LIVE UPDATES
Aktualitet

Plani i ri i menaxhimit nxit akuza se Butrinti do të jepet ‘me koncesion’

8 Nëntor 2019, 15:24 Nga DOSJA
Plani i ri i menaxhimit nxit akuza se Butrinti do të jepet ‘me

TIRANË- Më 15 tetor, në një ceremoni simbolike të mbajtur në Ministrinë e Kulturës, drejtori i Bordit të Fondit Shqiptaro-Amerikan të Ndërmarrjeve, AADF, Michael Granoff – i shoqëruar nga ambasadorja Victoria Nuland i dorëzoi Ministres së Kulturës, Elva Margariti draftin e Planit të Menaxhimit të Integruar të Parkut Kombëtar të Butrint.

Në një deklaratë për mediat, Ministria e Kulturës nënvizoi se ky plan menaxhimi ishte produkt i një bashkëpunimi 10 vjeçar me AADF dhe synonte të projektonte menaxhimin e parkut kombëtar të Butrintit gjatë dekadës që vjen.

“Ligji i ri për trashëgiminë kulturore dhe muzetë specifikon krijimin e fondacioneve të posaçme, ku Ministria e Kulturës është pjesë e fondacionit dhe është drejtuese e fondacionit,” tha Margariti.

“Ajo çfarë ne krijojmë në partneritet me fondacione të tjera, të cilat shkrihen më pas në një dhe krijojnë një fondacion të ri i posaçëm, ku siç thashë, ministria është në krye të saj, lind pikërisht në bazë të një plani menaxhimi, të një plani biznesi, fillojmë të flasim për herë të parë për plane menaxhimi dhe plane biznesi me një afat të paktën 10-vjeçar,” shtoi ajo.

Projekti i planit të menaxhimit është hartuar nga firma britanike ‘Prince & Pierce’ me një financim prej 250 mijë USD nga AADF. Gjatë takimit, drejtori i bordit të AADF, Granoff deklaroi se ky projekt ka qenë një nga më afatgjatët ku është përfshirë fondacioni, duke aluduar që AADF kishte ndikuar dhe në hartimin e ligjit “Për trashëgiminë kulturore dhe muzetë”.

“Ajo që kuptuam është që kyçi për zgjidhjen e çështjes së Butrintit nuk ishte të hidhnim më shumë para, por që të eksplorohej një ide tërësisht e re për menaxhimin e këtij parku, për shkak të kompleksitetit dhe të madhësisë,” tha Granoff. “Kjo na çoi tek një ligji i ri dhe një legjislacion që do ta bënte të mundur një plan të tillë menaxhimi,” shtoi ai.

Prezantimi i draftit dhe deklaratat e Margaritit dhe Granoff janë shoqëruar me reagime të ashpra nga disa përfaqësues të komunitetit të arkeologëve, të cilët i ka shqetësuar përfshirja e një fondacioni privat në menaxhimin e parkut të Butrintit dhe sidomos në ndikimin që fondacioni mund të ketë mbi punën shkencore.

Madje, disa nga zërat më kritikë si arkeologu Neritan Ceka, e kanë cilësuar planin e menaxhimit të integruar të parkut si një mjet për të dhënë me koncesion administrimin e tij.

“E gjithë procedura jo vetëm ka qenë jotransparente dhe antiligjore, kur pretenduesi për koncesion (nuk është PPP!), përgatit vetë termat e referencës dhe e merr koncesionin pa garë,” tha Ceka.

I banuar që nga periudha prehistorike, Butrinti ka qenë në të shkruarën një koloni greke, një qytet romak dhe një dioqezë peshkopi. Qyteti shënoi një periudhë lulëzimi gjatë periudhës bizantine dhe regjistroi gjithashtu një pushtim të shkurtër Venecian. Qyteti antik u shpall për herë të parë si monument kulture në vitin 1948 dhe në vitin 1999 u bë pjesë e listës së trashëgimisë botërorë të UNESCO. Në vitin 2003, kompleksi ligatinor, përfshirë dhe pjesën e lagunës dhe zonën bregdetare të Butrintit – Kepin e Stillos – u shpallën Zonë Ramsar dhe Park Kombëtar.

Gjatë ceremonisë së prezantimit të planit të ri të menaxhimit të Parkut Kombëtar të Butrintit. Foto: AADF.

Ligji i ri për Trashëgiminë Kulturore dhe Muzetë i miratuar në vitin 2018, parashikon administrimin e pasurive kulturore në mënyrë direkte nga institucionet shtetërore ose në formë indirekte nëpërmjet fondacioneve të posaçme.

Sipas ligjit, personat juridikë jofitimprurës të bashkëthemeluar ndërmjet institucioneve shtetërore, të përfaqësuar nga ministria përgjegjëse për trashëgiminë kulturore, dhe personave fizikë ose juridikë privatë, vendas apo të huaj, mund të marrin në administrim pasuri kulturore me qëllim mbrojtjen, ruajtjen, restaurimin, vlerësimin e pasurive kulturore dhe dhënien në përdorim të drejtpërdrejtë.

Projekti për hartimin e planit të menaxhimit të integruar u shpall më 2 tetor 2018 në një nga ambientet e Muzeut Historik Kombëtar, por disa ekspertë vendas besojnë që puna për këtë plan filloi qysh në vitin 2016, kur po përgatitej ligji i ri për trashëgiminë kulturore – për të krijuar mbështetjen ligjore për partneritet me privatin.

Dyshimet për privatizimin e parkut, u shfaqën menjëherë pas shpalljes së projektit për hartimin e planit të menaxhimit të integruar një vit më parë. Ka qenë Forumi i Trashëgimisë Kulturore – një organizatë që lobon për ruajtjen e trashëgimisë në vend prej më shumë se një dekade, i cili ka dalë kundër planit të hartuar nga AADF që në gjenezën e tij.

Nëpërmjet katër pikave, Forumi shprehu një vit më parë shqetësimin për “përjashtimin e ekspertëve shqiptarë të trashëgimisë kulturore nga hartimi i planeve të së ardhmes së Parkut Kombëtar të Butrintit; ishte kundër ndërhyrjes së privatëve në menaxhimin e Parkut Kombëtar të Butrintit, në formën e kafeve, restoranteve, PPP-ve, apo fondacioneve, pavarësisht nga emri dhe kontributet jotransparente që ofrojnë për ministritë.”

Forumi propozoi formimin e një fondacioni publik, sipas modelit të ‘British Heritage’ në Angli – fondacion i cili duhet të marrë përsipër menaxhimin e trashëgimisë kulturore të Shqipërisë, “të keqtrajtuar, shpërdoruar, shkatërruar dhe shitur nga grupe të pandërgjegjshëm burokratësh, që kanë drejtuar Ministrinë e Kulturës në tri dekadat e fundit.”

Sipas arkeologut Neritan Ceka, ajo që ngjall më shumë habi në këtë plan menaxhimi, është dhe eksperienca e limituar në fushën e arkeologjisë dhe trashëgimisë kulturore e kompanisë zbatuese “Prince & Pierce”.

“Me sa di kanë bërë edhe një plan menaxhimi ambiental të Volorekës, një punë studentësh, që e kishin ekspozuar në Muzeun Kombëtar atë ditë,” tha Neritan Ceka, jo pa shpoti për eksperiencën e kompanisë britanike.

“Ndërkohë Butrinti është një nga projektet kryesore të Institutit të Arkeologjisë në bashkëpunim me Universitetin e Maçeratës, ku prej disa vitesh punojnë një grup prej gjashtë arkeologësh dhe arkitektësh,” shtoi ai.

Ceka ka qenë një nga themeluesit e Parkut Arkeologjik të Butrintit në vitet 1969-1975, si dhe drejtues i ekspeditës shqiptaro-greke në vitet 1991-1993 dhe 2004-2005. Sipas të dhënave të bëra publike në faqen e saj në internet, përveç projektit që i referohet Ceka, kompania Prince & Pierce ka qenë e përfshirë në paktën dy projekte të tjera në fushën e arkeologjisë në Angli: ‘Lancaster City Council Funding Consultants Framework’ dhe ‘Herefordshire Museum Service,’ që është një muze lokaliteti.

Ndryshe nga Ceka, drejtor i Institutit të Arkeologjisë, Luan Përzhita ka një opinion më të moderuar për kompaninë britanike ‘Prince& Pierce,” me të cilën ekspertë vendas kanë mbajtur konsultime për hartimin e planit të menaxhimit.  Sipas Përzhitës, përfaqësuesit e kompanisë britanike kanë bërë rreth 2-3 takime me grupin e punës që po punonte për draftin dhe madje njerëzit e AADF-së u ftuan në mbledhjen e Këshillit Shkencor të Institutit të Arkeologjisë, ku u debatua për draftin, në aspektin e kërkimit shkencor.

“Ata ranë dakord dhe madje i pranuan të gjitha vërejtjet tona, pasi drafti momentalisht po hedh linjat e përgjithshme të planit të menaxhimit të parkut, kurse në hapin e dytë do të gjykohet për mendimet e ndryshme, si edhe këto prej arkeologjisë,” tha ai.

Instituti i Arkeologjisë posedon shumë asete në Butrint, pronë e saj me vendim të Këshillit të Ministrave. Mes tyre ndodhet një laborator, salla të përpunimit të qeramikës, depo të magazinimit të qeramikës dhe gjetjeve arkeologjike, por edhe disa salla me funksion studimi.

“Ne kemi disa bashkëpunime atje, madje një me Universitetin e Bolonjës dhe një me Universitetin e ‘Notre Dame’ të Amerikës,  dhe asetet tona i shërbejnë këtij qëllimi,” tha Përzhita. “Problem është se këto do të llogariten në këtë draft si pjesë e parkut të Butrintit, kur t’i hiqen nga pronësia Institutit të Arkeologjisë,” shtoi ai.

Sipas drejtuesit të Institutit të Arkeologjisë drafti i paraqitur i planit të menaxhimit, nuk është shumë i qartë mbi kërkimin shkencor, si edhe rolin e Institutit të Arkeologjisë në kërkimin shkencor që do të kryhet në parkun e Butrintit.

“Ne si institucion, kemi debatuar me formuluesit e draftit sa i përket kërkimit arkeologjik,” tha Përzhita. “Bashkëbisedimet që kemi hasur lidheshin me kërkimin arkeologjik, i cili përbën shqetësimin tonë në kushtet e një drafti të paraqitur për zhvillimin dhe menaxhimin e parkut,” përfundoi ai.

(Marrë nga Reporter.al)

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

aktualitet aktualitet elva margariti fondi shqiptaro-amerikan michael granoff parku kombetar i butrintit elva margariti fondi shqiptaro-amerikan michael granoff parku kombetar i butrintit

Sondazh

Poll

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën