LIVE UPDATES
Bota

Historiku i Rusisë shtyn Ukrainën të këmbëngulë në garanci për sigurinë

Vendet evropiane kanë planifikuar, që nga marsi, një forcë ushtarake që do të vendosej në Ukrainë, pas një armëpushimi ose marrëveshjeje të paqes.

21 Gusht 2025, 08:21 Nga N.F
Historiku i Rusisë shtyn Ukrainën të këmbëngulë
Udhëheqësit e Rusisë, Shteteve të Bashkuara, Ukrainës dhe Britanisë 1994

RUSI- Ndërsa përpjekjet diplomatike për të ndalur luftën e Rusisë ndaj Ukrainës janë shtuar kohëve të fundit, Kievi dhe aleatët e tij këmbëngulin se paqja e qëndrueshme mund të arrihet vetëm nëse Ukrainës i jepen garanci të besueshme dhe të zbatueshme sigurie, dhe jo vetëm premtime simbolike apo marrëveshje të shkruara.

Kjo buron nga fakti se Rusia nuk i ka respektuar shpesh marrëveshjet që duhej të siguronin integritetin territorial dhe pavarësinë e Ukrainës.

“Një garanci sigurie mund të jetë, gjithashtu, diçka si Memorandumi i Budapestit i vitit 1994”, thotë Clifford May, nga Fondacioni për Mbrojtjen e Demokracive me seli në SHBA, për Radion Evropa e Lirë.

“Rusia e nënshkroi. Amerika e nënshkroi. Britania e nënshkroi. Dhe thuhej se të gjithë do ta respektonin integritetin territorial të Ukrainës. Por, ajo garanci sigurie nuk vlente as për letrën ku ishte shkruar”, shton May.

Memorandumi është një prej së paku gjashtë traktateve ndërkombëtare që agresioni i Rusisë në Ukrainë i ka shkelur.

Ato përfshijnë një traktat kufitar të vitit 2003, të nënshkruar nga vetë presidenti rus, Vladimir Putin; Marrëveshjet e Harkivit të vitit 2010 që i mundësonin Rusisë të mbante bazën e saj detare në Krime, dhe Marrëveshjet e Minskut të viteve 2014-15 që synonin t’u jepnin fund luftimeve në Donbas.

Traktatet e shkelura nga Rusia në Ukrainë

1. Karta e OKB-së

2. Deklarata e Almatit (1991)

3. Traktati i Miqësisë dhe Bashkëpunimit i vitit 1997 midis Rusisë dhe Ukrainës

4. Traktati dypalësh i kufirit (2003)

5. Marrëveshjet e Harkivit të vitit 2010

6. Marrëveshjet e Minskut të viteve 2014-15

E gjithë kjo e bën Ukrainën të kujdesshme - në mënyrë të kuptueshme - ndaj arritjes së një marrëveshjeje të paqes me Rusinë, pa pasur garanci të besueshme të sigurisë. Në bisedimet në Uashington më 18 gusht, presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ofroi siguri.

Ndërsa përjashtoi mundësinë e anëtarësimit të Ukrainës në NATO, ai tha se vendet evropiane “duan të ofrojnë mbrojtje... dhe ne do t’i ndihmojmë ato”.

Trump tha, gjithashtu, se vendet evropiane do të sigurojnë “vijën e parë të mbrojtjes” dhe Shtetet e Bashkuara “do të përfshihen”. Por, detajet ende duhet të përcaktohen.

Ushtarët në terren

Vendet evropiane kanë planifikuar, që nga marsi, një forcë ushtarake që do të vendosej në Ukrainë, pas një armëpushimi ose marrëveshjeje të paqes. As për këtë, pothuajse asnjë detaj nuk është bërë publik, megjithëse Britania dhe Franca kanë thënë se do të jenë të përgatitura për të dërguar trupa në terren.

Udhëheqësit politikë në kryeqytetet evropiane e kanë bërë gjithmonë të qartë se parakusht për misionin është përfshirja e SHBA-së, dhe Trump tani ka folur për ofrimin e ndihmës, përfshirë mbështetjen ajrore.

Planifikuesit ushtarakë evropianë pritet të takohen këtë javë me homologët e tyre amerikanë, për të diskutuar për këtë çështje. Sipas raportimeve nga Axios, sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, është ngarkuar me detyrën e udhëheqjes së bisedimeve.

Roland Freudenstein, themelues i Qendrës së Lirisë në Bruksel, i përshkruan bisedimet në Uashington si një “ditë Groundhog”, duke thënë se “në thelb nuk ka ndodhur asgjë shumë pozitive”.

“Çështja kryesore është se sa do të jenë të angazhuara trupat evropiane në Ukrainë dhe sa do ta mbështesin amerikanët këtë prani evropiane”, thotë Freudenstein për Radion Evropa e Lirë.

Moska ka thënë vazhdimisht se prania e trupave të NATO-s në Ukrainë do të ishte e papranueshme.

Mbrojtje në stil të NATO-s

Pas samitit të javës së kaluar në Alaskë midis Trumpit dhe Putinit, i dërguari i posaçëm i SHBA-së, Steve Witkoff, i tha CNN-it se diskutimet sollën mundësinë për t’i dhënë Ukrainës “mbrojtje të ngjashme me Nenin 5”, duke iu referuar klauzolës së NATO-s për mbrojtje të përbashkët. Kjo mund të funksionojë pa dislokimin e trupave. Por, sërish, nuk janë dhënë detaje. May thotë se “njerëzit duhet të kuptojnë” se çfarë është saktësisht Neni 5 në praktikë.

“Neni 5, sipas Traktatit të NATO-s, thotë se nëse sulmon një anëtar të NATO-s, ke sulmuar të gjithë anëtarët e NATO-s dhe, teorikisht, të gjithë anëtarët e NATO-s do të përgjigjen. A është e sigurt se do të ndodhë kjo? Unë nuk jam absolutisht i sigurt dhe kjo më shqetëson”, thotë May.

Kjo e kthen debatin në fillim: si mund t’i jepet Ukrainës një garanci sigurie që është më shumë sesa një premtim, që më vonë mund të thyhet? Freudenstein thotë se Trump “foli për garancinë e sigurisë në një mënyrë shumë të përgjithshme dhe të paqartë”, ndaj, “vërtet nuk kemi ide se çfarë saktësisht do t’i ofrojnë Shtetet e Bashkuara” Ukrainës./ REL

lufta ukraine-rusi

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje