,  shumë vende në dukje rreshtohen pas dy strategjive të paprovuara të bazuara në hipoteza kontradiktore të sjelljes së virusit. Asaj të imunitetit kolektiv ose bllokimit total të popullatës. E para sigurisht është e rrezikshme, sepse mund të jetë shumë fatale për popullatën, ndërsa e dyta nuk siguron se virusi nuk do të shpërndahet kur njerëzit fillojnë të dalin nga izolimi.

Por zgjedhja e dytë është e mirë për dy arsye, pasi ruan më shumë popullatën dhe i jep më shumë kohë shkencëtarëve që të punojnë në prodhimin e vaksinës. Por bllokimi total i popullatës e ka edhe koston e vet, sidomos në ekonomi, dhe kjo po shihet edhe sot se sa ka ndikuar izolimi në ekonominë e vendeve në të gjithë botën.

Zgjedhja e parë është zbatuar në shumë vende të botës, pothuajse në të gjitha. Me izolimin e popullatës virusi mund të eliminohej duke gjurmuar secilin person që mund ta ketë virusin. Por izolimi u bë edhe si një arsye që virusi të mos dalë nga shteti në shtet përmes procedurave të rrepta të mbajtjes. Në vende të tilla si Mbretëria e Bashkuar, SHBA, Italia dhe Spanja, ku virusi ka kohë që i ka shpëtuar fazës së kontrollit dhe zbutjes, po vendoset një variant i modelit të eliminimit. Këto vende po bëjnë teste të shumta dhe po shohin se cilët persona janë të infektuar dhe me cilët kanë pasur kontakt, në mënyrë që ata të vet-izolohen. Dhe kjo ka bërë që tashmë disa vende ti lehtësojnë masat e rrepta të lëvizjes.

Zgjedhja e dytë që është ajo e imunitetit kolektiv praktikohet në mënyrë aktive ose implicite në Suedi, Meksikë dhe Bjellorusi. Supozohet të kontrollohet më së miri përmes përhapjes së menaxhuar të popullatës, duke bërë që virusi të luftohet me imunitetin e fituar nga vet popullata.

Kush prej tyre është reciproke ekskluzive është e saktë?

Tashmë duket se virusi është përhapur më lehtë, por është shumë më pak vdekjeprurës sesa supozohej më parë. Vdekshmëria nën moshën 65-vjeç nuk është shumë e lartë. Por ajo rritet pak më shumë te personat që janë mbi 75-vjeç, dhe kjo arsyetohet se personat e kësaj moshe dhe më të vjetër kanë një sistem imunitar më të dobësuar.

Jo shumë shkencëtarë e përkrahin imunitetin kolektiv dhe jo bllokimin, ndërsa shumë të tjerë e duan karantinimin. Madje ata që e duan imunitetin kolektiv janë arsyetuar se izolimi nuk është zgjidhje, sepse sikur të ishte ashtu, vendet si Kina, Singapori dhe Japonia nuk do të kishin probleme tashme me valën e dytë nga coronavirusi, por ai do të ishte zhdukur.

Por pavarësisht se virusi ka të njëjtin rrezik, çdo vend duhet të hartojë vet strategjinë e tij dhe jo të bazohet në shembujt e shteteve të tjera.

Mesiguri sfida më e madhe me të cilën përballen qeveritë është ruajtja e besimit të publikut. Zgjedhja në mes izolimit dhe imunitetit kolektiv ka implikime të thella për perceptimin e rrezikut publik. Megjithatë në fund ngrihet pyetja: A jemi të  përgatitur të mësojmë nga njëri-tjetri në hartimin e një plani kur ndodh pandemia e radhës?

Burimi: science

A.C/Dosja.al 

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

bota bota koronavirusi ne suedi koronavirusi ne suedi

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet