LIVE UPDATES
Bota

Serbi: Bie entuziazmi për energjinë diellore

Interesimi për panelë diellorë në Serbi është i madh dhe ekspertët thonë se potenciali në vend është i konsiderueshëm. Qeveria do që qytetarët të instalojnë panelë diellorë. Atëherë pse është frenuar ky zhvillim?

28 Shtator 2022, 08:32 Nga I.A
Serbi: Bie entuziazmi për energjinë diellore
Energji diellore

SERBI- Në fund të vitit të kaluar, pas shumë planifikimesh dhe kursimesh, panelët për prodhimin e 16.460 vatëve energji u instaluan më në fund në çatinë e shtëpisë dykatëshe të Dragana Maricicit, në qytetin Ruma të Serbisë veriore. Këto panelë përmbajnë të ashtuquajturat qeliza diellore që prodhojnë energji elektrike. Shtëpia e saj, ku banojnë katër vetë është një nga "prosumatorët” e energjisë fotovoltaike diellore në këtë vend. Prosumatorët, janë ekonomi shtëpiake që prodhojnë dhe konsumojnë energji elektrike nga impiantet e veta diellore, pavarësisht sa element përmbajnë impiantet. Në Serbi, energjia e prodhuar në shtëpi që i kalon nevojat e veta duhet hedhur në rrjet. Si shpërblim, prosumatorët marrin kredi për të blerë në të ardhmen energji nga kompania që bën shërbimin.

Gati të gjithë njerëzit në Serbi, përfshirë politikanët dhe shkencëtarët, patën rënë dakord që ky system ka potencial për të sjellë shumë përfitime për mjedisin, për buxhetin e ekonomive shtëpiake, biznesin si dhe rrjetet rajonale të energjisë. Atëherë pse nuk ka arritur Serbia të bëjë revolucionin e energjisë diellore, pyesin pionierët e energjisë diellore në Serbi.

Ëndërra bëhet realitet 

I biri i Draganës, Nenadi, student i inxhinjerisë ka ëndërruar për të pasur impiantet e veta diellore që kur ka qenë fëmijë. "Ai ishte në shkollë fillore kur na tregoi për ëndrrën e tij, por ne ishim skeptikë dhe nuk besuam se mund të funksiononte,” tregon Dragana për Deutsche Wellen. Por ëndërra e tij u bë realitet. Familja investoi rreth 7000 dollarë në projektin me të cilin prodhohen në muaj 1200 kilovat energji elektrike, shumë më tepër se sa konsumi mesatar mujor i tyre, prej 500 kilovatësh. 

I rehatshëm dhe kursyes

"Është e mrekullueshme. Kur të laj rrobat me lavatriçe, unë nuk do kem nevojë të vras mendjen se sa kohë do të zgjasë programi,” thotë Dragana.

Kështu familja mendoi se energjia e tepërt që "ruhet” për ta në formë kredie nga industria për prodhimin e energjisë elektrike për konsumatorët publikë, (EPS), mund të përdoret në dimër, kur familja të ngrohë shtëpinë me energji diellore dhe jo gaz. 

Sistem kompleks dhe me të meta

Modeli prosumator u bë i realizueshëm për ekonomitë private këtë vit. Me ndryshimet ligjit për përdorimin e energjive të renovueshme, shteti krijoi më në fund një system që kishte si qëllim motivimin e qytetarëve për të provuar fatin e tyre me energjinë diellore. Por sistemi është me të meta. "Ata pretendojnë se çdo gjë mund të arrihet duke hedhur tre hapa, por kjo nuk është e vërtetë. Ne duhet të merreshim me mbi 100 letra dokumentash,” thotë Nenad Maricic.

Mungesë komunikimi

Kështu familjes iu desh gjysmë viti të merrte në dorë udhëzuesin e duhur që tregon si mund të bëhesh prosumator. As ministria, as komuna as EPS-ja nuk ishin në gjendje të jepnin  informacionin e duhur.

"Ata na kthenin mbrapsht aplikimin, duke pyetur për ndryshimet. Gjatë kësaj kohe, asgjë nuk pati ndryshuar në shtëpinë tonë. Vetëm dokumentat ndryshuan dhe kostot u rritën,” shpjegon Nenadi.

Deutsche Welle mësoi gjatë bisedës me ekspertët që kanë marrë pjesë në procesin e përpilimit të ligjeve, se mungesa e komunikimit midis institucioneve pengoi shumë përpjekjet për të bërë ndryshimin. Pranverën e këtij viti, ministria e Financave madje ndaloi përkohësisht të gjithë procesin, sepse as ministria e Energjisë as kompania shtetërore e energjisë elektrike nuk kishin bërë llogaritjet e taksave për modelin prosumator.

Fatura e parë e energjisë elektrike për vitin 2022

Kur familja Maricici mori nga kompania që bën shërbimin faturën e parë të energjisë elektrike në vitin 2022, entuziazmi i madh ra. "Ministri i Energjisë tha në fillim se ne duhet të paguajmë disa fatura bazë, që nuk janë më shumë se 1000 dinarë, (rreth 8 euro). Më pas, gjatë procesit na thanë se duhet të paguajmë taksë konsumatori dhe taksa të tjera,” thotë Nenad Maricic.

Siç u duk, duhet të merreshin përsipër edhe këto kosto të tjera për të pasur privilegjin e të qënit prosumator. Pagesa që i bezdisi ata më shumë ishte ajo për të pasur qasje në sistemin e shpërndarjes. Të gjithë konsumatorët paguajnë për rrjetin, kurse prosumatorët duhet të paguajnë për energjinë që kompania e shërbimit ruan për ta.

"Kjo do të thotë se ne duhet të paguajmë për energjinë që prodhojmë vetë”, thotë Nenad. Ai llogarit që kjo pagesë dhe pagesat e tjera plus taksat, bëjnë që me projektin e ri familja të kursejë vetëm 20 përqind të faturës së energjisë elektrike.

Mungesë progresi

Kështu Maricicët nuk janë më të sigurt për mençurinë e investimit që kanë bërë. Fillimisht ata llogaritën që investimi i bërë të kthehet mbrapsht për dhjetë vjetë, ose dhe më parë nëse çmimet e energjisë do të rriten siç parashikohet. Tani shohin se koha e kthimit të investimit është 15 ose 20 vjet. Kur Deutsche Welle foli për këtë çështje në Serbi, ministria u takua me prosumatorët dhe premtoi të krijojë një grup pune bashkë me prosumatorët për të gjetur një zgjidhje. Por deri tani, asgjë nuk ka ndryshuar.

Interesim dhe kërkesa të mëdha nga konsumatorët privatë

Rruga e vështirë për të nxitur prodhimin e energjisë nga dielli mund të frenojë zellin për prodhimin e energjisë së pastër, i cili u pa gjatë përpilimit të ligjit të ri. Ministria e Energjisë, EPS dhe kompanitë që merren me instalimin e elementëve diellorë i thanë Deutsche Welles se interesi për rritjen e përdorimit të energjisë diellore në ekonomitë shtëpiake është shumë i madh. 

"Kërkesa është aktualisht tre herë më e madhe se sa oferta,” thotë Miroslav Micic nga Top Solar, një kompani teknologjie diellore me qendër në Serbi.

Kosto të larta instalimi dhe operimi 

Qendra e pavarur për mbrojtjen e ambientit, një shoqatë e pavarur në Beograd, vlerëson se potenciali për shfrytëzimin e energjisë diellore në Serbi është 30 përqind më i lartë se në Europën Qendrore.

Sidoqoftë, në Serbi çështja është sa ekonomi shtëpiake do të jenë në gjendje të investojnë 5-6 mijë euro në sistemin e përdorimit të energjisë diellore, thotë Slobodan Jerotic, ekspert për efikasitetin e energjisë. "Ne flasim për maksimum rreth 10 mijë familje, që do të sillnin në total rreth 30 megavat energji elektrike, sasi që nuk është shumë e madhe”, thotë ai.

Marrë nga DW

energjia diellore ne serbi

Sondazh

Poll

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!