LIVE UPDATES
Bota

Gjermania forcon mbrojtjen nga raketat/ Sistemi izraelit Arrow 3 i projektuar për të kapur objektiva në hapësirë! Si funksionon ai?

Sistemi Arrow 3 është projektuar për të neutralizuar raketat balistike që sulmojnë nga lartësi të mëdha - shumë kohë para se ato të rihyjnë në atmosferën e Tokës.

4 Dhjetor 2025, 08:49 Nga E. D
Gjermania forcon mbrojtjen nga raketat/ Sistemi izraelit Arrow 3 i projektuar
foto ilustruese

GJERMANI- Gjermania bëhet vendi i parë përveç Izraelit që integron sistemin Arrow 3 në mbrojtjen e saj. Sistemi i ri mbrojtës hyri në fazën e tij të parë operative më 3 dhjetor 2025. Forcat e armatosura gjermane (Bundeswehr) synojnë të kapin raketat balistike ndërsa ato hapin rrugën e tyre në hapësirë.

Sistemi Arrow 3 është projektuar për të neutralizuar raketat balistike që sulmojnë nga lartësi të mëdha - shumë kohë para se ato të rihyjnë në atmosferën e Tokës.

Prezantimi i tij shihet si një përgjigje e drejtpërdrejtë ndaj agresionit të Rusisë kundër Ukrainës dhe kërcënimit në rritje që paraqesin raketat moderne me rreze të gjatë veprimi.

Arrow 3është një komponent kyç i riorganizimit të politikës gjermane të sigurisë nga viti 2022 e tutje, një e ashtuquajtur "pikë kthese", e cila përfshin një rritje të konsiderueshme të buxhetit ushtarak dhe zhvillimin e një sistemi të shtresëzuar evropian të mbrojtjes ajrore.

Edhe pse rreziku i një sulmi të drejtpërdrejtë me raketa nga lartësi të mëdha ose nga hapësira për Gjermaninë dhe Evropën vlerësohet si i ulët, vende të tilla si Rusia kanë raketa balistike me rreze të gjatë veprimi që arrijnë lartësi ekstreme dhe mund të përbëjnë një kërcënim serioz në situata krize.

Deri më tani, Gjermania nuk ka pasur asnjë përgjigje ushtarake ndaj kësaj. Analizat e NATO-s kanë paralajmëruar prej kohësh për një boshllëk sigurie në Evropë, të cilin tani do ta mbyllë Arrow 3.

Sasi në vend të shpërthimit

Sistemi Arrow 3 u zhvillua bashkërisht nga Izraeli dhe SHBA-ja dhe është një nga sistemet më moderne në botë për mbrojtje kundër raketave ndërkontinentale.

Sistemet e mbrojtjes ajrore IRIS-T mbulojnë rreze të shkurtra deri në rreth 15 km, rrezet e mesme Patriot deri në rreth 50 km - së bashku ato mbrojnë lartësi deri në rreth 50 km.

Nga ana tjetër, Arrow 3 mbron gjithashtu edhe nga kërcënimet me rreze të gjatë dhe fluturime të larta. Ai mund të kapë raketa në lartësi deri në 100 km - në rrugën drejt hapësirës - dhe ka një rreze veprimi deri në 2,400 km. Së bashku, këto tre sisteme formojnë një mbrojtje raketore shumështresore.

Teknologjikisht, sistemi Arrow 3 konsiderohet më i miri, por çmimi i tij është i lartë: vlerësohet se një sistem kushton disa milionë euro. Patriot dhe IRIS-T janë dukshëm më të lirë dhe mund të vendosen në numër më të madh në situata emergjente.

Arrow 3 funksionon sipas parimit të ashtuquajtur "goditje për të vrarë": raketa sulmuese nuk shkatërrohet nga eksplozivët, por nga përplasja direkte. Raketa mbrojtëse godet raketën sulmuese në rrugën e saj të fluturimit përpara se ajo të rihyjë në atmosferën e Tokës.

Kjo krijon më pak mbeturina sesa një shpërthim dhe rrit sigurinë mbi zonat e populluara. Sistemi kërkon udhëzim të saktë, dhe koka luftarake ka sensorët e vet për korrigjimin e rrugës në fluturim.

Mbrojtje kundër raketave balistike me shpejtësi të lartë

Ashtu si sistemi Patriot, Arrow 3 përbëhet nga tre komponentë kryesorë të lëvizshëm: një radar për zbulimin e hershëm dhe të shpejtë të trajektores së raketës, një qendër komande për analizën e kërcënimeve dhe vendimmarrjen mbi interceptimin, dhe një platformë mobile për lëshimin e raketave interceptuese.

Sistemi është menduar kryesisht për të kapur raketat balistike - të cilat pas lëshimit kryesisht ndjekin një trajektore të përcaktuar nga graviteti. Raketa përshpejtohet nga një motor, ngjitet në lartësi të mëdha dhe pastaj nxiton drejt objektivit.

Ndryshe nga raketat lundruese, të cilat drejtohen në mënyrë aktive gjatë gjithë fluturimit të tyre, raketat balistike kontrollohen vetëm gjatë fazës së lëshimit. Ato janë më të vështira për t'u kapur sepse fluturojnë jashtëzakonisht shpejt, mbulojnë distanca të mëdha dhe ngjiten lart në atmosferë. Sistemet moderne ndërkontinentale, siç është raketa ruse "Sarmat", arrijnë shpejtësi mbi 20,000 km/orë.

Arrow 3 i parë gjerman - pranë Berlinit

Vendndodhja e parë e sistemit Arrow 3 është aeroporti ushtarak Holzdorf pranë Schönewald, në jug të Berlinit, në kufirin e tre landeve: Brandenburg, Saksoni-Anhalt dhe Saksoni. Atje, do të testohet personeli, procedurat dhe integrimi në rrjetin e mbrojtjes ajrore të NATO-s.

Dy vende të tjera janë planifikuar në Bavari dhe Schleswig-Holstein. Funksionimi i plotë i Arrow 3 pritet nga viti 2030. Shpërndarja e sistemit në disa vende ka për qëllim të sigurojë që mbrojtja të mbetet efektive edhe nëse komponentët individualë dështojnë në një situatë kritike.

Marrëveshja më e madhe e armëve midis Gjermanisë dhe Izraelit

Sistemi Arrow 3 u prezantua zyrtarisht nga Izraeli në vitin 2017. Gjermania dhe Izraeli finalizuan blerjen e sistemit Arrow 3 në Berlin në fund të shtatorit 2023, dhe është kontrata më e madhe ushtarake e Izraelit deri më sot, me vlerë rreth 3.3 miliardë euro. Një pjesë e parave shkon për mirëmbajtje dhe mbështetje, në mënyrë që sistemi të jetë funksional për dekada.

Ky investim nuk është vetëm një marrëveshje financiare: ai forcon partneritetin e sigurisë dhe politikës midis Gjermanisë dhe Izraelit. Me vendosjen e tij në Gjermani, sistemi bëhet pjesë e Iniciativës Evropiane të Mburojës së Qiellit (ESSI), një sistem evropian i mbrojtjes ajrore i iniciuar kryesisht nga Gjermania në tetor 2022. Për Evropën, Arrow 3 përfaqëson një hap drejt pavarësisë më të madhe nga sistemet amerikane të mbrojtjes./DW

gjermani

Sondazh

Poll

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria