LIVE UPDATES
Editorial

Shembull unikal në botë, Suedia mposhti me sukses pandeminë dhe shkëlqeu në ekonomi

1 Gusht 2020, 09:50 Nga DOSJA
Shembull unikal në botë, Suedia mposhti me sukses pandeminë dhe

Financial Times zbardh përvojën suedeze si një shembull unikal në botë i përballimit të pandemisë pa u mbyllur dhe pa prekur ekonominë. Ky shkrimi i FT është një akuzë ndaj shteteve që mbyllën popullsitë, bizneset, shkollat duke shkatërruar ekonomitë nacionale me dëme të pallogaritshme. Ndryshe nga fryma e përgjithshme e grupimeve ekonomike, mediatike dhe politike me qendër në Luginën e Silikonit, që u munduan të nxinin suksesin suedez si delen e zezë të BE, FT sqaron se shembulli suedez ishte mrekullia e mposhtjes së koronavirusit dhe shkëlqimit ekonomik, ndërkohë që bota ka shkuar drejt rënimit.

Padyshim për gjithë shpurën e silikonase ky nuk është konspiracion, por një realitet ndryshe që i theu hundët këtij komploti mbarë botëror. Financial Times shqyrtoi rastin Suedez, i cili është pothuajse i vetmi vend në botë (sigurisht në Evropë) që vala e epidemisë u përballua pa as një ditë bllokimi, duke vendosur në mënyrë efektive një qasje shëndetësore bazuar në parimin e imunitetit të tufës. Sigurisht, janë imponuar disa masa të përmbajtjes gjatë pandemisë, siç është përdorimi i kufizuar i maskave dhe ndarja, por vendi skandinav nuk ka parë kurrë dyqane dhe restorante të mbyllura, zyra të shkreta dhe transferime masive në punë inteligjente, fabrika të mbyllura dhe mbi të gjitha, qytetarë të mbyllur në shtëpi që lejohen të lëvizin vetëm për nevoja parësore dhe të detyrueshme.

Dhe para se dikush të ngrejë dyshimin i shqetësuar se mrekullia skandinave është rezultat i kurorës dhe sovranitetit monetar, ia vlen të theksohet ajo që shumë psikologë besojnë se me të vërtetë ka ofruar një nxitje për ekonominë, më shumë se çdo direktivë nga qeveria apo autoritetet shëndetësore: predispozicion psikologjik i suedezëve për të mos pasur frikë të shkojnë në shkollë, në zyrë, në fabrikë, por edhe në restorant, bar apo dyqane. Pa këtë qasje, në fakt, asnjë taksim nuk mund të shmangte mbrojtjet masive, madje as në vendet me një nivel shumë të lartë të sensit qytetar si ato skandinave.

Fillimi, kulmi (ndoshta i bërë më akutisht nga mungesa totale e kundërmasave drastike të shëndetit) dhe më pas, prova në dorë, një rënie që deri më tani nuk ka paraqitur shpërthime të reja të dukshme.

Merita e temperamentit Viking?

Ironia mënjanë, madje edhe vulgare që do ta shihte virusin të dobësohet falë ardhjes së verës dhe rritjes së mprehtë të temperaturave përplaset kundër provave suedeze, pasi në ato gjerësi sigurisht që nuk përfitohen temperaturat që mund të “ziejnë” Kovidin, madje as në kulmin e verës. Por këtu është pjesa më interesante, ajo më e përshkruar nga raporti i Financial Times: falë mungesës totale të bllokimeve, ekonomia suedeze tashmë po tregon shenja të qarta përmirësimi të jashtëzakonshme ë raport me gjithë BE.

Trendi u konfirmua nga të dhënat tremujore të paraqitura javët e fundit nga kompanitë kryesore në vend, nga gjigandët si Ericsson dhe Electrolux përmes bankave si Handelsbanken dhe lojtarëve kryesorë në komponentë të tillë si Assa Abloy. Gjithë këto kompani krenohen me fitime mbi pritjet e tregut, edhe nëse në disa raste kjo prirje ishte e kufizuar dhe e vërtetuar në një rënie më të pritur të të ardhurave.

Unë kurrë në karrierën time nuk kam parë një përqindje kaq të lartë të kompanive që mposhtin pritjet e analistëve për sa i përket fitimeve. Në rastin e tremujorit të dytë të ekonomisë suedeze, mund të themi se fitmet kanë kapur nivelet e 90%”, thotë shefi strategjist financiar në SEB për gazetën financiare britanike Esbjorn Lundevall.

Që kemi mbajtur shoqëri të hapur, shkolla të hapura, nuk do të thotë se ne nuk jemi prekur nga pandemia. Por sigurisht do të thotë që ne nuk ishim të detyruar, krejt papritur, që të mos ishim më në gjendje të dilnim nga shtëpia. Ju nuk keni nevojë për një gjeni në ekonomi për të kuptuar se kjo me siguri ka ndihmuar bizneset “, thekson Alrik Danielson, shefi ekzekutiv i markës prodhuese SKF.

Këto grafikë tregojnë disa dëshmi interesante. Së pari, numrat që vijnë nga raportet tremujore kanë qenë të tilla që kanë bërë që disa ekonomistë të rishikojnë plotësisht vlerësimet e PBB-së suedeze për vitin 2020, duke e sjellë atë me siguri në nivele jo të rritjes, por të një shkalle të qartë të rezistencës ndaj ndikimit global të pandemisë në krahasim me mesatarja e vendeve evropiane. Shkurt, përzierja e realizmit dhe fatalizmit mundi atë të psikozës dhe kujdesit nga 2 me 0. Së dyti, ky lloj ndikimi psikologjik shënohet në grafikun që lidhet me fitimet e korporatave, të cilat kanë parë ndërmarrje me një profesion të fortë tregu të brendshëm, ndërsa gjigantët të orientuar drejt një qasje më globale siç është Volvo kanë paguar një çmim të rëndë për bllokimin që ka paralizuar të gjithë botën për muaj të tërë, nga Azia në Sh.B.A në Amerikën Latine.

Nuk është për t’u habitur, institucionet bankare me një orientim të fortë me pakicë dhe pothuajse asnjë ekspozim jashtë vendit ose degë të tilla si investime bankare paraqitën të dhënat më të papritura dhe tërheqëse. Më në fund, duhet të theksohet se Suedia gjithashtu ka përfituar shumë nga marrëdhëniet e mira tregtare dhe politike që ka në një nivel bipartizan si me Kinën, ashtu edhe me Shtetet e Bashkuara.

E para – marrësi i eksporteve suedeze, veçanërisht i lidhur me sektorin industrial dhe ushqimor – ishte në të vërtetë avangarda e kombit në rimëkëmbjen ekonomike, pasi kishte pësuar një bllokim të fortë. Ky i fundit, në të vërtetë, mbeti operacional si biznes deri në fund të pranverës, kur pandemia goditi fort Nju Jorkun dhe vendosi një bllokim në pjesë të ndryshme të vendit. Dhe tani, me shpërthime të reja në gjysmën e Evropës, e cila sipas kryeministrit britanik, Boris Johnson, në të vërtetë do të përfaqësonte ardhjen e valës së dytë të tmerrshme, çfarë të bëni?

Ndiqni shembullin suedez ose, veproni me kujdes maksimal, pasi qeveria italiane duket se ka bërë me zgjedhjen e saj për të zgjatur gjendjen e jashtëzakonshme? Duke marrë parasysh se normalisht mënyra më e mirë qëndron në mes, problemi duket se është përfundimisht në krye të listës së shqetësimeve të analistëve ekonomikë: “Cila është shkalla e probabilitetit për t’u përballur me regjime të reja të bllokimit?

Cila është shkalla e probabilitetit që ekziston në lidhje me atë që ne mund të përcaktojmë si një faktor frikë kolektive?

Kjo dhe vetëm kjo është pyetja e madhe që varet nga shkalla e shpejtësisë që ne do të jemi në gjendje t’i japim rigjenerimit ekonomik evropian. Tani ka të bëjë me psikologjinë, ka të bëjë me njerëzit dhe reagimin e tyre, “përfundon Alrik Danielson.

(Marrë nga BotaSot)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

editorial editorial koronavirusi ne europe koronavirusi ne suedi koronavirusi ne europe koronavirusi ne suedi

Sondazh

Poll
Editorial 30 Korrik 2020, 08:49

Dhe Covid trokiti në familjen time

Kosova është po aq e varfër, shkallmuar në kapacitetet e veta shëndetësore dhe e shtrydhur nga derdhja korruptuese e parasë publike, por gjatë pranverës kishte ...

Editorial 30 Korrik 2020, 12:50

Covid 19 dhe Zgjedhjet Parlamentare 2021!

As pandemia Covid që infektoi parlamentarët dhe as ndonjë “kritikë” e thënë me gjysëm zëri nga Ambasadorët, nuk e ndaluan K/ministrin  e Partisë Socialiste dhe ...

Editorial 29 Korrik 2020, 08:38

Si do ta kujtojmë Covid-19?

Londër– Në thelb, historia mund të ndahet në dy pjesë:në atë që na pëlqen ta kujtojmë, dhe atë që përpiqemi vazhdimisht ta harrojmë. Ne britanikët kemi qe...

Editorial 29 Korrik 2020, 05:11

Pas Bajramit, do të hapen Portat e Ferrit

Të gjitha janë thënë. Është e pamundur që të gjendet edhe ndonjë fjalë më tepër për t’i bindur qytetarët se çfarë duhet të bëjnë, ose çfarë n...

Editorial 27 Korrik 2020, 07:31

Ujdia për borxhet – shembull i gabuar i BE

Narrativa të duket logjike. Një fond rimëkëmbjeje do t’i japë sërish forcë Bashkimit Europian në emergjencë ekonomike për shkak të pandemisë së Coronës dh...

Editorial 25 Korrik 2020, 07:13

Trumpi nxitës i dhunës dhe shpëtimtar!

Për Donald Trumpin situata nuk duket aspak mirë. COVID-19 në SHBA po përhapet me shpejtësi mjaft të madhe. Numri i të infektuarve po rritet, sallat me trupat e ...

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje