LIVE UPDATES
Bota

REL: Si e përshpejtojnë ngrohjen globale rrjedhjet e metanit?

Metani, përbërësi kryesor i gazit natyror, mund të rrjedhë nga tubacionet dhe nga vendet e shpimit, dhe emetohet gjithashtu nga sektorë si bujqësia, blegtoria dhe nga mbetjet ushqimore.

28 Shtator 2022, 18:30 Nga d.a.
REL: Si e përshpejtojnë ngrohjen globale rrjedhjet e metanit?
foto ilustruese

FINLANDË- Rrjedhjet e metanit po shfaqen si një kërcënim kryesor për klimën globale, me incidentin e fundit në dy tubacione gazi rus nën Detin Baltik, mes një krize energjetike që kur Rusia pushtoi Ukrainën.

Metani, përbërësi kryesor i gazit natyror, mund të rrjedhë nga tubacionet dhe nga vendet e shpimit, dhe emetohet gjithashtu nga sektorë si bujqësia, blegtoria dhe nga mbetjet ushqimore.

Hulumtimet tregojnë gjithnjë e më shumë se ulja e emetimeve të metanit është jetike për ndaljen e ngrohjes së planetit në dy ose më pak gradë celsius mbi periudhën para-industriale dhe për të shmangur ndikimet negative të ndryshimeve klimatike.



Pas dekadash duke u fokusuar në dyoksidin e karbonit të gazit serrë, politikanët kanë filluar të pranojnë kërcënimin që vjen nga metani. Vitin e kaluar mbi 100 vende nënshkruan një memorandum për të ulur emetimet e metanit nga nivelet e vitit 2020 me 30 për qind deri në vitin 2030.

Pasi është injoruar gjerësisht për dekada, shkencëtarët tani e dinë se në terma afatshkurtër, metani është shumë më i fuqishëm se dyoksidi i karbonit si gaz serrë, edhe pse ai qëndron vetëm për një dekadë në atmosferë përpara se të shpërbëhet, ndërsa CO2 qëndron aty për shekuj.

Shkencëtarët normalisht krahasojnë efektet e ngrohjes globale të metanit dhe ato të dyoksidit të karbonit gjatë një shekulli, dhe sipas studimeve të fundit, gjatë kësaj periudhe kohore metani është 28 herë më i dëmshëm. Në mbi 20 vjet, metani është 80 herë më i rëndë se CO2.

Kjo është e rëndësishme, sepse bota është në rrugën e duhur për të tejkaluar objektivin e Marrëveshjes së Parisit të vitit 2015 për kufizimin e ngrohjes globale në më pak se 2 gradë në vetëm pak dekada.

"Nëse do të mendoja se do t’i kishim 100 vjet për t'u marrë me ndryshimet klimatike, do të isha shumë më i qetë për këtë çështje", tha Mike Berners-Lee, ekspert dhe autor mbi efektet e karbonit. "Nëse jeni të interesuar për ndikimet klimatike që do të përjetojmë në vitin 2050 ... ju do të alarmoheshit absolutisht për emetimet e metanit".

Ndikimi fillestar i metanit në klimë është dyfish shqetësues, sepse bota është më pranë kalimit të të ashtuquajturave “pikat e kthimit”, pas së cilave ndryshimet klimatike nisin ta shndërrojnë ngrohjen globale në një proces të pandalshëm.

Një studim në shtator paralajmëroi se disa nga ngjarjet që mund të prekin këtë procese klimatike, si kolapsi i shtresës së akullit të Grenlandës ose shkrirja e akullit të përhershëm të Arktikut, janë të pashmangshme.

Sipas të dhënave, tri të pestat e emetimeve të metanit në botë shkaktohen nga aktiviteti njerëzor; pjesa tjetër, nga burime natyrore si kënetat.

Të dhënat e Koalicionit për Klimën dhe Ajrin e Pastër, tregojnë se nga emetimet e shkaktuara nga njeriu, dy të tretat vijnë nga blegtoria dhe lëndët djegëse fosile, me pjesën tjetër që vjen nga mbetjet e dekompozuara, si dhe nga kultivimi i orizit.

Por, agjencitë nuk kanë mbajtur të dhëna të sakta dhe shkencëtarët që po përpiqen t'i përmirësojnë ato në dekadën e fundit u tronditën me rezultatet.

“Kudo që shikuam, emetimet e metanit rezultuan të ishin më të larta se sa agjencitë thanë se duhej të ishin”, tha Robert Jackson, i cili ishte bashkautor i një studimi të publikuar në shkurt mbi ndikimet e ngrohjes së metanit. "Kjo vlente për fushat e naftës dhe gazit, depozitë e mbeturinave dhe fermat e bagëtive".

Ndërsa, shkencëtarët mund të matin me saktësi nivelin e metanit në atmosferë, të kuptuarit se nga vijnë ato është thelbësore për politikëbërësit që kërkojnë të vendosin kufizime për të reduktuar emetimet.

Kompanitë dhe kombet prodhuese të naftës po lobojnë shumë mbi gazin natyror si një "karburant urë" për burimet e rinovueshme, ndërsa bota ndërmerr një tranzicion drejt energjisë së pastër për të luftuar ndryshimet klimatike. Argumenti i tyre: djegia e gazit natyror lëshon gjysmën e karbonit për kilovat, në krahasim me thëngjillin.

Por, nëse marrim parasysh faktorët e rrjedhjeve në industrisë e gazit, që nga makineritë e shpimit, tubacionet, kompresorët dhe infrastruktura të tjera, këto përfitime nuk janë të konsiderueshme.

"Ekziston një pikë e barabartë në sasinë e metanit që rrjedh, çka bën që gazi natyror në të vërtetë të jetë më i keq se thëngjilli për klimën", deklaroi Sam Abernethy, bashkautor i studimit.

Qeveritë botërore, përfshirë Shtetet e Bashkuara të Amerikës, po paraqesin kërkesa që industria e naftës dhe gazit të zbulojë dhe të riparojë rrjedhjet pasi studimet treguan se rrjedhjet në industri përbënin një problem të madh.

Bashkimi Evropian kohët e fundit miratoi etiketimin e disa projekteve të gazit natyror si "të gjelbra" në tentimin për ta promovuar më shumë këtë industri./REL/

ngrohja globale robert jackson

Sondazh

Poll

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen