LIVE UPDATES
Bota

Çfarë është Komisioni për Kompensim për Ukrainën?

Politikanë të lartë, me gjasë përfshirë edhe presidentin ukrainas, Volodymyr Zelensky, dhe shefja e Komisionit Evropian, Urusla von der Leyen, do të shkojnë në Hagë për të iniciuar një konventë që do të krijojë një Komision Ndërkombëtar për Kompensim për Ukrainën.

16 Dhjetor 2025, 08:31 Nga E. D
Çfarë është Komisioni për Kompensim për
foto ilustruese

UKRAINË- Më 16 dhjetor, Ukraina do t'i afrohet sigurimit të kompensimit për dëmet e shkaktuara nga Rusia që nga nisja e pushtimit të saj në shkallë të plotë në shkurt të vitit 2022.

Politikanë të lartë, me gjasë përfshirë edhe presidentin ukrainas, Volodymyr Zelensky, dhe shefja e Komisionit Evropian, Urusla von der Leyen, do të shkojnë në Hagë për të iniciuar një konventë që do të krijojë një Komision Ndërkombëtar për Kompensim për Ukrainën.

Në njëfarë forme, ky është hapi i dytë nga tre sa kërkohen që Kievi të marrë kompensim në të ardhmen. Hapi i parë u ndërmor në vitin 2023, kur Këshilli i Evropës vendosi të themelonte Regjistrin për dëmet për Ukrainën.

Ky Regjistër tashmë është funksional dhe deri më tani ka pranuar mbi 60 mijë kërkesa nga shtete, organizata dhe individë. Faza e tretë dhe përfundimtare është krijimi i një fondi të kompensimit, por kjo fazë mbetet për të ardhmen dhe aktualisht shihet si e pamundur, duke pasur parasysh se Moska ka treguar shumë pak gatishmëri për një gjë të tillë.

Zyrtarët evropianë me të cilët ka diskutuar Radio Evropa e Lirë, megjithatë u shprehën të bindur se puna për krijimin e Regjistrit dhe tashmë edhe të Komisionit për Kompensim duhet të vazhdojë nga tani, pasi kjo do të luajë një rol, në një formë ose tjetër, si reparacione, që me gjasë do të jenë pjesë e çfarëdo marrëveshje të paqes mes Rusisë dhe Ukrainës.

Pra, çfarë realisht do të bëjë Komisioni për Kompensim? Përderisa Regjistri deri më tani ka mbledhur dhe ka dokumentuar kërkesat për kompensim si dhe ka ruajtur provat që mbështesin këto pretendime, Komisioni tani do ta vazhdojë këtë punë duke i shqyrtuar këto kërkesa dhe duke përcaktuar se çfarë lloj kompensimi, nëse do të ndodhë, do të jepet.

Ky Komision do të shqyrtojë ngjarjet që nga nisja e pushtimit të plotë të Ukrainës më 24 shkurt 2022 e tutje. Mandati i tij mbulon të gjithë territorin e Ukrainës brenda kufijve të saj të njohur ndërkombëtarisht, përfshirë edhe tokat që Rusia aktualisht i ka nën kontroll dhe ato që i ka mbajtur që nga aneksimi i Krimesë më 2014 dhe luftimeve që pasuan në rajonet ukrainase të Donjeckut dhe Luhanskut. Po ashtu, këtu përfshihen edhe hapësira ajrore e Ukrainës, rrugët ujore brenda vendit dhe territoret detare si dhe avionët dhe anijet nën juridiksionin e Kievit.

Konventa do të hyjë në fuqi pasi të ratifikohet nga 25 shtetet pjesëmarrëse. Kjo pritet të ndodhë relativisht shpejt, duke qenë se Regjistri u mbështet nga 41 shtete, përfshirë të gjitha shtetet anëtare të BE-së, me përjashtim të Hungarisë. Sipas diplomatëve me të cilët ka kontaktuar REL-i, edhe tani pritet të arrihet një numër i ngjashëm.

Hapi i radhës tani është që sekretariati i Regjistrit të bëhet sekretariat i Komisionit për Kompensim. Përderisa nuk është vendosur ende, me gjasë Komisioni do të ketë selinë në Hagë, siç e kishe edhe Regjistri kur u themelua. Holanda ndoshta është shteti që ka udhëhequr këtë çështje dhe ka qenë një lojtare kyç në hartimin e konventës dhe sigurimit të miratimit nga disa trupa të Këshillit të Evropës gjatë vitit të kaluar.

Sapo të bëhet funksional, tri panele do të krijohen për të vlerësuar të gjitha pretendimet. Anëtarët e këtyre paneleve do të quhen “komisionarë” dhe mund të aplikojnë drejtpërdrejt për këtë pozitë edhe pse me shumë gjasë shtetet që janë pjesë e konventës do të nominojnë ekspertët e tyre kombëtarë në fusha sikurse ligji ndërkombëtar, zgjidhja e mosmarrëveshjeve, sigurimet dhe vlerësimi i dëmeve.

Ndonëse Regjistri dhe Komisioni kanë një orientim të fortë evropianë dhe janë vendosur brenda kornizës institucionale të Këshillit të Evropës, ato janë të hapura për shtete nga e gjithë vota. Në fakt, ishte një rezolutë që trajtonte kompensimet në të ardhmen për Ukrainën, e miratuar nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara në vitin 2022, që e nisi gjithë këtë proces.

Rusia po ashtu mund të bashkohet edhe si anëtare me të drejta të plota apo si “vëzhguese”, edhe pse kjo tani shihet se “ka pak gjasa që të ndodhë” nga zyrtarët evropianë me të cilët bisedoi REL-i. Nëse Moska do të bëhej anëtare në të ardhmen, ajo do të duhej të mbulohet shpenzimet e gjithë Komisionit, të cilat tani pritet të mbulohen përmes kontributeve nga shtetet pjesëmarrëse./REL

ukraine

Sondazh

Poll

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën