LIVE UPDATES
Bota

STUDIMI: Sëmundja e Parkinsonit nuk lidhet vetëm me simptomën e 'lëvizjes'

Hulumtimet e mëparshme kanë treguar se ndryshimet në të folur ndodhin para fillimit të problemeve të tjera motorike. 

31 Janar 2023, 22:11 Nga a.l
STUDIMI: Sëmundja e Parkinsonit nuk lidhet vetëm me simptomën e
Parkinson

SHBA- Sëmundja e Parkinsonit është çrregullimi më i zakonshëm i lëvizjes neurodegjenerative. Si rregull, sëmundja fillon midis moshës 40 dhe 70 vjeç, me një moshë mesatare të fillimit në dekadën e shtatë të jetës dhe vlerësohet se prek mbi dhjetë milionë njerëz në mbarë botën.

Dihet se manifestimet kryesore klinike të sëmundjes kanë të bëjnë me dridhjen e pushimit, ngurtësinë, bradikinezinë dhe mosfunksionimin e refleksit postural. Megjithatë, ka disa simptoma të hershme që paralajmërojnë fillimin e sëmundjes dhe këto, sipas studiuesve lituanez, kanë të bëjnë me çrregullimet e të folurit, shkruajnë mediat e huaja. 

Hulumtimet e mëparshme kanë treguar se ndryshimet në të folur ndodhin para fillimit të problemeve të tjera motorike. Studiuesit e Universitetit të Teknologjisë në Kaunas donin të fokusoheshin, me ndihmën e inteligjencës artificiale, në këto ndryshime si një shenjë e mundshme e hershme e fillimit të sëmundjes. Rezultatet e hulumtimit të tyre u publikuan në Applied Sciences.

Studiuesit regjistruan dhe analizuan të folurit e njerëzve me dhe pa sëmundjen e Parkinsonit. Me ndihmën e një algoritmi të veçantë ata panë se njerëzit në fazat e hershme të sëmundjes së Parkinsonit prireshin të flisnin më butë dhe në mënyrë monotone, të ngadaltë dhe të fragmentuar. Fillimisht këto ndryshime janë të padukshme dhe nuk zbulohen lehtë. Ndërsa sëmundja përparon, fjalimi i pacientit bëhet më i prekur, belbëzimi bëhet më i theksuar, të folurit bëhet i paqartë dhe pauzat midis fjalëve humbasin.

Në fazën e parë, studiuesit kanë zhvilluar një algoritëm që mund të dallojë njerëzit e shëndetshëm nga ata që flasin me simptoma të sëmundjes së Parkinsonit. Me zhvillimin e teknologjisë, algoritmi që zbulon fjalimin mund të bëhet më i detajuar dhe më i ndjeshëm. Në çdo rast, studiuesit nuk synojnë të krijojnë një mjet që do të zëvendësojë ekzaminimin klinik. "Metoda jonë është krijuar për të lehtësuar diagnostikimin e hershëm të sëmundjes dhe për të monitoruar efektivitetin e trajtimit," tha Rytis Maskeliūnas, një studiues nga Universiteti i Teknologjisë Kaunas, në një deklaratë të Universitetit.

Sipas studiuesve, algoritmi nuk kërkon pajisje komplekse për të qenë pjesë e një aplikacioni celular në të ardhmen. Por së pari, duhen bërë më shumë studime me më shumë pacientë. Me më shumë të dhëna, algoritmi do të vazhdojë të "mësojë" modele të ndryshme të të folurit dhe të njohë shenjat e Parkinsonit shumë më herët. Një pyetje tjetër që duhet të hulumtohet është nëse algoritmi do të jetë efikas në kontekstin e vizitës së mjekut apo në shtëpinë e pacientit në krahasim me laboratorin.

semundja e parkinson

Sondazh

Poll

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit