LIVE UPDATES
Aktualitet

Rakia “ball kazani” mahnit francezët/ Liberation, reportazh në Fishtë: Njihuni me gruan që prodhon pijen e burrave, “e

14 Nëntor 2020, 20:46 Nga DOSJA
Rakia “ball kazani” mahnit francezët/ Liberation, reportazh

TIRANË– Rakia shqiptare ka mahnitur francezët! Gazeta franceze, “Liberation”, i ka kushtuar një reportazh një gruaje shqiptare. Vitore Lufi është personazhi i përzgjedhur nga media, si shembulli i një malësoreje e cila prej vitesh distilon rakinë shqiptare, “ballin e kazanit”~ më e mira.

Dosja.al sjell të plotë shkrimin, ku përshkruhen vlerat dhe traditat shqiptare të prodhimit artizanal të rakisë.

SHKRIMI I PLOTË I LIBERATION:

Shqiptarja Vitore Lufi ka distiluar raki në kopshtin e saj për katër dekada. Rakia tradicionale është mburrur nga shumë admiruesë të saj edhe gjatë këtij viti të pandemisë, veçanërisht për ngritjen e moralit. Rakia është një alkool tejet i njohur në Shqipëri dhe në vendet e tjera të Ballkanit, që prodhohet në vjeshtë nga shumë familje.

Në Fishtë, një zonë kodrinore në veriun e vendit, plot vreshta dhe ullinj, Vitore Lufi ka bërë raki që kur u martua, 43 vjet më parë. Me kostumin e saj tradicional, një përparëse me vija të kuqe dhe të bardha të veshura mbi pantallona, ​​kjo nënë e pesë fëmijëve, ndez flakët poshtë “kazanit” të saj, një kazan bakri i vjetër plot dy shekuj. Brenda kazanit ndodhet rrushi i thartuar nga rrushi kallmet. Në fund, në një sistem distilimi fshatar, ata arrijnë të prodhojnë një raki të pastër të fortë rreth 20 gradë.

“Është koha e rakisë e cila sjell me vete lumturinë e të qenit të gjithë së bashku, përballë këtij mjerimi pandemik”, nis të thotë ajo.

Më shumë se 60% e shqiptarëve pinë rregullisht birrë, verë ose raki sipas statistikave zyrtare. Nga Veriu në Jug, shumë familje kultivojnë hardhi dhe prodhojnë verë dhe raki në shtëpi. Por rakia për shqiptarët zë një vend të veçantë në stilin e tyre të jetës. Ajo shoqëron ceremonitë më të rëndësishme në jetë, nga lindjet te funeralet deri në dasma, thotë Përparim Kabo, profesor i antropologjisë në Universitetin e Tiranës.

Rakia është simboli i mikpritjes, i ndarjes me të tjerët i momenteve të gëzimit por edhe i pakënaqësisë,” thotë ai. Rakia gjithashtu është një përfaqësim i “shpirtit“, që mbizotëron mbi të gjitha ritet fetare”.

Asnjëherë i dehur”

Ashtu si Vitore Lufi, e cila e mësoi artin e saj nga vjehrra e saj dhe nga ana e saj ia mëson atë nuses së saj, shumë gra prodhojnë atë që njihet si një “pije burri” në një vend me tradita të forta patriarkale.

Ato janë më të vëmendshme, kurrë nuk janë të dehura si burrat dhe për ta provuar, shija e tyre është më delikate,” bën shaka Altin Prenga, 38 vjeç, pronar i një restoranti agroturizmi në Fishtë.  Ai kohët e fundit ka tregtuar rakinë e bërë nga gratë vendase.

Më në jug, bodrumet e Arbërit në Mirditë festojnë gjithashtu ditën e parë të distilimit të një fryme “të pastër si uji nga malet”, ashtu si çdo familje në këtë zonë malore. Edhe nëse gjithmonë përfundon duke qenë i dehur, qëllimi i rakisë nuk është dehja, por gëzimi, argumentojnë “fansat”.

Do të ishte turp për një familje të mos kishte raki për t’ia ofruar një miku”, thotë Fran Kaçorri, ish-agronom dhe pronar i këtyre bodrumeve të famshëm për verërat e tyre të eksportuara në Shtetet e Bashkuara, Gjermani ose Zvicër. Rakia është një alkool i gjithanshëm, i cili është i dobishëm në të gjitha rrethanat.Në  mjekimet popullore, përdoret për lehtësimin e dhimbjeve të fytit, ndërsa përzihet me aspirinë për dhimbjen e muskujve …

Në “doza shumë të ulëta”, rakia ka “efekte magjike“, komenton Servete Lohja, mjeke e përgjithshme në Tiranë, duke përmendur vetitë relaksuese, kundër periudhave të dhimbshme ose stresit”. Ky “vazodilatator natyral” ka “cilësi antioksiduese dhe gjithashtu shërben si një dezinfektues i shkëlqyer”, vijon mjeku.

Por ajo paralajmëron: “Rakia është larg nga të qenit një ilaç që shëron Covid”, i cili ka marrë më shumë se 600 njerëz në këtë vend të vogël të Ballkanit me 2.8 milion njerëz.

(F.g/dosja.al)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

aktualitet aktualitet fishtë liberation ne fishte liberation reportazh per rakine shqiptare vitore lufi fishtë liberation ne fishte liberation reportazh per rakine shqiptare vitore lufi

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet