LIVE UPDATES
Bota

Për herë të parë samiti i BRICS në Brazil do të zhvillohet pa udhëheqësin e vendit më të fuqishëm të aleancës, pse do të mungojë Xi Jinping?

Mungesa e Xi-së do të thotë që udhëheqësi kinez po humbet një mundësi kyçe për ta shfaqur Kinën si një udhëheqëse alternative të qëndrueshme ndaj SHBA-së.

6 Korrik 2025, 16:05 Nga r.ll
Për herë të parë samiti i BRICS në Brazil do të
xi jinping

KINË- Një samit i liderëve të vendeve të "BRICS" nis në Brazil pa udhëheqësin kryesor të vendit anëtar më të fuqishëm. Për herë të parë në më shumë se një dekadë sundimi, udhëheqësi kinez Xi Jinping, i cili e ka bërë BRICS-in një element qendror të përpjekjeve të tij për të riformësuar ekuilibrin global të pushtetit, nuk do të marrë pjesë në takimin vjetor të liderëve.

Mungesa e Xi-së nga samiti dy-ditor në Rio de Janeiro vjen në një moment kritik për BRICS-in. Disa anëtarë janë kundër një afati të 9 korrikut për të negociuar tarifat amerikane që do të vendosen nga Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, dhe të gjithë përballen me pasigurinë ekonomike globale të shkaktuar nga përmbysja e marrëdhënieve tregtare amerikane nga ana e tij, duke e vënë klubin nën më shumë presion për të treguar solidaritet.

Mungesa e Xi-së do të thotë që udhëheqësi kinez po humbet një mundësi kyçe për ta shfaqur Kinën si një udhëheqëse alternative të qëndrueshme ndaj SHBA-së. Ky është një imazh që Pekini prej kohësh ka kërkuar ta projektojë dhe një imazh që kohët e fundit është përmirësuar nga kalimi i Trump në një politikë "Amerika e Para", gjithashtu edhe nga vendimi i SHBA-së muajin e kaluar për t'u bashkuar me Izraelin në bombardimin e objekteve bërthamore iraniane.

Por vendimi i udhëheqësit kinez për të mos marrë pjesë, duke dërguar në vend të tij zyrtarin e tij numër 2, Li Qiang, nuk do të thotë që Pekini ka ulur rëndësinë që i jep BRICS-it, thonë vëzhguesit, ose se është më pak e rëndësishme për përpjekjen e Pekinit për të ndërtuar grupe për të kundërbalancuar fuqinë perëndimore.

Lista e pjesëmarrjes së BRICS

Xi nuk është i vetmi kreu i shtetit që pritet të mungojë në Rio. Aleati më i ngushtë i udhëheqësit kinez në grup, Vladimir Putin i Rusisë, do të marrë pjesë vetëm nëpërmjet lidhjes video, për të njëjtën arsye pse ai u bashkua edhe me një takim të BRICS 2023 në Afrikën e Jugut nga distanca. Brazili, ashtu si Afrika e Jugut, është nënshkrues i Gjykatës Ndërkombëtare Penale dhe kështu do të ishte i detyruar të arrestonte Putinin me një akuzë gjyqësore që pretendon krime lufte në Ukrainë.

Mungesa e dy personaliteteve të rëndësishme globale lë në qendër të vëmendjes kryeministrin indian Narendra Modi, i cili do të vizitojë Brazilin si për samitin ashtu edhe për një vizitë shtetërore. Pritet që të marrë pjesë edhe presidenti i Afrikës së Jugut, Cyril Ramaphosa.

Disa anëtarë të rinj të aleancës ende nuk i kanë njoftuar planet e tyre, megjithëse Prabowo Subianto i Indonezisë pritet në Rio pasi ekonomia më e madhe e Azisë Juglindore u bashkua zyrtarisht me BRICS në fillim të këtij viti. Vendet partnere të BRICS, përfshirë disa që aspirojnë të bashkohen me grupin, gjithashtu do të dërgojnë delegacione. Mbetet e pasigurt nëse Arabia Saudite ka pranuar një ftesë për t'u bërë anëtare e plotë.

Vëzhguesit thonë se diplomacia e kohëve të fundit, pritjet e ulëta për përparime të mëdha në samitin e këtij viti dhe një fokus i shtuar në çështjet e brendshme, të gjitha me shumë gjasa kanë ndikuar në vendimin e Xi-t për të dërguar Li-në, një zëvendëskomandant të besuar.

Kina po përballet me sfida të mëdha ekonomike përballë fërkimeve tregtare me SHBA-në - dhe udhëheqësit e saj janë të zënë duke hartuar një kurs për pesë vitet përpara një takimi të rëndësishëm politik që pritet këtë vit.

Në Rio, Li ka të ngjarë të ngarkohet me avancimin e prioriteteve si forcimi i lidhjeve energjetike midis Pekinit dhe anëtarëve kryesorë eksportues të naftës të BRICS, ndërsa do të këmbëngulë për përdorimin e zgjeruar të monedhës dixhitale dhe asaj në det të hapur të Kinës për tregti brenda grupit, sipas Brian Wong, një profesor asistent në Universitetin e Hong Kongut, i cili shtoi se mungesa e Xi nuk duhet interpretuar si një përbuzje ndaj BRICS.

De-dollarizim?

I lançuar në vitin 2009 si një koalicion ekonomik i Brazilit, Rusisë, Indisë dhe Kinës përpara se Afrika e Jugut t’i bashkohej një vit më vonë, BRICS pozicionohet pak a shumë si përgjigjja e Jugut Global ndaj Grupit të Shtatë ekonomive të zhvilluara kryesore (G7).

Kjo ka marrë një rëndësi më të madhe, ndërsa vendet kanë punuar gjithnjë e më shumë për një “botë shumëpolare” ku pushteti është më i shpërndarë dhe ndërsa Pekini dhe Moska janë përpjekur të forcojnë ndikimin e tyre ndërkombëtar, krahas thellimit të tensioneve me Perëndimin.

Por përbërja e BRICS-it – një përzierje vendesh me sisteme politike dhe ekonomike shumë të ndryshme, dhe me fërkime të herëpashershme midis njëri-tjetrit – dhe zgjerimi i tij i fundit kanë tërhequr gjithashtu kritika, pasi e bëjnë grupin shumë të vështirë për të qenë efektiv.

Përpjekjet e grupit të ndryshëm për të folur me një zë të vetëm, të dallueshëm nga ai i Perëndimit, shpesh përfundojnë në pikëpamje të kundërta. Një deklaratë muajin e kaluar shprehu "shqetësim të madh" për sulmet ushtarake kundër Iranit, anëtarit të BRICS, por nuk përmendi konkretisht SHBA-në ose Izraelin, dy vendet që kryen sulmet.

Megjithatë, SHBA-të do të vëzhgojnë se si vendet flasin për një çështje që zakonisht i ka bashkuar ato: zhvendosjen e tregtisë dhe financave të tyre në monedhat kombëtare dhe larg dollarit. Një dedollarizim i tillë është veçanërisht tërheqës për vendet anëtare si Rusia dhe Irani, të cilat janë të sanksionuara rëndë nga SHBA-të.

Presidenti i SHBA-së në janar kërcënoi të vendoste “tarifa 100%” mbi vendet BRICS “në dukje armiqësore” nëse ato mbështesnin një monedhë BRICS ose një monedhë tjetër për të zëvendësuar “dollarin e fuqishëm amerikan”.

Ndërsa vendet mblidhen në Rio, vëzhguesit do të ndjekin se sa të vendosur janë udhëheqësit e tyre në promovimin e përdorimit të monedhave kombëtare në një takim të një grupi ku Kina është anëtarja kryesore, por ndikimi ekonomik global i SHBA-së është ende i madh./CNN

samiti i brics xi jinping kine

Sondazh

Poll

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën