LIVE UPDATES
Aktualitet

Blegtorët në Shqipëri helmojnë kafshët e egra se u dëmtojnë prodhimin. Nuk kemi as shkaba

30 Prill 2022, 19:18 Nga DOSJA
Blegtorët në Shqipëri helmojnë kafshët e egra se u

TIRANË- Përdorimi i paligjshëm i substancave helmuese në mjedis që ka në shënjestër kafshët ‘e padëshirueshme’ po varfëron biodiversitetin në Shqipëri. Kjo sipas studimit me titull “Helmimi i kafshëve të egra në Ballkan 2022”, kryer në kuadër të projektit BalkanDetox LIFE, financuar nga BE-ja.

Motivi kryesor pas incidenteve të helmimit duket se janë ‘konfliktet’ që blegtorët kanë me kafshët e egra (kryesisht ujqit, dhelprat, çakejtë dhe arinjtë) për dëmet e mundshme që mund të shkaktojnë në blegtori, prodhimin bujqësor dhe kafshët e gjahut në zonat e gjuetisë. Deri në vitin 2010, helmimi i kafshëve të egra në Shqipëri konsiderohej si një faktor i vogël kërcënues për shumë lloje të kafshëve të egra, të kufizuara në zona të thella malore të vendit. Kjo lidhej me mungesën e njohurive mbi shtrirjen dhe përhapjen e helmimeve në vend.

Në raport shkruhet se pothuajse nuk ka të dhëna zyrtare në lidhje me helmimin e kafshëve të egra. Në fakt, kjo çështje nuk ekzistonte zyrtarisht në vend deri në vitin 2019, kur përdorimi i karremave helmues kundër kafshëve të egra shprehej qartë në ligjin “Për mbrojtja e faunës së egër” si kundërvajtje administrative. Nga ana tjetër, Shqipëria ka përjetuar zhdukjen e të gjitha llojeve të saj të shkabave. Zhdukja e të gjitha popullatave kombëtare të llojeve të shkabave gjatë shekullit, siç u dokumentua në shumë vende të tjera fqinje, lidhet me përdorimin e karremave helmues në mjedisin natyror.

Shkaba e zezë

Karremat helmues përdoreshin rregullisht në zonat rurale për eliminimin e grabitqarëve të egër (kryesisht ujqër) gjatë shekullit 20 si pjesë e veprimeve të menaxhuara nga qeveria për kontrollin e popullsisë. Ndërsa Striknina (substancë) përdorej më së shumti në zonat malore, cianidi u përdor në mënyrë të organizuar në zonat bregdetare. Gjithsesi, helmimi me cianid nuk ishte i përhapur.

Hetimi i parë gjithëpërfshirës i praktikës së helmimit të kafshëve të egra në Shqipëri është realizuar përmes zbatimit të Projektit Ballkanik kundër Helmimeve (BAPP), i cili u zbatua nga viti 2018-2021. Meqenëse helmimi i kafshëve të egra nuk u përmend deri në 2019 si një aktivitet i paligjshëm, studiuesit e raportit shkruajnë se ndërgjegjësimi për këtë problem dhe rrezikun që paraqet si për kafshët e egra ashtu edhe për mjedisin është ende i ulët. Sipas të dhënave në këtë raport, helmimi i kafshëve të egra në Shqipëri mund t’i atribuohet kryesisht:

-Përdorimit të qëllimshëm të karremave helmues me qëllim zhdukjen e grabitqarët, (kryesisht dhelpra dhe ujqër) dhe zvogëlimi i dëmeve që këto kafshë mund të shkaktojnë në blegtori.

-Helmimi i paqëllimshëm, ku përdorimi jo i duhur i produkteve fitosanitare çon në ngordhje të grabitqarëve.

Në 59% të rasteve, u vendos karrem helmues me qëllim eliminimin e dhelprave, ujqërve, çakejve dhe arinjtë që mund të shkaktojnë dëme në zonat rurale. Duke qenë se dëmtimi i prodhimit nga grabitqarët është i pranishëm, blegtorët vendas shpesh e përdorin helmimin si një metodë e lehtë dhe e përballueshme. Përveç kësaj, blegtorët nuk kompensohen nëse prodhimi i tyre dëmtohet nga kafshët e egra dhe kjo e shton më tej konfliktin.

Marrë nga Gazeta Si

Aksidenti i rëndë në Tiranë, si mund të shmangen ngjarje të tilla?

View Results

aktualitet aktualitet blegtorët në shqipëri helmimi i kafsheve te egra blegtorët në shqipëri helmimi i kafsheve te egra

Sondazh

Poll

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin Dhërmiun

Ndryshim drastik i motit, stuhia përfshin qytetin e Vlorës

Shi dhe erë e fortë, stuhia e befasishme godet Vlorën

Sharon Stone tregon pse nuk finalizoi me martesë lidhjen me stilistin 38-vjeçar

Rama batuta me banorin që iu shemb ndërtimi pa leje në Theth:Koka bën, koka pëson

Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, protestuesit nisin marshimi

Deklarata e ministres serbe për Kosovën/ Ish-luftëtari i UÇK-së: Heshtja e Shqipërisë është fyerje

Aktivisti: SPAK hap hetimet për kryeministrin Rama, tregoni që jeni patriotë dhe bëhuni me ne

Aktivisti: Do qëndrojmë derisa kjo qeveri e korruptuar dhe ky kryeministër të largohet

Protestuesi: Protesta do vazhdojë deri në rrëzimin e tij

“Pa rini nuk ka Shqipëri”/ Protestuesit nisin marshimin drejt Kryeministrisë: Rama jepe dorëheqjen!

“Mbret pa popull, kjo është kurora e Edi Ramës”/ I riu në protestë: Rama ka humbur mbështetjen

“Nuk duam bashkimin me Librazhdin”/ Banorët në Prrenjas protestojnë kundër reformës territoriale

"Shpati artist që nuk lypi ndonjëherë"/ Rezart Veleshnja reagon për ndihmën e Labinot Tahirit

Rama sulmon sërish protestuesit: Dalin lloj-lloj sharlatanësh delirantësh e ekstremistësh

Jeta private la nën hije filmin ‘Don't Worry Darling’, regjisorja Olivia Wilde flet për projektin

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet