LIVE UPDATES
Politike

"Duhet hetim ndërkombëtar"/ Raport i IFIMES: Në arrestimin e Metës është shkelur rëndë Konventa Europiane e të Drejtave të Njeriut

Po ashtu në studim thuhet se janë shkelur liritë dhe të drejtat themelore të njeriut si dhe prezumimi i pafajësisë. Po ashtu në raport thuhet se rasti i Ilir Metës tregon instrumentalizimin politik të drejtësisë.

4 Shkurt 2026, 12:09 Nga I.A
"Duhet hetim ndërkombëtar"/ Raport i IFIMES: Në
Ilir Meta

TIRANË- Instituti Ndërkombëtar për Studime të Lindjes së Mesme dhe Ballkanit ka publikuar një raport për arrestimin e ish-presidentit Ilir Meta. IFIMES me qendër në Ljubjanë, thuhet se në rastin e arrestimit të Metës është shkelur rëndë Konventa Europiane e të Drejtave të Njeriut.

Po ashtu në studim thuhet se janë shkelur liritë dhe të drejtat themelore të njeriut si dhe prezumimi i pafajësisë. Po ashtu në raport thuhet se rasti i Ilir Metës tregon instrumentalizimin politik të drejtësisë.

IFIMES ka evidentuar gjithashtu dobësitë sistemike në sjelljen e Policisë së Shtetit gjatë arrestimit të ish-Presidentit Meta. Në përfundim IFIMES ka kërkuar vendosjen e monitorimit ndërkombëtar për arrestimin dhe burgosjen e Metës.

Raporti i Plotë:

Universaliteti i të Drejtave të Njeriut dhe Kufijtë e Autoritetit Shtetëror: Instrumentalizimi i Drejtësisë në Rastin e Ilir Metës sipas Standardeve Evropiane

Referenca ndaj dispozitave të ligjit kushtetues kombëtar, Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut (KEDNJ) dhe jurisprudencës së Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut (GJEDNJ) përbën themelin e rendit ligjor modern evropian. Këto norma jo vetëm që mbrojnë të drejtat dhe liritë individuale, por gjithashtu vendosin kufizime të qarta dhe detyruese mbi ushtrimin e autoritetit shtetëror, veçanërisht në kontekstin e ndjekjes penale, privimit të lirisë dhe kufizimeve të të drejtave themelore.

Në rrethanat politike bashkëkohore, që karakterizohen nga forcimi i narrativave të sigurisë, menaxhimi i krizave dhe tendencat drejt zbatimit selektiv të ligjit, këto çështje fitojnë rëndësi shtesë politike dhe institucionale. Arrestimi i ish-Presidentit të Republikës së Shqipërisë, ish-Kryeministrit dhe Kryetarit të Parlamentit, Ilir Metaj, i analizuar përmes gjetjeve të Avokatit të Popullit të Republikës së Shqipërisë, ofron një shëmbull ilustrues të sfidave me të cilat përballet sundimi i ligjit në demokracitë në tranzicion.

Ndalimi Absolut i Torturës dhe Trajtimit Çnjerëzor

Ndalimi i torturës, trajtimit ose ndëshkimit çnjerëzor dhe degradues, i sanksionuar në dispozitat kushtetuese kombëtare dhe në Nenin 3 të Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, përbën një të drejtë absolute. Zbatimi i tij nuk lejon përjashtime, shmangie ose relativizim, madje as në rrethana të luftimit të krimit të organizuar, korrupsionit ose gjendjeve të jashtëzakonshme. Jurisprudenca e Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut konfirmon qartë se shtetet kanë një detyrim pozitiv jo vetëm të përmbahen nga akte të tilla, por edhe të parandalojnë, hetojnë në mënyrë efektive dhe sanksionojnë çdo sjellje që përbën trajtim çnjerëzor ose degradues, pavarësisht nga statusi ose rëndësia politike e personit në fjalë.

Dinjiteti njerëzor dhe të drejtat e personave të privuar nga liria përfaqësojnë një provë themelore të sundimit efektiv të ligjit. Privimi nga liria nuk pezullon të drejtat themelore të njeriut; përkundrazi, ai i imponon përgjegjësi shtesë shtetit, pasi individi është tërësisht i varur nga autoritetet shtetërore. Në rastin e Ilir Metës, raporti i Avokatit të Popullit nxjerr në pah mangësi serioze procedurale gjatë arrestimit dhe ndalimit, duke përfshirë mungesën e provave se individi është informuar menjëherë për arsyet e arrestimit, kufizimet në të drejtën për akses të menjëhershëm në një avokat, mosdhënien e një karte të të drejtave dhe mirëmbajtjen joadekuate të dokumentacionit zyrtar. Këto mangësi serioze dëmtojnë drejtpërdrejt thelbin e të drejtës për të patur liri dhe siguri sipas Nenit 5 të KEDNJ-së, siç interpretohet nga Gjykata Evropiane e të Drejtave të Njeriut, duke theksuar mbrojtjen absolute të dinjitetit njerëzor dhe detyrimin e shtetit për të garantuar të drejtat e çdo individi, pa përjashtim.

Prezumimi i Pafajësisë dhe Gjykimi i Drejtë

Prezumimi i pafajësisë, i garantuar nga ligji vendas dhe Neni 6 i Konventës Evropiane për të Drejtat e Njeriut, përbën një gur themeli të një rendi demokratik dhe ligjor. Ky parim i detyron jo vetëm gjykatat, por edhe degën ekzekutive, autoritetet e prokurorisë, policinë, si dhe median dhe aktorët e tjerë publikë. Çdo etiketim publik, paragjykim i fajit ose instrumentalizim politik i procedurave penale para një vendimi përfundimtar gjyqësor shkel rëndë prezumimin e pafajësisë dhe minon besimin e qytetarëve në gjyqësor. Në shoqëritë e polarizuara politikisht, praktika të tilla thellojnë më tej ndarjet institucionale dhe dobësojnë legjitimitetin e shtetit.

Proporcionaliteti në përdorimin e forcës dhe transparenca në procedurat policore janë elementë thelbësorë në mbrojtjen e të drejtës për një gjykim të drejtë. Gjetjet e Avokatit të Popullit nxjerrin në pah klasifikimin e papërshtatshëm të arrestimeve si "operacione me rrezik të lartë" pa prova të ndonjë rreziku të vërtetë shoqëror. Përdorimi i prangave, mbajtja e tyre brenda ambienteve të policisë dhe trajtimi i individëve pa një bazë të qartë ligjore konsiderohen me të drejtë të paligjshme dhe poshtëruese. Shqetësim i veçantë është se oficerët e policisë ishin të maskuar, drejtonin automjete pa shënja dalluese dhe nuk kishin shenja identifikimi të dukshme apo kamera trupore. Praktika të tilla minojnë sigurinë ligjore, rrisin rrezikun e abuzimit dhe krijojnë perceptimin e aplikimit arbitrar të forcës, ndërsa në shoqëritë demokratike, dukshmëria dhe identifikueshmëria e zbatimit të ligjit përfaqësojnë aspekte kyçe të sundimit të ligjit.

Një aspekt tjetër kritik lidhet me Nenin 18 të KEDNJ-së, i cili ndalon zbatimin e kufizimeve të lejueshme mbi të drejtat për qëllime të tjera nga ato për të cilat ato synohen. Edhe kur një shtet vepron formalisht brenda kornizës së ligjit, veprimet e tij nuk duhet të nxiten nga hakmarrja politike, drejtësia selektive ose hakmarrja kundër kundërshtarëve politikë. Jurisprudenca e Gjykatës Evropiane tregon qartë se Neni 18 përdoret gjithnjë e më shumë në kontekste të regresionit demokratik dhe erozionit të sundimit të ligjit, veçanërisht në rastet që përfshijnë udhëheqës të opozitës ose zyrtarë të lartë politikë, duke nënvizuar domosdoshmërinë e mbrojtjes së rreptë të së drejtës për një gjykim të drejtë dhe prezumimin e pafajësisë.

Konteksti Politik dhe Institucional

Rasti i Ilir Metës tejkalon nivelin individual dhe mbart rëndësi më të gjerë politike dhe institucionale. Parregullsitë në sjelljen e autoriteteve të policisë dhe prokurorisë mund të kompromentojnë procedurat penale, të dobësojnë legjitimitetin e institucioneve gjyqësore dhe të hapin derën për pretendime për drejtësi selektive dhe instrumentalizim politik të luftës kundër korrupsionit. Lufta kundër korrupsionit dhe krimit duhet të zhvillohet brenda kornizës së ligjit, pasi çdo devijim minon vetë qëllimin e sundimit të ligjit dhe gërryen besimin e qytetarëve në institucione.

Instituti Ndërkombëtar IFIMES vlerëson se dokumenti i Avokatit të Popullit të Republikës së Shqipërisë, Erinda Ballanca, përbën një analizë serioze, të balancuar dhe të bazuar ligjërisht, duke identifikuar qartë dobësitë sistemike në sjelljen e Policisë së Shtetit gjatë arrestimit të ish-Presidentit Ilir Meta. Çështja kryesore në këtë rast nuk është ekzistenca e një vendimi gjyqësor, por mënyra e zbatimit të tij. Sundimi i ligjit nuk matet nga forca e represionit, por nga qëndrueshmëria e respektimit të procedurave, respekti për dinjitetin njerëzor dhe përputhshmëria me parimet e prezumimit të pafajësisë dhe transparencës. Zbatimi konsistent i rekomandimeve të Avokatit të Popullit përfaqëson një hap të nevojshëm drejt forcimit të llogaridhënies institucionale, profesionalizimit të policisë dhe ruajtjes së standardeve evropiane të të drejtave të njeriut në Shqipëri.

Duke pasur parasysh rëndësinë politike të këtij rasti dhe kërcënimin potencial për normat demokratike, IFIMES kërkon vendosjen e monitorimit ndërkombëtar të rastit Ilir Metaj për të garantuar respektimin e plotë të standardeve të të drejtave të njeriut, për të siguruar transparencën dhe për të mbrojtur liritë themelore./Dosja.al

ifimes ilir meta

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë