LIVE UPDATES
Editorial

Kurthet e ardhshme për Kosovën

26 Qershor 2020, 09:44 Nga DOSJA
Kurthet e ardhshme për Kosovën

Çfarë do të jetë narracioni i ardhshëm i Kosovës?

Pas deklaratës befasuese të Zyrës së Prokurorisë Speciale të Kosovës është formësuar një lloj diskursi publik në Kosovë, që mund të ndërlikojë edhe më tej situatën.

Ja disa shembuj dhe si të korrigjohen.

1. Mbi përgjegjësinë individuale dhe kolektive

Deklarata e prokurorit të Gjykatës Speciale lidhur me H.Thaçin dhe K.Veselin dhe konfirmimi eventual i aktakuzës ndaj këtyre dy individëve dhe të tjerëve të përfshirë në këtë aktakuzë nuk bën të konsiderohet se është e drejtuar kundër UÇK-së. Fjala është për përgjegjësi personale dhe të bashkëveprimit eventual grupor. Gjatë të gjitha gjykimeve të Hagës nuk është vërtetuar në asnjë moment se në UÇK në tërësi e në Shtabin e vet të Përgjithshëm në veçanti ka ekzistuar një urdhër apo formë e operimit, që do të merrte si cak civilët serbë e romë, apo ata shqiptarë që do të konsideroheshin si kundërshtarë politikë. Për më tepër, gjatë gjykimit të R.Haradinajt është dëshmuar se ka pasur urdhër të shprehur për moscënim të jetës a pronës së civilëve.

Reagimet e para se ngritja eventuale e aktakuzës është drejtuar kundër UÇK-së janë emocionale, por krijojnë efekt krejtësisht të kundërt, pra shkojnë në drejtim të kolektivizimit të fajësisë eventuale me UÇK-në në tërësi.

2. Mbi barazimin mes Kosovës dhe Serbisë

Narracioni kosovar, i cili do ta identifikonte aktakuzën eventuale ndaj H.Thaçit dhe të tjerëve si aktakuzë kundër UÇK-së, jo vetëm se do të ishte i gabueshëm në fakticitet, por do të çonte drejt një pike vetëfajësimi në opinionin ndërkombëtar me efekt skajshmërisht të dëmshëm të barazimit me veprimet e Serbisë gjatë luftës së Kosovës. Në Gjykatën Ndërkombëtare për ish-Jugosllavinë me seli në Hagë, në një sërë gjykimesh e dënimesh fuqiplota është përcaktuar roli i institucioneve të shtetit serb në përpjekjen për gjenocid në Kosovë. Ky rol i institucioneve të shtetit ka qenë produkt i udhëheqjes politike të Serbisë me në krye S.Milosheviqin, udhëheqje e cila ka pasur përkrahjen shumicë në shoqërinë serbe.

Në krahasim, në Kosovë nuk ka pasur udhëheqje politike e më vonë as ushtarake që ka udhëzuar drejt akteve të përpjekjes së gjenocidit ndaj popullit serb apo popujve të tjerë.

3. Mbi Gjykatën dhe “kapjen e shtetit”

Deklarata dramatike e Prokurorisë Speciale qe e paprecedent, dhe u arsyetua si mbrojtje nga përpjekjet e H.Thaçit dhe të K.Veselit për “pengimin dhe sabotimin e punës së DHSK-së” dhe fushatë për shfuqizimin e ligjit që krijoi Gjykatën, dhe ndryshe “kanë penguar punën e Gjykatës në orvatje për t’i bishtnuar drejtësisë”. Në një shtet të kapur çfarë është Kosova, veprimet e këtilla të pushtetit ndaj gjykatave nuk janë risi. Por Gjykata Speciale, ndonëse kosovare për nga mandati juridik, është e përbërë prej ndërkombëtarëve, dhe ky reagim i Prokurorisë Speciale është një vërejtje për mbrojtje të pavarësisë së gjyqësorit nga njëra anë dhe të mundësisë që edhe pengimi në zbatimin e gjyqësisë të jetë objekt i një aktakuze paralele ndaj tyre.

Insistimi në narracionin kosovar se Prokuroria dhe Gjykata Speciale janë të drejtuara kundër interesave të Kosovës është argument që lehtë kthehet kundër Kosovës. Fillimisht, ngase ishte vetë insistimi politik kosovar – prirë nga H.Thaçi – që të instalohej kjo gjykatë dhe madje të vihej brenda sistemit kushtetues të vendit. Dhe, dy , ngase del që Kosova është kundër Gjykatës vetëm tashmë kur paralajmërohet kahja e veprimeve të saj.

4. Mbi nevojën e ndarjes së Gjykatës nga negociatat

Raporti Marty dhe fillimi i negociatave Kosovë-Serbi kanë ndodhur pothuajse njëkohësisht. Gjatë dhjetë vjetëve të kaluar ekzistenca e Gjykatës Speciale ka qenë një faktor objektiv e ndoshta edhe subjektiv presioni ndaj Kosovës dhe përfaqësuesve të saj, në veçanti për H.Thaçin, i cili ka qenë njëkohësisht emri kryesor në Raportin Marty dhe emri kryesor në negociatat mes Kosovës dhe Serbisë.

Një ecje e këtillë e përbashkët ka arritur që dialogu mes Kosovës dhe Serbisë të degjenerojë e të shtrojë si të negociueshme statusin e Kosovës, tërësinë tokësore të saj dhe rregullimin e brendshëm kushtetues.

Deklarata e Prokurorisë Speciale është një fund i natyrshëm i këtij procesi të ecjes së përbashkët të Gjykatës dhe negociatave. Tash duhet të ndahen rrugët dhe përderisa të ketë një përcaktim të Gjykatës lidhur me validitetin e akuzës, nuk do të ketë rrethana për vazhdimin e negociatave.

5. Ballafaqimi me të kaluarën

Deklarata e Prokurorisë ka hapur një kapitull të historisë së Kosovës, të ballafaqimit me të kaluarën. Por, ndonëse kjo çështje ishte objekt trajtimi juridik edhe më herët –në Gjykatën Ndërkombëtare për ish-Jugosllavinë dhe tash në Gjykatën Speciale – ajo ka munguar fare në procesin negociator mes Kosovës dhe Serbisë. Çështja e të zhdukurve, viktimave civile të luftës, viktimave të dhunës seksuale, si pjesë e përgjegjësisë shtetërore të Serbisë, duhet të marrin përparësi në formatin e ri të negociatave mes Kosovës dhe Serbisë.

Gjykatat nuk mund të ofrojnë as drejtësi e as pajtim nëse shoqëritë nuk i vendosin drejtësinë e pajtimin në paqe si objektiv parësor të negociatave Kosovë-Serbi.

6. Konsolidimi politik

Deklarata e Prokurorisë kontribuon në rritjen e jostabilitetit politik, i cili kishte mbërritur pikën e vet kulmore me rrëzimin e një qeverie gjatë pandemisë dhe me formimin e një qeverie tjetër me shumicën më të hollë të mundshme. Tash vendi ballafaqohet me sfidë edhe më të madhe për stabilitetin e vet politik.

Në javët dhe muajt në vijim vendi do të ketë nevojë për konsolidim politik. Ky konsolidim domosdo duhet të ketë konsultime forcash politike dhe mbase edhe shkuarje në zgjedhje të parakohshme parlamentare.

Marrë nga Koha.net

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

editorial editorial dialogu kosove-serbi gjykata speciale hashim thaçi nën akuze kadri veseli kosove veton surroi dialogu kosove-serbi gjykata speciale hashim thaçi nën akuze kadri veseli kosove veton surroi

Sondazh

Poll
Editorial 23 Qershor 2020, 14:44

Kush e udhëheq sot botën?

Krizat mund të sjellin edhe qartësi. Në krizën financiare të vitit 2008-09, u krijua klubi i G20-ës i ekonomive më të mëdha të botës, duke reflektuar faktin ses...

Editorial 23 Qershor 2020, 05:20

Partia e Vuçiçit fitoi zgjedhjet në Serbi

SERBI-Duke i dhënë 63 përqind të votave partisë së Presidentit, duket se serbët kanë votuar sidomos për stabilitetin e vendit. Në zemër të Ballkanit sundon qetë...

Editorial 22 Qershor 2020, 19:17

Komedia ‘Parlament 2020” dhe Pallati 176…

Organi më kardinal  i demokracisë, aty ku bëhën ligjet dhe merren vendimet më të rëndësishme të një shteti, Parlamenti, te ne është kthyer në një  gallatë batut...

Editorial 22 Qershor 2020, 13:18

Tuneli në det, qeveria në zjarr

TIRANË- Kete muaj Shqiperia vendosi nje rekord absolut boteror duke u ngjitur ne podin e ekonomive me investimet me te fuqishme ne infrastrukture. Ne harku...

Editorial 22 Qershor 2020, 10:09

TIRANË -Kreu i Partisë Demokratike u takua ditën e sotme me përfaqësuesit e Shoqatës Mikrofinanca Shqiptare. Gjatë takimi, u diskutuan problemet që po kalo...

Editorial 22 Qershor 2020, 09:32

Europa pa Amerikën

Shoku nuk ka kaluar akoma. Pak ditë pas njoftimit të presidentit, Donald Trump për tërheqjen e një pjese të trupave amerikane nga Gjermania, flitet për rreth 9....

Editorial 19 Qershor 2020, 12:30

Rekrutuesi i fatkeqësisë

Kur diskutohet ndikimi i fatkeqësive natyrore në politikë, shumica e quan fat për Edi Ramën, atë që ka ndodhur nga 26 nëntori deri sot.Tërmeti dhe virusi, sipas...

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë