LIVE UPDATES
Editorial

Shembull unikal në botë, Suedia mposhti me sukses pandeminë dhe shkëlqeu në ekonomi

1 Gusht 2020, 09:50 Nga DOSJA
Shembull unikal në botë, Suedia mposhti me sukses pandeminë dhe

Financial Times zbardh përvojën suedeze si një shembull unikal në botë i përballimit të pandemisë pa u mbyllur dhe pa prekur ekonominë. Ky shkrimi i FT është një akuzë ndaj shteteve që mbyllën popullsitë, bizneset, shkollat duke shkatërruar ekonomitë nacionale me dëme të pallogaritshme. Ndryshe nga fryma e përgjithshme e grupimeve ekonomike, mediatike dhe politike me qendër në Luginën e Silikonit, që u munduan të nxinin suksesin suedez si delen e zezë të BE, FT sqaron se shembulli suedez ishte mrekullia e mposhtjes së koronavirusit dhe shkëlqimit ekonomik, ndërkohë që bota ka shkuar drejt rënimit.

Padyshim për gjithë shpurën e silikonase ky nuk është konspiracion, por një realitet ndryshe që i theu hundët këtij komploti mbarë botëror. Financial Times shqyrtoi rastin Suedez, i cili është pothuajse i vetmi vend në botë (sigurisht në Evropë) që vala e epidemisë u përballua pa as një ditë bllokimi, duke vendosur në mënyrë efektive një qasje shëndetësore bazuar në parimin e imunitetit të tufës. Sigurisht, janë imponuar disa masa të përmbajtjes gjatë pandemisë, siç është përdorimi i kufizuar i maskave dhe ndarja, por vendi skandinav nuk ka parë kurrë dyqane dhe restorante të mbyllura, zyra të shkreta dhe transferime masive në punë inteligjente, fabrika të mbyllura dhe mbi të gjitha, qytetarë të mbyllur në shtëpi që lejohen të lëvizin vetëm për nevoja parësore dhe të detyrueshme.

Dhe para se dikush të ngrejë dyshimin i shqetësuar se mrekullia skandinave është rezultat i kurorës dhe sovranitetit monetar, ia vlen të theksohet ajo që shumë psikologë besojnë se me të vërtetë ka ofruar një nxitje për ekonominë, më shumë se çdo direktivë nga qeveria apo autoritetet shëndetësore: predispozicion psikologjik i suedezëve për të mos pasur frikë të shkojnë në shkollë, në zyrë, në fabrikë, por edhe në restorant, bar apo dyqane. Pa këtë qasje, në fakt, asnjë taksim nuk mund të shmangte mbrojtjet masive, madje as në vendet me një nivel shumë të lartë të sensit qytetar si ato skandinave.

Fillimi, kulmi (ndoshta i bërë më akutisht nga mungesa totale e kundërmasave drastike të shëndetit) dhe më pas, prova në dorë, një rënie që deri më tani nuk ka paraqitur shpërthime të reja të dukshme.

Merita e temperamentit Viking?

Ironia mënjanë, madje edhe vulgare që do ta shihte virusin të dobësohet falë ardhjes së verës dhe rritjes së mprehtë të temperaturave përplaset kundër provave suedeze, pasi në ato gjerësi sigurisht që nuk përfitohen temperaturat që mund të “ziejnë” Kovidin, madje as në kulmin e verës. Por këtu është pjesa më interesante, ajo më e përshkruar nga raporti i Financial Times: falë mungesës totale të bllokimeve, ekonomia suedeze tashmë po tregon shenja të qarta përmirësimi të jashtëzakonshme ë raport me gjithë BE.

Trendi u konfirmua nga të dhënat tremujore të paraqitura javët e fundit nga kompanitë kryesore në vend, nga gjigandët si Ericsson dhe Electrolux përmes bankave si Handelsbanken dhe lojtarëve kryesorë në komponentë të tillë si Assa Abloy. Gjithë këto kompani krenohen me fitime mbi pritjet e tregut, edhe nëse në disa raste kjo prirje ishte e kufizuar dhe e vërtetuar në një rënie më të pritur të të ardhurave.

Unë kurrë në karrierën time nuk kam parë një përqindje kaq të lartë të kompanive që mposhtin pritjet e analistëve për sa i përket fitimeve. Në rastin e tremujorit të dytë të ekonomisë suedeze, mund të themi se fitmet kanë kapur nivelet e 90%”, thotë shefi strategjist financiar në SEB për gazetën financiare britanike Esbjorn Lundevall.

Që kemi mbajtur shoqëri të hapur, shkolla të hapura, nuk do të thotë se ne nuk jemi prekur nga pandemia. Por sigurisht do të thotë që ne nuk ishim të detyruar, krejt papritur, që të mos ishim më në gjendje të dilnim nga shtëpia. Ju nuk keni nevojë për një gjeni në ekonomi për të kuptuar se kjo me siguri ka ndihmuar bizneset “, thekson Alrik Danielson, shefi ekzekutiv i markës prodhuese SKF.

Këto grafikë tregojnë disa dëshmi interesante. Së pari, numrat që vijnë nga raportet tremujore kanë qenë të tilla që kanë bërë që disa ekonomistë të rishikojnë plotësisht vlerësimet e PBB-së suedeze për vitin 2020, duke e sjellë atë me siguri në nivele jo të rritjes, por të një shkalle të qartë të rezistencës ndaj ndikimit global të pandemisë në krahasim me mesatarja e vendeve evropiane. Shkurt, përzierja e realizmit dhe fatalizmit mundi atë të psikozës dhe kujdesit nga 2 me 0. Së dyti, ky lloj ndikimi psikologjik shënohet në grafikun që lidhet me fitimet e korporatave, të cilat kanë parë ndërmarrje me një profesion të fortë tregu të brendshëm, ndërsa gjigantët të orientuar drejt një qasje më globale siç është Volvo kanë paguar një çmim të rëndë për bllokimin që ka paralizuar të gjithë botën për muaj të tërë, nga Azia në Sh.B.A në Amerikën Latine.

Nuk është për t’u habitur, institucionet bankare me një orientim të fortë me pakicë dhe pothuajse asnjë ekspozim jashtë vendit ose degë të tilla si investime bankare paraqitën të dhënat më të papritura dhe tërheqëse. Më në fund, duhet të theksohet se Suedia gjithashtu ka përfituar shumë nga marrëdhëniet e mira tregtare dhe politike që ka në një nivel bipartizan si me Kinën, ashtu edhe me Shtetet e Bashkuara.

E para – marrësi i eksporteve suedeze, veçanërisht i lidhur me sektorin industrial dhe ushqimor – ishte në të vërtetë avangarda e kombit në rimëkëmbjen ekonomike, pasi kishte pësuar një bllokim të fortë. Ky i fundit, në të vërtetë, mbeti operacional si biznes deri në fund të pranverës, kur pandemia goditi fort Nju Jorkun dhe vendosi një bllokim në pjesë të ndryshme të vendit. Dhe tani, me shpërthime të reja në gjysmën e Evropës, e cila sipas kryeministrit britanik, Boris Johnson, në të vërtetë do të përfaqësonte ardhjen e valës së dytë të tmerrshme, çfarë të bëni?

Ndiqni shembullin suedez ose, veproni me kujdes maksimal, pasi qeveria italiane duket se ka bërë me zgjedhjen e saj për të zgjatur gjendjen e jashtëzakonshme? Duke marrë parasysh se normalisht mënyra më e mirë qëndron në mes, problemi duket se është përfundimisht në krye të listës së shqetësimeve të analistëve ekonomikë: “Cila është shkalla e probabilitetit për t’u përballur me regjime të reja të bllokimit?

Cila është shkalla e probabilitetit që ekziston në lidhje me atë që ne mund të përcaktojmë si një faktor frikë kolektive?

Kjo dhe vetëm kjo është pyetja e madhe që varet nga shkalla e shpejtësisë që ne do të jemi në gjendje t’i japim rigjenerimit ekonomik evropian. Tani ka të bëjë me psikologjinë, ka të bëjë me njerëzit dhe reagimin e tyre, “përfundon Alrik Danielson.

(Marrë nga BotaSot)

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

editorial editorial koronavirusi ne europe koronavirusi ne suedi koronavirusi ne europe koronavirusi ne suedi

Sondazh

Poll
Editorial 30 Korrik 2020, 08:49

Dhe Covid trokiti në familjen time

Kosova është po aq e varfër, shkallmuar në kapacitetet e veta shëndetësore dhe e shtrydhur nga derdhja korruptuese e parasë publike, por gjatë pranverës kishte ...

Editorial 30 Korrik 2020, 12:50

Covid 19 dhe Zgjedhjet Parlamentare 2021!

As pandemia Covid që infektoi parlamentarët dhe as ndonjë “kritikë” e thënë me gjysëm zëri nga Ambasadorët, nuk e ndaluan K/ministrin  e Partisë Socialiste dhe ...

Editorial 29 Korrik 2020, 08:38

Si do ta kujtojmë Covid-19?

Londër– Në thelb, historia mund të ndahet në dy pjesë:në atë që na pëlqen ta kujtojmë, dhe atë që përpiqemi vazhdimisht ta harrojmë. Ne britanikët kemi qe...

Editorial 29 Korrik 2020, 05:11

Pas Bajramit, do të hapen Portat e Ferrit

Të gjitha janë thënë. Është e pamundur që të gjendet edhe ndonjë fjalë më tepër për t’i bindur qytetarët se çfarë duhet të bëjnë, ose çfarë n...

Editorial 27 Korrik 2020, 07:31

Ujdia për borxhet – shembull i gabuar i BE

Narrativa të duket logjike. Një fond rimëkëmbjeje do t’i japë sërish forcë Bashkimit Europian në emergjencë ekonomike për shkak të pandemisë së Coronës dh...

Editorial 25 Korrik 2020, 07:13

Trumpi nxitës i dhunës dhe shpëtimtar!

Për Donald Trumpin situata nuk duket aspak mirë. COVID-19 në SHBA po përhapet me shpejtësi mjaft të madhe. Numri i të infektuarve po rritet, sallat me trupat e ...

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen