LIVE UPDATES
Bota

Për herë të parë që nga nisja e luftës në Ukrainë, në Bjellorusi zhvillohen manovra me pjesëmarrjen ruse, ngjarja shkakton shqetësim te Shtetet Baltike

Lituania është e shqetësuar për shkeljet e mundshme kufitare, veçanërisht që nga fillimi i sulmit të Rusisë ndaj Ukrainës në shkurt të vitit 2022. Ky shqetësim tani është përkeqësuar nga të ashtuquajturat manovra "Zapad". Në shqip, emri do të thotë "perëndim".

8 Shtator 2025, 08:12 Nga r.ll
Për herë të parë që nga nisja e luftës në
foto ilustruese

BJELLORUSI- Një zonë neutrale vetëm rreth 15 metra e gjerë shënon kufirin midis Lituanisë dhe Bjellorusisë, e cila konsiderohet aleate e Rusisë. Rripi i tokës prej 600 kilometrash kufizohet nga dy gardhe metalike. Ai në anën lituaneze është i kurorëzuar me tela me gjemba. Sipër tij janë kamera mbikëqyrjeje që rrotullohen rregullisht nga e majta në të djathtë me zhurmë. Lituania është e shqetësuar për shkeljet e mundshme kufitare, veçanërisht që nga fillimi i sulmit të Rusisë ndaj Ukrainës në shkurt të vitit 2022. Ky shqetësim tani është përkeqësuar nga të ashtuquajturat manovra "Zapad". Në shqip, emri do të thotë "perëndim".

Disa dhjetëra mijëra ushtarë nga Rusia dhe Bjellorusia do të marrin pjesë në to nga 12 deri më 16 shtator. Ata do të stërviten me tanke dhe mitralozë, por edhe me raketën e re ruse supersonike Oreschnik, e cila thuhet se mund të pajiset edhe me koka bërthamore. Edhe pse këto ushtrime të përbashkëta janë mbajtur rregullisht që nga viti 2009, ato janë të parat e këtij lloji që nga fillimi i pushtimit të Ukrainës.


Në përgjigje, rojet kufitare lituaneze kanë marrë trajnime shtesë në javët e fundit dhe do të kryejnë patrullime shtesë gjatë ushtrimeve, shpjegon gjenerali Rustamas Liubajevas i shërbimit të kontrollit kufitar të vendit.

"Që nga lufta në Ukrainë, ne e shohim Rusinë edhe më shumë si një agresor potencial", tha ai për DW. "Ne presim shkelje kufitare, për shembull, përmes shfrytëzimit të migrantëve, siç ka ndodhur në të kaluarën". Sipas disa raporteve, Rusia mund të ketë sjellë mijëra migrantë në Bjellorusi në vitin 2022 dhe t'i ketë dërguar ata përtej kufirit në Poloni, ndër vende të tjera. Besohet se Moska dëshiron të destabilizojë vendet evropiane në këtë mënyrë.

Për më tepër, Lituania po përgatitet që ushtarët të jenë në gjendje të kalojnë kufirin pa leje ose të dërgojnë dronë në ditët në vijim, sipas Liubajevas: "Ka pasur tashmë disa sulme të tilla hibride". Vendet baltike raportojnë vazhdimisht dronë që shkelin hapësirën e tyre ajrore. Në korrik të këtij viti, dy prej tyre fluturuan nga Bjellorusia në Lituani dhe u rrëzuan. Në gusht, një dron që mbante eksplozivë u rrëzua në Poloni.

Lituania riarmatoset

Ndërkohë, Lituania po demonstron gjithashtu forcën e saj ushtarake. Në ditët në vijim, ajo do të zhvillojë stërvitjet e veta ushtarake me Poloninë, Estoninë dhe Letoninë, duke përfshirë deri në 40.000 ushtarë. Për më tepër, Lituania planifikon të rrisë buxhetin ushtarak në më shumë se 5 përqind të produktit të brendshëm bruto (PBB) deri në vitin 2026. Në vitin 2021, buxheti i mbrojtjes ishte ende më pak se 2 përqind e PBB-së.

Linas Kojala, drejtor i Qendrës së Gjeopolitikës dhe Sigurisë, një qendër kërkimore me seli në Vilnius, kryeqytetin lituanez, beson se rreziku është kryesisht afatgjatë. "Rusia na konsideron si territore që duhet të jenë nën kontrollin e Kremlinit", i tha ai DW. "Edhe pse nuk mendoj se Rusia do ta pushtojë Lituaninë në të ardhmen e afërt, ne do të monitorojmë nga afër nëse trupat e stacionuara aktualisht në Bjellorusi do të mbeten atje pas manovrave dhe nëse Moska ndërton infrastrukturë afatgjatë atje që mund të shërbejë si bazë për një skenar sulmi shtatë ose dhjetë vjet më vonë prej tani."

Shqetësimi për skenarë të tillë ka qenë i përhapur midis lituanezëve që nga lufta nëUkrainë, thotë Margarita Šešelgytė, drejtoreshë e Institutit të Marrëdhënieve Ndërkombëtare dhe Shkencave Politike në Universitetin e Vilniusit. "Menjëherë pas fillimit të luftës së agresionit rus, shumë donin të emigronin," i thotë ajo DW. "Disa madje pyesnin veten nëse duhet të largoheshin nga vendi me familjet e tyre gjatë manovrave të ardhshme."Në fund të fundit, lufta në Ukrainë filloi në një mënyrë të ngjashme. "Së pari, në fund të vitit 2021, Rusia dërgoi trupa në kufirin ukrainas për manovra, dhe më pas nuk i tërhoqi ato, kështu që ata më në fund ishin në gjendje të pushtonin Ukrainën në fillim të shkurtit 2022," thekson Šešelgytė.

Megjithatë, edhe politilogia beson se rreziku i një pushtimi rus është më afatgjatë. "Për sa kohë që Ukraina nuk humbet ose nuk nënshkruhet një traktat i keq paqeje, ne jemi pak a shumë të sigurt. Megjithatë, nëse lufta në Ukrainë do të mbaronte në një moment, ne mund të ishim në radhë", beson Šešelgytę.

Shtetet Baltike "janë në të njëjtën barkë"

Vendi fqinj i Bjellorusisë ndan këto shqetësime. Tre shtetet baltike, përfshirë Estoninë, janë "në të njëjtën barkë". "Ne e konsiderojmë veten një njësi kur bëhet fjalë për Rusinë", thotë Karlis Bukovskis, drejtor i Institutit të Çështjeve Ndërkombëtare në Riga, kryeqytetin e Letonisë për DW. Bukovskis flet për një "traumë të përbashkët". "Nëpërmjet Paktit fillimisht sekret Hitler-Stalin të vitit 1939, Gjermania naziste ia la ​​Shtetet Baltike Bashkimit Sovjetik, i cili më vonë pushtoi vendet tona midis viteve 1944 dhe 1991".

Nëpërmjet kësaj marrëveshjeje, Rajhu Gjerman dhe Bashkimi Sovjetik i ndanë më pas Shtetet Baltike dhe Poloninë në një sferë ndikimi gjermane dhe një ruse. Një pjesë e Polonisë do t'i transferohej Gjermanisë. "Kjo është arsyeja pse këto lloj manovrash ushtarake ruse na shqetësojnë të gjithëve", thotë Bukovskis.

Megjithatë, sipas politologut, sot ka edhe arsye për optimizëm: "Vlerësohet se më pak trupa do të marrin pjesë në manovra këtë vit sesa në të kaluarën, ndër të tjera sepse ushtria ruse është e angazhuar në Ukrainë. Për më tepër, sot ka mijëra trupa të NATO-s - nga Britania e Madhe, Gjermania dhe madje edhe Franca - të stacionuara në Detin Baltik. Kjo na jep shpresë. Nuk jemi më vetëm!"

Aida dhe Meçislav Tarashkeviçi vazhdojnë të kenë frikë nga stërvitjet e ardhshme ushtarake. Çifti ka jetuar për gati dy dekada në njërën nga shtatë shtëpitë në fshatin lituanez Gulbine, vetëm shtatë kilometra larg kufirit me Bjellorusinë. "Stërvitjet ushtarake janë shumë afër, kështu që të gjithë në fshatin tonë janë shumë të shqetësuar. Edhe më shumë sepse shohim se çfarë po bën Rusia në Ukrainë", tha për DW Meçislavi, 59 vjeç, i cili, ashtu si gruaja e tij, punon në një fabrikë lokale mishi pule. Gruaja e tij, Aida, shton: "Nuk e kuptoj pse njerëzit duhet të luftojnë. Ne të gjithë duam të bëjmë jetë normale, të bëjmë punët tona dhe të jetojmë në paqe në shtëpitë tona."/DW

bjellorusi shtetet baltike lufta ukraine-rusi

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës