LIVE UPDATES
Politike

Skadon marrëveshja e fundit SHBA-Rusi për kontrollin bërthamor, heshtje radiofonike nga të dyja palët

Traktati i Ri START, skadon të enjten, më 5 shkurt, duke zmadhuar rrezikun e përhapjes bërthamore, në një sfond global më të paqëndrueshëm se kurrë.

1 Shkurt 2026, 09:05 Nga I.A
Skadon marrëveshja e fundit SHBA-Rusi për kontrollin bërthamor,
Foto nga takimi

Përveç një surprize të minutës së fundit, marrëveshja e fundit e mbetur për kontrollin e armëve bërthamore  midis SHBA-së dhe Rusisë do të skadojë brenda pak ditësh, sikur të mos kishte ndodhur asgjë. Traktati i Ri START, skadon të enjten, më 5 shkurt, duke zmadhuar rrezikun e përhapjes bërthamore, në një sfond global më të paqëndrueshëm se kurrë.

Dhe, deri në këtë pikë, si rusët ashtu edhe amerikanët kanë mbajtur një kontroll të rreptë mbi faktin nëse do të ketë një vazhdim dhe çfarë do të jetë ai. Traktati, i nënshkruar në vitin 2010, ishte një shtyllë e marrëveshjeve të çarmatimit midis Moskës dhe Uashingtonit. Ai përcaktonte që secila palë do të kufizonte arsenalin e saj në 1,550 koka bërthamore të dislokuara, 800 raketa lëshuese dhe bombardues strategjikë, dhe madje edhe mekanizma verifikimi. Por inspektimet u pezulluan në vitin 2023 për shkak të luftës në Ukrainë.

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, e quajti zgjatjen e traktatit për një vit një "ide të mirë", siç sugjeroi homologu i tij rus, Vladimir Putin, në shtator. Por Uashingtoni nuk iu përgjigj kurrë zyrtarisht propozimit rus. Në korrik, republikani deklaroi se kur kufizimet mbi armët bërthamore të mbarojnë, e gjithë bota do të ketë një problem të madh.

Pastaj ai e habiti botën duke njoftuar, pak para se të takohej me homologun e tij kinez, Xi Jinping, në Korenë e Jugut në fund të tetorit, dëshirën e tij që SHBA-të të rifillojnë testimet e armëve bërthamore, diçka që e justifikoi duke cituar "programet e testimit" të vendeve të tjera.

I pyetur nga AFP në lidhje me këtë çështje, një zyrtar i Shtëpisë së Bardhë tha: Presidenti Trump do të vendosë për rrugën që duhet të ndjekim për kontrollin e armëve bërthamore në afatin e tij kohor.

Zyrtari, tha se republikani dëshiron të ruajë kufizimet e vendosura mbi armët bërthamore dhe të përfshijë Kinën në negociatat për kontrollin e armëve. Negociatat për të rinovuar traktatin mbetën të bllokuara gjatë gjithë mandatit të parë të Donald Trump (2017-2021); presidenti amerikan kishte kërkuar tashmë që Kina të përfshihej në një marrëveshje për kontrollin e armëve.

Por, thotë Daryl Kimball, drejtor ekzekutiv i Shoqatës së Kontrollit të Armëve me seli në Uashington, ndërsa Presidenti Trump duket se po lëviz instinktivisht në drejtimin e duhur për këtë çështje, ai ende nuk ka zbatuar një strategji koherente.

Rusët po presin

Sulmet e SHBA-së ndaj objekteve bërthamore iraniane në verën e vitit 2025, testimi i një rakete të re ruse me energji bërthamore, Burevestnik dhe rritja e shpejtë e arsenalit bërthamor të Kinës, përbëjnë panoramën që u errësua vitin e kaluar dhe viti 2026 nuk filloi me ogur më të mirë.

"Është e qartë se traktati (New START) po i vjen fundi", thotë Alexander Khramchikin, një analist ushtarak rus, duke kujtuar se sa shumë prej tij ka mbetur tashmë e pazbatuar. 

Çfarë do të bëjnë rusët dhe amerikanët pasi të skadojë teksti, mes negociatave për t'i dhënë fund luftës në Ukrainë?

Vasily Kachin, drejtor i Qendrës për Studime Evropiane dhe Ndërkombëtare në Shkollën e Lartë të Ekonomisë, beson se amerikanët po heshtin në mënyrë që askush të mos mund të përgatitet për atë që do të bëjnë. Rusët po presin të shohin se çfarë do të bëjnë amerikanët, veçanërisht nëse do ta përdorin fundin e traktatit për të zhvilluar koka bërthamore shtesë.

"Nëse amerikanët nuk marrin ndonjë masë të papritur (...) Rusia ndoshta do të kufizohet në pritje, vëzhgim dhe mosthënie", vlerëson ai.

SHBA-të u tërhoqën në vitin 2019 nga një tjetër traktat çarmatimi që kishin lidhur në vitin 1987 me Rusinë, ose më saktë me BRSS-në në atë kohë, mbi armët bërthamore me rreze të mesme veprimi (INF)./Dosja.al

marrëveshja e fundit shba-rusi

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë