LIVE UPDATES
Ekonomi

Raporti i OECD: Shqipëria jo vetëm që ka pak fonde për arsim, por as nuk i mirëpërdor ato

4 Nëntor 2020, 06:10 Nga DOSJA
Raporti i OECD: Shqipëria jo vetëm që ka pak fonde për

Shqipëria ofron një ndër normat më të ulëta të financimeve për arsimin në raport me Prodhimin e Brendshëm Bruto (PBB), pak më shumë se 3% të PBB-së saj.

Financimet për edukimin janë 40% më të ulëta se në vendet e zhvilluara të Europës dhe 15-20% më të ulëta se në rajon.

Por një analizë e Organizatës për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD) për sistemin arsimor të vendit, e publikuar së fundmi, vë në dukje se, Shqipëria nuk arrin të mirëpërdorë edhe fondet e pakta në dispozicion.

Nga të gjitha nivelet e arsimit, ai i mesëm është më pak i financuari në raport me shkallët e tjera. Shqipëria ofron vetëm 0.4% të PBB-së saj për arsimin e mesëm, nivel ky shumë më i ulët se në vendet e zhvilluara ku ofrohet rreth 2% e PBB-se. Arsimi i mesëm është një hallkë e rëndësishme në sistemet arsimore, për shkak se formohen aftësitë për profesionet dhe aftësitë në tregun e punës.

Të dhënat nga PISA tregojnë se, financimet në arsim janë të lidhura në mënyrë të drejtpërdrejtë me cilësinë e studentëve. Kur krahason shpenzimet për nxënës në shkollat e mesme në Shqipëri me ato të vendeve të tjera, të dhënat sugjerojnë se Shqipëria ka financime të ulëta e për rrjedhojë, edhe rezultatet të ulëta në testet e PISA. Ekspertët e OECD-së vënë në dukje se, Shqipëria do ta ketë të vështirë të arrijë të përmirësojë cilësinë e dijeve pa investime më të larta.

Fondet shpërndahen pa formula financimi

Shqipëria nuk po zbaton ligjin në fuqi, për të bërë shpërndarjen e fondeve në arsimin paraunivesitar. Ligji kërkon që buxheti të shpërndahet me një formulë që bazohet në ndarjen e financimeve për nxënës, por që ende nuk po zbatohet, vënë në dukje ekspertët e OECD-së.

Aktualisht, nuk ka ndonjë formulë financimi që përdoret për alokimin e fondeve nga Ministria drejt drejtorive rajonale dhe zyrave lokale të arsimit. Për më tepër, drejtoritë rajonale zgjedhin vetë mënyrën e ndarjes së fondeve.

Për shembull, ministria përcakton numrin e punonjësve për një drejtori të caktuar arsimore, pa dhënë udhëzime për numrin e mësuesve që duhet të punësohen për shkollë.

Një pjesë e fondeve, të njohura si transferime të pakushtëzuara, të alokuara për NJQV-të llogariten bazuar në një formulë të krijuar në vitin 2002, e cila tashmë është vjetruar dhe nuk i përgjigjet zhvillimeve ekonomike, sociale dhe demografike.

Financimi nuk synon të adresojë pabarazitë

Ndërsa decentralizimi ka siguruar njëfarë fleksibiliteti buxhetor për drejtoritë rajonale, Zyrat e Arsimit dhe Njësitë e Qeverisjes Vendore (NJQV) nuk kanë politika të qarta për të mbështetur me fonde nxënësit nga familje të varfra.

Edhe pse Shqipëria ka një hartë të varfërisë, sipas prefekturave nuk bën ndarjen e fondeve për arsimin bazuar në këtë tregues.

Shpenzimet kapitale, jo të mjaftueshme

Shpenzimet për investime kapitale në shkolla dhe përreth tyre janë të pamjaftueshme. Ekspertët e OECD sugjerojnë se më shumë fonde janë të nevojshme për të përmirësuar mjediset shkollore dhe infrastrukturën përreth shkollave në përputhje me standardet bashkëkohore.

Për shkak të emigrimit nga fshatrat në qytete, disa shkolla janë mbipopulluar dhe nuk kanë pajisje të përshtatshme laboratorike, infrastrukturën e teknologjisë së komunikimit, për mbështetjen e të mësuarit me cilësi të lartë.

Në Shqipëri, 47% e kompjuterëve në shkollat ​​rurale janë të lidhur në internet, krahasuar me 70% në Maqedoninë e Veriut dhe 94% mesatarisht në vendet e OECD. Infrastruktura e dobët përreth shkollave, përkatësisht sistemi rrugor dhe i transportit, e bëjnë të vështirë aksesin e studentëve në shkollim, sidomos në zonat rurale.

Marrë nga Monitor

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

ekonomi ekonomi fondet ne arsim shqiperi fondet ne arsim shqiperi

Sondazh

Poll

Drejtori i Hekurudhave, Ergys Verdho paraqitet në SPAK

Drejtori i Hekurudhave, Ergys Verdho paraqitet në SPAK

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit