LIVE UPDATES
Insights

Analiza e BBC: Çfarë do bëhet me Italinë pas dorëheqjes së Draghit

I njohur brenda dhe jashtë vendit, Mario Draghi u soll për të udhëhequr rimëkëmbjen ekonomike të Italisë nga pandemia Covid, por pas 18 muajsh koalicioni i tij i partive në të gjithë spektrin politik u shemb.

22 Korrik 2022, 14:03 Nga d.a.
Analiza e BBC: Çfarë do bëhet me Italinë pas
Mario Draghi

Nga BBC

Italia po shkon drejt zgjedhjeve të reja dhe muajve të paqëndrueshmërisë politike, pasi njeriu i quajtur 'Super Mario' dha dorëheqjen si udhëheqës i pazgjedhur i një qeverie uniteti.

I njohur brenda dhe jashtë vendit, Mario Draghi u soll për të udhëhequr rimëkëmbjen ekonomike të Italisë nga pandemia Covid, por pas 18 muajsh koalicioni i tij i partive në të gjithë spektrin politik u shemb.

Çfarë ndodh tani

Italianët do të shkojnë në zgjedhje më 25 shtator dhe Mario Draghi i është kërkuar të qëndrojë si kryeministër i përkohshëm. Italia është anëtare e NATO-s, G7 dhe ekonomia e tretë më e madhe në BE, kështu që ka rëndësi kush e drejton Italinë.

Në pamje nuk do të ndryshojë shumë, por parlamenti është shpërbërë, duke penguar progresin drejt buxhetit për vitin 2023 dhe reformat shumë të nevojshme.

Dhe çfarëdo që të ndodhë më pas, ditët e qeverisjes së unitetit me bazë të gjerë në Romë kanë mbaruar.

Shanset janë aktualisht për marrjen e pushtetit nga një qeveri e krahut të djathtë, ndoshta e udhëhequr nga Giorgia Meloni, partia e ekstremit të djathtë 'Vëllezërit e Italisë' së së cilës nuk ishte pjesë e koalicionit Draghi.

'Jo një tragjedi e tillë'

Draghi stabilizoi qeverinë e Italisë dhe siguroi besimin e BE-së, ndërsa Roma kërkonte të rikuperohej nga pandemia Covid. Por kabineti i tij u bë gjithnjë e më i përçarë, me të gjitha partitë që kishin një sy në zgjedhjet që priten në maj 2023. Dhe ai pranoi se kishte pasur kundërshtime në rritje brenda kabinetit ndaj reformave të rëndësishme.

Tani një qeveri me një mandat të ri duhet të jetë në fuqi deri në këtë vjeshtë.

"Unë nuk mendoj se është një tragjedi e tillë. Zgjedhjet do të jenë të shpejta, gjë që është e mirë edhe për investitorët ndërkombëtarë dhe do të jetë një fushatë më e shkurtër"- thotë Prof Leila Simona Talani, drejtuese e Qendrës për Politikën Italiane në King's College në Londër.

As ekonomia e Italisë nuk do të ndalet. Një qeveri e përkohshme duhet të jetë në gjendje t'i mbajë gjërat në rregull dhe të punojë për buxhetin e vitit 2023, i cili do të duhet të miratohet në muajt e ardhshëm.

"Një qeveri me të drejta të plota është shumë më e mirë, nuk e mohoj, por shumë gjëra do të mund të funksionojnë," thotë Prof Giovanni Orsina, kreu i shkollës së qeverisë në Universitetin Luiss në Romë.

Italia duket djathtas

Giorgia Meloni ka arritur dëshirën e saj. Udhëheqësja 45-vjeçare e ekstremit të djathtë Fratelli d'Italia (Vëllezërit e Italisë) nuk donte të bënte asgjë me qeverinë e Draghi dhe bëri thirrje vazhdimisht për zgjedhje të parakohshme.

Me sondazhet që e vendosin FdI në kryesimin me 22-23% të votave, partia e saj me rrënjë neofashiste është në një pozicion të fortë për të kryesuar qeverinë e ardhshme të Italisë, së bashku me Ligën e ekstremit të djathtë dhe të qendrës së djathtë Forza Italia.

Meloni i detyrohet origjinës së saj politike Lëvizjes Sociale Italiane neofashiste (MSI) të viteve 1980 dhe partia e saj akuzohet se ka tërhequr mbështetjen e neofashistëve. Ajo ka pikëpamje nacionaliste për migracionin, çështjet sociale dhe kulturore, por Prof Orsina e sheh atë tani si një politikane me bindje të krahut të djathtë që tërheq kryesisht konservatorët e krahut të djathtë.

Mario Draghi ka qenë një mbështetës i fortë i Ukrainës, duke luajtur një rol kyç në G7 dhe NATO, si dhe në BE. Një rënie në të djathtë mund ta ndryshojë këtë.

Ish-ministri i Jashtëm Luigi di Maio ka akuzuar Ligën dhe populisten Pesë Yjet për flirtim me Vladimir Putin, por zonja Meloni ka marrë një pozicion shumë të fortë "atlantist" në favor të Ukrainës që nga pushtimi i Rusisë. Ajo u pa më parë si një euroskeptike, por ajo e di se italianët janë ngrohur kryesisht me BE-në për shkak të ndihmës së Brukselit për rimëkëmbjen Covid.

Fragmentimi i politikës italiane

Nëse e djathta fiton zgjedhjet italiane, atëherë një marrëveshje koalicioni mund të arrihet brenda disa javësh, por Giovanni Orsina beson se sondazhet e opinionit mund të ndryshojnë shumë shpejt gjatë fushatës, kështu që rezultati mund të jetë shumë i ndryshëm. Kjo do të thotë se pazari zgjat më shumë.

Italia nuk është e huaj për krizën politike: qeveria e saj e ardhshme do të jetë e 70-ta që nga Lufta e Dytë Botërore. Por harta politike po ndryshon me shpejtësi.

"Politika italiane është bërë shumë rrjedhëse; votuesit e ndryshojnë mendjen shumë lehtë. Partitë janë gjithashtu shumë të dobëta dhe ka një copëzim të madh," thotë ai.

Dy partitë e vetme që kanë mbi 20% janë Vëllezërit e Italisë dhe Partia Demokratike e qendrës së majtë. Përveç Lidhjes së ekstremit të djathtë dhe pesë Yjeve populiste, nuk ka parti më të larta se 10%. Të dy Forza Italia dhe Five Star kanë parë dezertime.

Leila Simona Talani beson se partitë e krahut të djathtë mund të luftojnë për të formuar një shumicë, ndërsa një grup më i gjerë i qendrës, i majtë dhe disa nga qendra e djathtë mund të kenë sukses.

Rrezik për fondet e BE-së për Covid

Italia është marrësi më i madh i fondit të rimëkëmbjes së Covid të BE-së me 191 miliardë euro (160 miliardë £) në grante dhe kredi. Por paratë janë të lidhura me dhjetëra reforma, ndaj ka shqetësime se italianët mund të humbasin në këstin e ardhshëm.

Pjesa e parë prej gati 25 miliardë eurosh u pagua në maj dhe italianët nuk duan të rrezikojnë pjesën e dytë. Për deputeten e pavarur Emanuela Rossini, shqetësimi i parë i Italisë duhet të jetë zbatimi i planit kombëtar të rimëkëmbjes: "Është në duar të mira dhe ne do të punojmë me Komisionin Evropian për gjërat më urgjente".

Reformat përfshijnë ekonominë dhe sistemin e drejtësisë, si dhe tranzicionin dixhital dhe të gjelbër. Dhe z. Draghi gjithashtu ka luftuar me ndryshimet në rregullat e konkurrencës, duke përfshirë lirimin e licencave për koncesionet e çmuara të plazheve të Italisë.

Prof Talani beson se ka pak për t'u shqetësuar pasi financimi i BE-së është "pothuajse automatik", por sheh rreziqe përpara me reformat e konkurrencës. Ekonomisti Lorenzo Codogno argumenton se kolapsi i qeverisë është një goditje e madhe për aftësinë e Romës për të ofruar politika dhe reforma në afatin e afërt. Por çuarja e zgjedhjeve përpara është ndoshta më mirë sesa një ngërç i mundshëm mbi politikën.

dorehiqet mario draghi bie qeveria ne itali leila simona talani

Sondazh

Poll
Insights 16 Korrik 2022, 08:14 e.k

Gara e pushimeve në rrjetet sociale

Foto ilustruese TIRANË-  Nga Edlira Çepani Në një bisedë mes miqsh ku të parët pyesin “Ku keni qenë ...

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën