LIVE UPDATES
Bota

Qëndrimi i Financial Times: SHBA po i bën presion Serbisë dhe Kosovës për të ndaluar “shpërndarjen e dhunës”

Ky qëndrim ngjalli shqetësime në Uashington dhe Bruksel për Evropën se mund të përballej me një kërcënim të ri të sigurisë në një kohë kur ajo është konsumuar nga agresioni i Rusisë në Ukrainë.

13 Janar 2023, 16:01 Nga I.A
Qëndrimi i Financial Times: SHBA po i bën presion Serbisë dhe
Foto Ilustruese

SHBA- Shtetet e Bashkuara po rrisin presionin diplomatik ndaj Serbisë dhe Kosovës për të parandaluar “shpërndarjen e dhunës” pas një shpërthimi të fundit në një rajon ku Rusia ende ka ndikim, sipas një zyrtari të lartë. Në dhjetor, serbët që jetojnë në Kosovë ngritën barrikada dhe nxitën mbylljen e kufijve, pasi Prishtina u kërkoi atyre të zëvendësonin targat dhe ID-të e lëshuara nga Serbia. Ky qëndrim ngjalli shqetësime në Uashington dhe Bruksel për Evropën se mund të përballej me një kërcënim të ri të sigurisë në një kohë kur ajo është konsumuar nga agresioni i Rusisë në Ukrainë.

“Ne ishim të shqetësuar për metastazimin e dhunës. Gjëja e fundit që secili prej nesh dëshiron tani është një krizë në këtë pjesë të botës, duke pasur parasysh se ne kemi krizën më të madhe jo shumë larg që nga Lufta e Dytë Botërore”, tha zyrtari i Departamentit të Shtetit, Derek Chollet për Financial Times të mërkurën.

Chollet, diplomati i rangut më të lartë amerikan që vizitoi rajonin këto vjetët e fundit, i përshkroi ngjarjet e dhjetorit si “të kthjellëta për shumë njerëz”, në një pranim të rrallë për kufizimet e përpjekjeve të gjata diplomatike të Uashingtonit në rajon. Konflikti Kosovë-Serbi është acaruar për më shumë se 20 vjet, në vazhdën e shpërbërjes së dhunshme të ish-Jugosllavisë. Prishtina u shkëput në mënyrë të njëanshme në vitin 2008 dhe shpalli pavarësinë – diçka që SHBA-të dhe shumica e vendeve të BE-së e kanë njohur. Serbia, megjithatë, thotë se kurrë nuk do ta njohë ish-provincën e saj si të pavarur, një pikëpamje e përbashkët nga komuniteti etnik serb që jeton në veri të Kosovës.

“Ne nuk duam të jemi në një diplomaci krize. Së pari targa, pastaj barrikada, ne nuk duam diçka tjetër javën e ardhshme“, tha Chollet.

Ai tha se kishte një mundësi të rrallë pasi të dy kryeqytetet kishin rënë dakord të linin mënjanë çështjen e targave të makinave. Beogradi dhe Prishtina mund të fillojnë të arrijnë një marrëveshje të bazuar në një plan të paraqitur nga Franca dhe Gjermania, i cili do të mandatonte respektin e ndërsjellë për juridiksionet dhe një aspiratë të përbashkët për anëtarësim në BE.

“Unë mendoj se ka një rrugë të mesme që mund ta arrijmë, përndryshe nuk do të investonim në këtë në mënyrën se si kemi bërë”, tha ai, duke shtuar se ai besonte se një marrëveshje ishte e realizueshme, megjithëse ai refuzoi të vendoste një kornizë kohore për këtë. Chollet, i cili si një diplomat i ri shoqëroi të dërguarin e paqes Richard Holbrooke në misionet e tij të viteve 1990 në Ballkan, duke përfshirë Kosovën, e përshkroi një qasje hap pas hapi si një rrugë të mundshme përpara. Hapi i parë do të ishte që Serbia dhe Kosova të normalizojnë marrëdhëniet edhe pa e njohur plotësisht njëra-tjetrën, siç kanë bërë vendet e tjera.

“Të paktën si hap fillestar, kjo është një mënyrë për ta vendosur Kosovën në rrugën euroatlantike në të cilën duam ta shohim. Për ta arritur këtë, të dyja palët duhet të tregojnë gatishmëri për kompromis, tha Chollet. Ndërsa, serbët përfundimisht do të duhet të pranojnë një nivel të sovranitetit, Kosova duhet t’u japë qytetarëve të saj etnikë serbë autonomi më të madhe, në veçanti një asociacion formal për komunat me shumicë serbe në veri të vendit. Për këtë të fundit, ai tha se i tha kryeministrit të Kosovës, Albin Kurti të mërkurën se kishte një “urgjencë të madhe” për ta ngritur atë. Ata e kuptojnë rëndësinë e kësaj”, shtoi Chollet.

SHBA e di mirë rolin përçarës të Rusisë, e cila ka deklaruar vazhdimisht mbështetjen e saj për aleatin e saj sllav Serbinë, tha Chollet. Çështja ka rënë nën një dritë të re, pasi Serbia, e varur prej kohësh nga energjia ruse, ka filluar të diversifikojë burimet e saj të energjisë dhe ta zvogëlojë atë mbështetje. Kjo e ka lënë çështjen e Kosovës si levën e fundit që Moska ka mbi Beogradin, një aspekt që nuk e ka humbë Uashingtoni.

“Një arsye pse ne duam të gjejmë marrëveshje ndërmjet Kosovës dhe Serbisë është që ta heqim atë levë nga Rusia. Unë nuk mendoj se duhet ta mbivlerësojmë këtë levë. Është e vërtetë, por e pranoj se nuk është arsyeja pse po e bëjmë këtë,” tha Chollet.

Chollet shkoi në Beograd të enjten ku u takua me presidentin Aleksandar Vuçiq dhe politikanë të tjerë, në një përpjekje për të rritur ndërgjegjësimin si për dezinformimin rus, ashtu edhe për përpjekjet për të armatosur lidhjet energjetike. SHBA dëshironte të zhvillonte marrëdhëniet me Serbinë, tha Chollet, pavarësisht se kujtimet e avionëve të NATO-s që bombarduan Beogradin në vitin 1999 ende vlojnë në ndërgjegjen e të dy palëve. Derisa Kosova i emërtoi bulevardet me emrin e ish-presidentit të SHBA-së, Bill Clinton dhe shet magnete frigoriferike “Faleminderit, NATO” në Aeroportin e Prishtinës, Serbia ka inatosur thellësisht dhe ka mosbesim ndaj perëndimit që atëherë.

“Kjo është një histori shumë e ndryshme sesa me Kosovën, por kjo është qasja”, tha Chollet.

Zyrtarët amerikanë, së bashku me qeverinë gjermane, në muajt e fundit kanë rritur presionin ndaj BE-së për të përshpejtuar procesin e pranimit në bllokun e vendeve të Ballkanit Perëndimor, duke përfshirë Serbinë dhe Kosovën. Uashingtoni argumenton se besimi në këtë proces u jep qeverive në rajon një nxitje për të qëndruar në linjë me vlerat perëndimore dhe se ritmi i ngadaltë i integrimit ka kontribuar në paqëndrueshmëri në vjetët e fundit.

Marrë dhe përshtatur nga Financial Times

financial times

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje