LIVE UPDATES
Bota

Zbulohet 'Qyteti i humbur' ! Muri 7000 vjeçar vepër e një komuniteti të madh

Është një mur guri rreth 120 metra i gjatë, i cili sot shtrihet nën 9 metra ujë, por në kohën e ndërtimit të tij ndodhej në vijën bregdetare, midis vijave të baticës.

17 Dhjetor 2025, 08:10 Nga D.S

Zbulohet 'Qyteti i humbur' ! Muri 7000 vjeçar vepër e

Muri

FRANCË- Arkeologët detarë francezë kanë zbuluar një strukturë mbresëlënëse nënujore pranë brigjeve të Bretanjës, që daton rreth vitit 5,000 para Krishtit dhe konsiderohet vepra më e madhe nënujore e gjetur ndonjëherë në Francë. Është një mur guri rreth 120 metra i gjatë, i cili sot shtrihet nën 9 metra ujë, por në kohën e ndërtimit të tij ndodhej në vijën bregdetare, midis vijave të baticës.

Shkencëtarët vlerësojnë se muri  është ndërtuar ose si një kurth për peshqit ose si një argjinaturë mbrojtëse kundër rritjes graduale të nivelit të detit. Kur u krijua, në majën perëndimore të Bretanjës, në ishullin Ile de Seine, toka ishte shumë më e madhe në sipërfaqe sesa është sot, pasi ishulli është tkurrur në mënyrë drastike gjatë mijëvjeçarëve. Struktura është mesatarisht 20 metra e gjerë dhe dy metra e lartë, ndërsa në intervale të rregullta zhytësit kanë identifikuar gurë të mëdhenj graniti të drejtë - monolite - që dalin në dy rreshta paralele. Sipas arkeologëve, këto monolite fillimisht u vendosën në substratin shkëmbor dhe më pas muri u ndërtua rreth tyre me pllaka dhe gurë më të vegjël. Nëse ishte vërtet një kurth për peshq, gurët e drejtë ndoshta mbështetnin një lloj rrjete të bërë nga degë dhe dru, e cila mbante peshqit ndërsa deti tërhiqej.

Me një masë totale të vlerësuar në 3,300 ton, muri konsiderohet vepër e një komuniteti të shumtë dhe të organizuar . Fakti që u ruajt për rreth 7,000 vjet sugjeron se ishte një strukturë veçanërisht e fortë. Siç shpjegon arkeologu Ivan Paiger, ai u ndërtua ose nga një shoqëri gjuetarësh-mbledhës që kishte filluar të vendosej përgjithmonë në zonë, ose nga popullata neolitike që mbërritën në Bretanjë rreth vitit 5,000 para Krishtit.

Studiuesit vlerësojnë se ka pasur një transferim të njohurive në nxjerrjen, prerjen dhe transportimin e gurëve midis popullatave më të vjetra mezolitike dhe fermerëve neolitikë që pasuan. Zbulimi u bë pas studimit të hartave të thellësisë nënujore me teknologji moderne radari nga gjeologu Yves Fouquet. Në gazetën franceze Le Monde, struktura e drejtë që bllokonte një luginë nënujore nuk mund të ishte një formacion natyror. Zhytjet e para u zhvilluan në verën e vitit 2022, por hartëzimi i plotë u bë dimrin pasardhës, kur bimësia detare ishte tërhequr.

Siç thekson studimi, braktisja e një zone që ishte zhvilluar nga një shoqëri e organizuar mirë, e kombinuar me rritjen e shpejtë të nivelit të detit dhe braktisjen e objekteve të peshkimit dhe banimit, ka të ngjarë të jetë ngulitur thellë në kujtesën kolektive të njerëzve, duke u shndërruar në një legjendë gjatë shekujve./Dosja.al 

france qyteti i humbur

Sondazh

Poll

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty