LIVE UPDATES
Bota

Analiza e VOA: Votimet në Gjermani dhe e ardhmja politike e Evropës

Gjermania është vendi me ekonominë më të madhe dhe me popullsinë më të madhe nga 27 vendet anëtare të BE-së. Gjermania është ndër vendet kryesore të NATO-s dhe furnizuesi i dytë më i madh me armatime për Ukrainën, pas Shteteve të Bashkuara. Qeveria e ardhshme e Gjermanisë do të ketë rol qendror për reagimin ndaj politikave të administratës së re amerikane.

20 Shkurt 2025, 22:44 Nga E. D
Analiza e VOA: Votimet në Gjermani dhe e ardhmja politike e Evropës
foto ilustruese

BERLIN- Votuesit gjermanë do të shkojnë të dielën në qendrat e votimit për të zgjedhur një parlament të ri që do të përcaktojë se si do të drejtohet vendi për katër vitet në vazhdim.

Gjermania është vendi me ekonominë më të madhe dhe me popullsinë më të madhe nga 27 vendet anëtare të BE-së. Gjermania është ndër vendet kryesore të NATO-s dhe furnizuesi i dytë më i madh me armatime për Ukrainën, pas Shteteve të Bashkuara. Qeveria e ardhshme e Gjermanisë do të ketë rol qendror për reagimin ndaj politikave të administratës së re amerikane.

Le t’i hedhim një vështrim asaj që pritet të dielën dhe më tej.

Çfarë ndodh në ditën e zgjedhjeve?

Vendvotimet hapen në orën 8 të mëngjesit dhe mbyllen në 6 pasdite. Gjermanët kanë mundësinë të votojnë edhe nëpërmjet postës, por fletëvotimet duhet të mbërrijnë në qendrat e votimit përpara orarit të mbylljes, në mënyrë që të numërohen.

Rezultatet nga anketimet dhe numërimi i votave do të fillojnë të përpilohen menjëherë pas përfundimit të votimit dhe duhet të bëhet më e qartë një pamje e përgjithshme. Rezultati përfundimtar zyrtar pritet të njoftohet të hënën.

Katër kandidatë konkurojnë për të marrë drejtimin e ardhshëm të Gjermanisë: Kancelari aktual Olaf Scholz, i social-demokratëve të qendrës së majtë; Friedrich Merz, kandidat i partisë konservatore Bashkimi Demokristian; nënkancelari i tanishëm Robert Habeck, i partisë mjedisore Të Gjelbërit; si dhe Alice Weidel, e partisë të së djathtës ekstreme anti-emigracion Alternativa për Gjermaninë (AfD).

Sipas anketimeve parazgjedhore, kryeson Friedrich Merz i demokristianëve, me 30%, i pasuar nga AfD-ja, me rreth 20%. Social-demokratët e zotit Scholz dhe të Gjelbrit e zotit Habeck renditen më pas.

Zoti Merz është kandidati favorit për të zëvendësuar si kancelar zotin Scholz, megjithëse nuk është ende e qartë se çfarë koalicionesh qeverisëse do të jenë të mundshme pas zgjedhjeve. Se sa e lehtë do të jetë të formohet qeveria mund të varet pjesërisht nga sa parti do të jenë në parlamentin e ri. Anketimet e opinionit publik tregojnë se tre parti gjenden pranë pragut prej 5% të votave, që nevojitet për të fituar mandate.

Të gjitha partitë kryesore kanë thënë se nuk do të bashkëpunojnë me partinë AfD.

Çfarë përcaktohet nga zgjedhjet?

Të paktën 59.2 milionë persona, në një vend me 84 milionë banorë kanë të drejtën e votës për Bundestagun e ri, ose dhomën e ulët të parlamentit. Është Bundestagu me 630 anëtarë që do të zgjedhë kancelarin e ardhshëm.

Në fletëvotim janë 29 parti, por ka të ngjarë që pesë deri në tetë prej tyre të marrin vota të mjaftueshme për të fituar vende në parlament. Në shumicën e rasteve, partitë duhet të fitojnë të paktën 5% të votave për t’u përfaqësuar në parlament.

Çfarë ndodh pas mbylljes së qendrave të votimit?

Sistemi zgjedhor i Gjermanisë rrallëherë i jep një partie një shumicë absolute dhe anketimet e opinionit publik sugjerojnë se asnjë parti nuk është pranë këtij niveli. Vendi nuk ka traditë të qeverive të pakicave në nivel kombëtar, që do të thotë se dy ose më shumë parti me shumë gjasa do të formojnë një koalicion.

Nuk ka asnjë arbitër formal për procesin e formimit të qeverisë së re, dhe nuk ka një afat kohor të caktuar. Palët zhvillojnë bisedime eksploruese për të përcaktuar se me kë kanë gjuhën më të përbashkët dhe një kombinim i partive më pas kalon në bisedimet formale për koalicionin.

Këto negociata zakonisht prodhojnë një marrëveshje të detajuar koalicioni që përcakton planet e qeverisë së re. Kjo zakonisht ka nevojë për miratim nga të paktën konventat e palëve të përfshira. Disa parti mund të zgjedhin ta kërkojnë miratimin me votë nga e gjithë anëtarësia e tyre.

Pasi të përfundojë ky proces, Bundestagu mund të zgjedhë kancelarin e ri.

Cila është rëndësia e vendimit politik të gjermanëve?

Një qeveri e fortë gjermane do të ishte e rëndësishme për reagimin e Evropës ndaj politikave të administratës së re amerikane, ndaj situatës në Ukrainë dhe gjetiu.

Gjermania dhe Franca fqinje kanë qenë tradicionalisht motori i BE-së, por janë konsumuar nga paqëndrueshmëritë e brendshme politike në muajt e fundit.

Këto zgjedhje po mbahen shtatë muaj më herët se ç’ishte planifikuar fillimisht, sepse koalicioni trepartiak i zotit Scholz u shpërbë në nëntor, ndërsa debatonte se si të rigjallëronte ekonominë, e cila është tkurrur gjatë dy viteve të fundit. Një nga detyrat më urgjente të qeverisë së re do të jetë gjetja e një përgjigjeje koherente ndaj këtij problemi.

Një sfidë tjetër do të jetë reduktimi i mëtejshëm i emigracionit të parregullt, që ka qenë një çështje kryesore në fushatë.

Zoti Merz ka thënë se nëse fiton zgjedhjet, shpreson të formojë një qeveri të re deri në mes të prillit. Qeveria në largim e zotit Scholz do të qëndrojë përkohësisht në detyrë derisa Bundestagu të zgjedhë kancelarin e ri./VOA

zgjedhjet ne gjermani

Sondazh

Poll

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!