LIVE UPDATES
Art&Argëtim

JETA e Drita Çomos tërheq VËMENDJEN e mediave greke: “Anna Frank” shqiptare, vuajti diktaturën e Enver Hoxhës. ç’shk

31 Mars 2021, 15:43 Nga DOSJA
JETA e Drita Çomos tërheq VËMENDJEN e mediave greke:

TIRANË– Historia e Drita Çomos është sa e veçantë aq edhe e trishtë. Në gazetën greke LIFO, është publikuar një artikull kushtuar jetës dhe veprës së saj.

Shkrimi i plotë:

Në udhëtimin e jetës së saj, sipas një shkrimi të Ismail Kadaresë, ajo pati fatin e keq të përballet shumë e re, me dy monstra të tmerrshme: diktaturën dhe kancerin. Ditari i Drita Çomo-s, e ndarë nga jeta para kohe (Drita Çomo, 1958-1981) është një llogari e qëndrueshme humanitare dhe treguese e kushteve të mërgimit dhe margjinalizimit ekstrem të regjimit, në të cilën mijëra familje të persekutuara nga diktatura Hoxha u detyruan të jetonin.

Vajza e Liri Belishovës (1926-2018), një anëtare e vjetër e Byrosë Politike të Partisë Komuniste dhe Maqo Çomo (1922-1998), një ministër në qeverinë Hoxha, ajo u zhvendos në moshën dy vjeçare,  gjatë prishjes së marrëdhënieve shqiptaro-sovjetike dhe dënimit të tyre politik nën akuzën e mbajtjes së marrëdhënieve miqësore familjare me Nikita Hrushovin.

Mania e saj e zjarrtë me letërsinë, gjuhët e huaja dhe filozofinë ishte pothuajse e padobishme, në mos seriozisht e rrezikshme, në zonën e mërgimit të Cerrikut, siç e përshkruan ajo në gjendjen e saj depresive. Atje ajo provoi toksicitetin e një irracionaliteti të klasës që i privoi asaj për gjithë jetën të drejtën për arsim, i cili trajtohej si një mall thjesht partiak, siç ishte mielli i pambukut ose misrit, shpërndarë vetëm në pjesë të anëtarëve të zgjedhur.

Në vendbanimin e izoluar të të mërguarve mbërrinin herë pas here kolonë të rinj të cilët u përjashtuan nga kampet e punës së detyruar dhe internimi ishte destinacioni i tyre i vetëm. Drita e vogël i pa këta të ardhur të çuditshëm të sillnin me vete libra të çuditshëm, për të qenë të saktë, dorëshkrime të njollosura, dhe autorë “të panjohur”si: Dostojevski dhe Baudelaire. Në adoleshencën e saj ajo filloi të mbante një ditar.

Një nga ata që kontribuoi me vendosmëri në daljen nga errësira dhe ngritjen kritike të veprës së saj është Ismail Kadare, i cili paralajmëroi botimin e shënimeve dhe poezive të ditarit të Drita Çomos, botuar në Tiranë në 2007 me titullin ‘Dritë që vjen nga humnera’.

Parathënia e Kadaresë është në thelb, shtesa e fundit e ditarit të autores, pasi hedh dritë, me artin e saj të shkëlqyeshëm përshkrues, në skenën e vdekjes së saj në një klinikë onkologjike në Tiranë, në shkurt 1981. Regjimi e la atë të vdiste plotësisht vetëm, pasi e kishte hequr më parë nënën e saj nga reparti për ta çuar përsëri në zonën e internimit.

“Do të ishte e mjaftueshme për të lexuar dorëshkrimet e vajzës së re, të cilat nëna e saj i mbante në çantën e saj, për të kuptuar se sa jashtëtokësore e njerëzimit ishte ajo botë e egër komuniste. “Megjithëse të rrudhura futur në qese nga stresi i kontrollit të rreptë, këto shënime të shkruara me dorë paralajmëruan një botë krejt tjetër” .

Ditari i Drita Çomo u përkthye në italisht në 2012 nën titullin “Luce che sgorga dall’abisso” . Poezitë e saj janë përkthyer edhe në frëngjisht.

(d.a/dosja.al)

Rama është propozuar për president nga disa deputetë socialiste, mendoni se:

View Results

dikur dikur drita çomo ismail kadare liri belishova maqo çomo nikita hrushovi drita çomo ismail kadare liri belishova maqo çomo nikita hrushovi

Sondazh

Poll

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen