LIVE UPDATES
Bota

Fundi i një epoke në Francë?/ DW: Axhenda pro-biznes e Macronit goditet nga kaosi buxhetor

Kryeministri i fundit i Francës , Francois Bayrou, u rrëzua nga votimet për planet e tij buxhetore shtatorin e kaluar

16 Shkurt 2026, 13:23 Nga D.S
Fundi i një epoke në Francë?/ DW: Axhenda pro-biznes e Macronit
France

FRANCË- Pas muajsh negociatash të tensionuara, qeveria franceze më në fund e ka vënë në rrugën e duhur buxhetin e vitit 2026. Por disa thonë se ky përparim vjen me një çmim shumë të lartë.

Kryeministri i fundit i Francës , Francois Bayrou, u rrëzua nga votimet për planet e tij buxhetore shtatorin e kaluar. Për t'iu shmangur këtij problemi, pasardhësi i tij, Sebastien Lecornu i partisë së qendrës Rilindja, nënshkroi një marrëveshje : Partia Socialiste (PS) do t'i jepte atij mbështetjen e saj të heshtur në këmbim të disa masave të krahut të majtë të përfshira në draft.

Koalicioni qeveritar i qendrës i kryeministrit kishte humbur shumicën në zgjedhjet parlamentare të vitit 2022 dhe kishte parë që numri i vendeve të tij të tkurrej më tej në zgjedhjet e parakohshme të vitit 2024.

Qeveria e Lecornu-t i mbijetoi dy votëbesimeve pasi kryeministri aktivizoi një mjet të posaçëm kushtetues për ta çuar projektligjin në votim pa votim.

«Franca më në fund ka një buxhet», shkroi më pas Lecornu në platformën X, dukshëm i lehtësuar.

Buxheti synon të ulë deficitin publik të Francës nga 5.4% e PBB-së vitin e kaluar në 5% këtë vit.

Megjithatë, plani nuk arrin deficitin prej 4.6% të ish-kryeministrit Bayrou dhe mund ta largojë Francën nga binarët e duhur për të përmbushur premtimin e saj ndaj BE-së për ta ulur deficitin në 3% deri në vitin 2029. Ndërkohë, borxhi publik i vendit tani tejkalon 115% të PBB-së.

Të kesh një buxhet është 'një lajm i mirë në vetvete' për Francën

Megjithatë, për Philippe Crevel, ekonomist dhe drejtues i organizatës kërkimore Cercle de L'Epargne me seli në Paris, të paturit e një buxheti është një lajm i mirë në vetvete. "Ishte emëruesi më i vogël i përbashkët duke pasur parasysh fragmentimin politik në parlament", i tha ai DW.

"Sigurisht, qeveria zgjati një rritje të taksave për kompanitë më të mëdha të vendit, e cila supozohej të ishte një rritje e vetme vitin e kaluar, dhe shtyu planet për të ulur taksat e prodhimit", tha ai.

Kompanitë me një xhiro vjetore mbi 1.5 miliardë euro (1.7 miliardë dollarë) do të shohin një rritje të taksës së korporatave me rreth 20%, ndërsa ato që tejkalojnë 3 miliardë euro përballen me një rritje prej 41%.

"Socialistët arritën gjithashtu që nivelet e taksave të përshtaten me inflacionin, shtesa më të larta për punëtorët me të ardhura të ulëta dhe pezullimin e reformës së pensioneve", vuri në dukje Crevel. Reforma, një gur themeli i  axhendës së Presidentit Emmanuel Macron , synonte të rriste moshën e daljes në pension nga 62 në 64 vjeç dhe kishte shkaktuar  muaj protestash në vitin 2023.

Por këto masa nuk e zhbëjnë historikun pro-biznes të Macron, mendon Crevel. "PS-ja dështoi të siguronte një taksë prej 2% mbi super të pasurit dhe masa të tjera mbeten në fuqi, të tilla si një taksë e sheshtë prej 30% mbi të ardhurat nga investimet", shpjegoi ai.

Trashëgimia pozitive e mandatit të parë të Macronit në detyrë

Anne-Sophie Alsif, kryeekonomiste në kompaninë konsulente BDO me seli në Paris, ndan të njëjtin mendim.

“Macron nuk ishte në gjendje të zbatonte politika shtesë pro-biznesi pasi u rizgjodh në vitin 2022, por ne ende po shohim ndikimin pozitiv të disa masave, të tilla si taksat më të ulëta të korporatave të zbatuara gjatë mandatit të tij të parë në detyrë”, tha ajo për DW.

Alsif vuri në dukje se papunësia kishte rënë nga mbi 9% në nën 8%, se Franca ka qenë destinacioni kryesor i Evropës për investime të huaja direkte për gjashtë vjet rresht dhe se riindustrializimi ishte në proces.

Ajo e përshkroi buxhetin si një "kompromis të domosdoshëm", duke shtuar se drafti fillestar kishte qenë shumë më i anuar nga e majta dhe se miratimi i tij kishte qetësuar tregjet, me normat e interesit për obligacionet qeveritare franceze 10-vjeçare që tashmë ishin në rënie.

"Familjet do të fillojnë të shpenzojnë përsëri dhe kompanitë do të bëjnë investime dhe do të punësojnë staf shtesë", theksoi ekonomisti. "Për më tepër, investimet për herë të parë në tre vjet do të japin një kontribut pozitiv në rritjen tonë, e cila pritet të arrijë rreth 1% këtë vit."

Diskutimet franceze për buxhetin ishin 'spektakël patetik'

Eric Maumy, kreu i kompanisë së sigurimeve APRIL me seli në Lyon, ndihet i lehtësuar që Franca më në fund ka një buxhet, por është i pakënaqur me rezultatin - e lëre më me procesin.

"Muajt ​​e fundit kanë qenë një spektakël patetik dhe e kanë treguar Francën në një dritë katastrofike", i tha ai DW-së.

Kjo është arsyeja pse Maumy dhe 2,000 pronarë të tjerë të kompanive të vogla dhe të mesme krijuan lëvizjen "Trop, c'est trop" (Mjaft më) në nëntor, në kulmin e diskutimeve për buxhetin.

“Franca e ka ngrirë reformën shumë të nevojshme të pensioneve, i ka mbajtur të larta taksat e korporatave dhe i ka rritur edhe më tej shpenzimet publike, megjithëse raporti ynë i shpenzimeve publike tashmë është në 57% të PBB-së - thjesht nuk është i qëndrueshëm”, tha Maumy, duke shtuar se kjo vështirë se do t’i inkurajojë kompanitë të investojnë.

Fundi i një epoke në Francë?

Për Marc Touati-n, një këshilltar ekonomik në kompaninë e investimeve eToro me seli në Izrael, buxheti i vitit 2026 është gozhda e fundit në qasjen pro-biznes të qeverisë.

"Tarifimi shtesë për 300 kompanitë tona më të mëdha do të ketë ndikim tek 8.1 milionë punonjësit e tyre plus furnizuesit e tyre të shumtë. Këto kompani do të zvogëlojnë investimet e tyre dhe do të pushojnë nga puna masa njerëzish", tha për DW ekonomisti, i cili drejton kanalin në YouTube MarcTouatiTV.

Ai tha se politikat e Macron-it vështirë se mund të përshkruhen si “të anës së ofertës”, pasi kjo do të kërkonte uljen e taksave të korporatave dhe shpenzimeve publike.

Në vend të kësaj, argumentoi ai, Macron ishte mbështetur te shpenzimet publike për të nxitur rritjen, një qasje që kishte dështuar, siç reflektohet nga rritja e ngadaltë e PBB-së dhe rritja e falimentimeve. Ai shtoi se borxhi i Francës ishte rritur nga rreth 2.2 trilionë euro në vitin 2017 në më shumë se 3.3 trilionë euro sot.

"Për momentin, agjencitë e vlerësimit nuk na kanë nënvlerësuar ndjeshëm. Në momentin që e bëjnë këtë, investitorët do të ndalojnë së bleri obligacionet tona, ne do të përballemi me një recesion dhe me siguri me trazira publike. Kjo është një strategji shumë e rrezikshme", shtoi Touati. Ajo që nevojitet tani, tha ai, janë masa për të "ulur rrënjësisht taksat e korporatave për ta rikthyer vendin në rrugën e duhur".

Si mund të rikthehet Franca në rrugën e duhur?

Henri Sterdyniak, ekonomist dhe themelues i kolektivit të krahut të majtë "Les économistes atterrés" (ekonomistët e zhgënjyer), pajtohet se buxheti shënon fundin e një epoke.

“Macron mendonte se ulja e taksave mbi kompanitë dhe të pasurit do të nxiste investime dhe rritje të konsiderueshme dhe do të ulte në mënyrë drastike papunësinë, por ai gabohej”, tha Sterdyniak për DW.

Megjithatë, ai po argumenton në favor të një metode të ndryshme për të rinisur ekonominë franceze .

"Na duhet një qasje kejnesiane me investime masive private dhe publike në prodhim. Në të njëjtën kohë, duhet ta ulim borxhin tonë përmes taksave më të larta mbi të pasurit, për shembull, duke u vënë taksa pensionistëve dhe duke rritur taksën e trashëgimisë", tha Sterdyniak./DW

france axhenda pro biznes macron

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje