LIVE UPDATES
Insights

Vetëvrasja e 16 vjeçares, psikologia Besarta Taçi: I kemi braktisur adoleshentët

7 Maj 2019, 18:10 Nga DOSJA
Vetëvrasja e 16 vjeçares, psikologia Besarta Taçi: I kemi

Një 16 vjeçare u përcoll sot për në banesën e fundit në një fshat të Beratit, pasi një ditë më parë vendosi ti japë fund jetës ende të panisur mirë duke u vetëhelmuar me fostoksinë. Lajmi i vdekjes së saj, nuk bëri shumë bujë në media, e as nuk tronditi shumë njerëz. Në Shqipëri zakonisht njerëzit reagojnë kur ngjarja ka “zë e figurë”, reagojnë për ato vrasjet tragjike në mes të bulevardit të vajzave apo grave nga ish bashkëshortët apo partnerët e tyre, por edhe në ato raste reagimi është kryesisht keqardhje e jo analizë e thellë e asaj çfarë po ndodh në shoqëri.

Por vetëvrasja e Adelës duhet të kishte shkaktuar tronditje të fortë, sepse vajza nuk duroi dot presionin që një bashkëmoshatar i bënte përmes celularit, një forme bullizmi që sot është përhapur në përmasa të frikshme për shkak të rrjeteve sociale. Dhe kur një adoleshente i jep fund jetës për të tilla arsye apo edhe tw tjera, kjo duhet të na alarmojë të gjithëve, pasi kërcënimi përmes publikimit të videove intime mes të rinjve po shndërrohet njw problem madhor për shoqrinë. Lajmin e vdekjes së adoleshentes e pashë ndërsa zbardhja një intervistë të psiko-seksologes Besarta Taçi që kisha realizuar pak ditë më parë, fokusuar më shumë tek problemet gjinore me të cilat përballen adoleshentët (të cilin do ta publikoj në një tjetër moment) dhe nuk mund të mos i bëja jehonë apelit të saj të fortë mbi braktisjen që i kemi bërë si shoqëri adoleshentëve.
“Format dhe mënyrat sot kanë ndryshuar sepse janë transferuar në botën virtuale duke amplikifikuar situatat e viktimës dhe agresorit. Çfarë do të thotë kjo? Që shpesh herë pas një viktime të bullizmit fshihet edhe një situatë familjare, shkollore ku jo gjithmonë bullizohen fëmijët që janë të dobët fizikisht, apo të dobët në shkollë. Aktualisht, pra sot në 2019-ën bullizohen edhe fëmijët që kanë aftësi sociale, shkojnë mirë me mësime, ndoshta janë të aftë edhe në ndonjë sport specifik. Por për arsye të ndryshme, ku përfshihen edhe mos aftësia e dikujt tjetër që të identifikohet dhe të jetë si ai apo ajo bashkëmoshatare, këto lloj adoleshentësh sulmohen gjatë gjithë kohës, me postime, foto apo video”-thotë Taçi.

Por kur e pyeta se cilët janë ata që ngacmohen apo bullizohen më shumë, përgjigja e saj, më solli menjëherë ndërmend 16 vjeçaren që sot u përcoll për në banesën e fundit. Adela, siç përshkruhet nga fqinjët dhe drejtuesit e shkollës, ishte mjaft e zgjuar dhe nxënëse me nota të shkëlqyera. “Psh, kemi një adoleshente që shkon shumë mirë me mësime, madje fizikisht është e pëlqyeshme nga bashkëmoshatarët e saj, dhe stërvitet në një sport të caktuar. Por adoleshentët e tjerë që ndihen disi të frustruar sepse nuk arrijnë të jenë si ajo, apo të identifikohen me karakteristika të ngjashme, e sulmojnë për ndonjë aspekt që mund të duket shumë banal por që për adoleshentët është shumë e rëndësishme. Dhe ky sulm mund të bëhet viral, në një formë edhe ndëshkimi. Një sjellje e tillë e përsëritur në kohë, ka efekte edhe tek vetëbesimi, kështuqë ndikon tek gjumi, tek e ngrëna e shumë gjëra të tjera dhe shkakton një humor pak depresiv. Këta janë adoleshentët më popullorë në shkollë, më liderë, më të aftë dhe që sulmohen më shumë”.

A janë vajzat më shumë viktima të bullizmit?

“Jo gjithmonë, kjo varet nga tipologjia e bullizmit. Sigurisht për ngacmimet që kanë të bëjnë me fizikun, veshjet apo me seksualitetin, janë vajzat ato që sulmohen më shumë. Përsa i përket aspekteve si forca fizike, janë djemtë ata që janë viktima më shumë të bullizmit. Fatkeqësisht duhet thënë që bullizmi i sjelljes apo I dhunës fizike është më prezent tek meshkujt, ndërsa bullizmi i transferuar në botën virtuale është më prezent tek vajzat. Por në total, të dyja palët janë viktima të bullizmit”.
Taçi është Drejtoreshë e Qendrës Klinike tw Psiko-seksologjisw EMDR dhe pas një eksperience disa vjeçare në Itali me adoleshentë në pritje të gjykimit që kanë kryer vepra penale, aktualisht trajton adoleshentë dhe të rritur me probleme të ndryshme në fushën e psikoseksologjisë. Prej kohësh ajo kryen trajnime të ndryshme për problemet që prekin fëmijët dhe adoleshentët, dhe çuditërisht ka një dallim të madh për nga interesi dhe pjesëmarrja.

“Absolutisht po, i kemi braktisur adoleshentët. Adoleshenca është periudha që e lëkund fort prindërimin dhe shpesh herë prindërit ndjehen të frustruar e madje izolohen. Pra përfundojnë duke e diskutuar me një mikeshë, kunatën apo një të afërm që e pyesin: Po ti si ja ke bërë? Po sot adoleshentët nuk dëgjojnë, në kohën tonë gjërat ishin ndryshe, etj, etj. Kjo nuk është e vërtetë. Çdo kohë prodhon adoleshentët që meritojmë, që do të thotë se jemi ne që krijojmë gjeneratat e ardhshme, që edukojmë brezat e ardhshëm. Ne sot flasim për të lindurit dixhitalë. Ne duhet të kuptojmë që adoleshentët e sotëm kanë lindur në një epokë ku momenti i lindjes apo minutat e para të jetës janë filmuar”.
Taçi ka trajtuar edhe adoleshentë të cilët kanë tentuar të vetëlëndohen apo vetëvriten si pjesë të punës së saj, dhe sheh një braktisje të tyre nga e gjithë shoqëria, duke filluar që nga familja. “Ajo që më tremb më shumë është perceptimi i shkollës si tip parkingu dhe asgjë më shumë, që do të thotë se adoleshentët përjetojnë një situatë të vështirë në shtëpi. Jemi në 2019-ën, ritmet janë shpejta dhe prindërit janë shumë të angazhuar. Ndërkohë në shkollë, mësuesit nuk arrijnë dot sot të kuptojnë se si ka ndryshuar adoleshenca sot. Atëherë këta adoleshentë, ka ardhur momenti ti njohim? Apo do ti izolojmë, do ti përjashtojmë? Më telefonojnë prindër, fëmijët e së cilëve kanë bërë tentativë për vetëvrasje apo janë të bullizuara dhe prindërit kanë frikë se është ngacmuar seksualisht. Dhe kur unë kërkoj që të vijë nëna dhe babai së pari, e pastaj të takoj vajzën apo djalin, shoh një ndrojtje. “Jo po problemi është i vajzës, nuk kemi gjë ne”.

Jo në fakt, duhet kuptuar se problemi nuk është vetëm i vajzës, por edhe i familjes, i shkollës dhe gjithë komunitetit. Atëherë, kjo mënyra e delegimit që unë bëj rolin tim si nënë vetëm brenda 4 mureve të shtëpisë apo unë bëj rolin tim si mësuese vetëm në orën time të mësimit nuk i ndihmon. Nëse je mësues, je edhe jashtë oborrit të shkollës, edhe kur ke mbaruar orën tënde dhe sheh një sjellje që nuk është funksionale. Je mësues në një kontekst edukativ dhe ky edukim nuk mund të kalojë përmes një toni zëri totalisht agresiv. Sepse adoleshentët ndjehen gjatë gjithë kohës në presion. Pse sot një mësues duhet të arrijë të ulërijë në shkollë? Pra këta adoleshentë nuk e ndjejnë veten të përfaqësuar nga të rriturit, që do të thotë se ata nuk kanë modele edukativë, një model të rrituri që do të donin të bëheshin. Ata ndjejnë që nuk kuptohen nga prindërit, e ndjejnë veten që shkolla nuk i përfaqëson, nuk u jep hapësira për të ndërvepruar, por thjesht bombardohen me detyra dhe u krijojnë ankth”.

Marrë nga: Bitchmagazine.al

Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:

View Results

blog blog besarta taci vetëvrasja e 16 vjeçares besarta taci vetëvrasja e 16 vjeçares

Sondazh

Poll
Insights 6 Maj 2019, 19:36

Bulizmi po vret! Zot m’i mbro fëmijët

Për bullizmin kam folur shpesh dhe jo vetem unë. Unë dhe shumë kolegë të mi gazetarë kanë ndërtuar emisione dhe biseda të posaçme në ekran për këtë fenom...

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Flakët përfshijnë një sipërfaqe toke në Elbasan/ Dëgjohen shpërthime, dyshohet për fishekë

Rama: Synimi është të rriten të ardhurat, turizmin e luksit e keni vetëm ju

Rama: Keqinterpretuan fjalën time dhe u zaptua zemra e Thethit

Rama nga Thethi: Paketa e Maleve nuk është për biznesmenë dhe as për oligarkët

Rama nga Thethi: Ka një keqkuptim të madh për Paketën e Maleve

Publikohen pamje brenda Postës në Durrës, ish-shefja e Financës me një thes në dorë merr para

Berisha: Eurodeputeti denoncon Ramën si njeriun që përdor familjarët e tij për të transportuar para

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri