"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS, por ti nuk je i ftuar! ...
Ish-ushtarak dhe njohës i armëve/ Kush është Violand Braçellari, 43-vjeçari që vrau një polic e...
Pas më shumë se tre orësh, mbyllet protesta para Kryeministrisë/ Qytetarët thirrje: Nesër sërish në...
Tragjedia me dy viktima në Shëngjin, policia jep detaje: Të gjithë shtetas nga Kosova, tre persona në spital 3 Qersho...
20 vite më parë, ish-territoret jugosllave ishin në qendër të një prej konflikteve më të dhunshme të Evropës, ku u vranë më shumë se 13,000 njerëz.
Megjithatë, të dyja vendet edhe kanë kundërshtime mes vete.
Por pse marrëdhëniet janë aq të trazuara? Euronews sjell historinë e shteteve të Ballkanit dhe se si ato janë ende të përfshira në një debat mbi sovranitetin e vendit.
Marrëdhëniet e hershme
Kosova është një vend i vogël, pa dalje në det, pak më i madh se Qiproja që ka një popullsi prej rreth dy milionë banorësh. Shumica e popullsisë së Kosovës është etnikisht shqiptare dhe myslimane.
Kjo për shkak se Serbia së pari humbi rajonin e Kosovës tek turqit osmanë në Mesjetë dhe vetëm rimorri territorin në fillim të shekullit të 20-të.
Popullsia e vogël e serbëve etnikë jeton në veri të Koosvës afër kufirit, midis rajonit dhe pjesës tjetër të Serbisë.
Pas Luftës së Dytë Botërore, Kosova gëzonte autonomi si një rajon brenda Serbisë.
Konfrontimi i dhunshëm
Situata në këtë vend ndryshoi drastikisht në vitin 1989, kur kryetari serb Sllobodan Millosheviç e ktheu Kosovën drejtpërdrejt nën qeverinë serbe të Beogradit dhe kësisoj shpërbërja e Jugosllavisë solli luftë në këtë zonë.
Duke ndjekur gjurmët e Sllovenisë dhe Kroacisë, Kosova shpalli pavarësinë nga Federata Socialiste Jugosllave, por nuk shkoj shumë larg. Pak vende e njohën shtetin dhe ndërkohë dhuna kishte shpërthyer në Bosnje ku muslimanët u dëbuan nga shtëpitë e tyre në atë që njihej si “spastrimi etnik”.
Deri në vitin 1996, një grup paraushtarak u formua. Ushtria Çlirimtare e Kosovës (UÇK) nisi konfliktin e armatosur në një fushatë kundër Milosheviçit.
Policia speciale serbe vrau mbi 50 anëtarë të familjes së UÇK-së në fillim të vitit 1998 dhe dhuna vetëm u përshkallëzua pasi policia serbe ekzekutoi shqiptarët etnikë në atë që supozohej luftë kundër terroristëve. UÇK-ja u përgjigj më mënyrën e saj të dhunës.
“Ne nuk do të qëndrojmë kot dhe të shikojmë se si autoritetet serbe të bëjnë në Kosovë atë që bënë në Bosnje,”-tha atë kohë, sekretarja amerikane e Shtetit, Madeleine Albright.
Komuniteti ndërkombëtar dënoi dhunën. OKB i ndaloi shitjet e armëve në Serbi dhe kërkoi një armëpushim në 1998 pasi NATO filloi të planifikonte një ndërhyrje. Pastaj ndodhi një kthesë : policia speciale serbe vrau 45 shqiptarë etnikë në të njohurën “Masakra e Raçak” në vitin1999.
NATO pastaj filloi një fushatë ajrore 77-ditore kundër Serbisë në të cilën u vranë qindra civilë. Deri në kohën kur serbët u larguan nga Kosova dhe UÇK-ja u çmilitarizua, mbi një milion njerëz u zhvendosën dhe filluan të ktheheshin në vend.
Fushata e Pavarësisë
Kosova u bë një territor i vetëqeverisur nën Kombet e Bashkuara, të cilit i ishte ngarkuar përcaktimi i statusit të ardhshëm të Kosovës.
Bisedimet filluan në vitin 2006 për të përcaktuar këtë status, pasi OKB drejtoi 17 raunde negociatash mes Kosovës dhe Serbisë, por plani për pavarësinë e Kosovës, i negociuar nga ish-presidenti finlandez Marti Ahtisaari, u refuzua nga Serbia.
Kosova shpalli pavarësinë në vitin 2008, por Serbia ende nuk e njeh si shtet të pavarur, megjithëse më shumë se 100 vende e kanë njohur këtë shtet.
BE ka udhëhequr bisedimet ndërmjet dy vendeve që nga viti 2011, e cila rezultoi në disa marrëveshje teknike duke përfshirë marrëveshjen e Brukselit e cila synonte normalizimin e marrëdhënieve dhe integrimin e pakicës serbe në Kosovën e veriut.
Por në praktikë, marrëveshjet ishin të paqarta, dhe procesi i bisedimeve ndaloi pas disa pengesave.
Tensionet e vazhdueshme
Një pengesë tjetër ishte vrasja në janar 2018 e Oliver Ivanoviqit, një politikan etnik serb në Kosovën e veriut. Pasi u vra, bisedimet për normalizimin e marrëdhënieve u shtynë më tej. Presidenti i Serbisë Aleksandar Vuçiç e quajti vrasjen “një akt terrorizmi”.
Më vonë, Vuçiç dhe homologu i tij kosovar Hashim Thaçi, ish-armiq të luftës, folën për një ndryshim potencial të kufijve në lidhje me katër komunat në veri të vendit me një popullsi shumicë serbe.
Në një intervistë për Euronews në vitin 2018, ambasadori britanik në Kosovë, Ruairi O’Connell, tha se kishte një vullnet nga të dyja palët për të bërë një marrëveshje rreth kufirit, por që nevojitej kohë.
“Ne nuk kemi nevojë për një marrëveshje të shpejtë, kemi nevojë për marrëveshjen e duhur dhe kjo ka nevojë për të dy palët që të vijnë të përgatitur dhe të bisedojnë me njerëzit e tyre dhe të përgatiten për t’u ulur në tryezë seriozisht”,-tha ai.
Serbia pastaj e bllokoi Kosovën që t’i bashkangjitej Interpolit dhe Kosova ngriti tarifat në 100% në vend, duke rritur kontrabandën në zonën veriore me shumicë serbe.
Kosova ngriti forcën e saj të sigurisë në një ushtri të vogël në dhjetor, duke rritur tensionet mes vendeve.
Serbia urdhëroi forcat e saj të sigurisë në gatishmëri në maj pas kryerjes së një operacioni kundër trafikimit dhe oficerëve të arrestuar duke përfshirë edhe serbët etnikë në veri të vendit. Është një rajon që qeveria në Prishtinë ende e ka të vështirë ta fus në kontrollin e saj.
Por kryeministri i Kosovës u përpoq ta lehtësonte krizën. “Unë konfirmoj se operacioni ka të bëjë me zbatimin e ligjit dhe asgjë tjetër. I bëj thirrje serbëve në veri që të qëndrojnë të qetë dhe të respektojnë ligjin,” -tha Kryeministri i Kosovës Ramush Haradinaj.
Por tensionet duket se do të jenë aty për në një kohë shumë të gjatë
Tirana është boshatisur për ditët e pushimit. Cilën nga ritet e shenjta po ndiqni:
Kosovë- Në sheshin kryesor të pjesës së veriore të Mistrovicës po zhvillohet një protestë një ditë pas tensioneve.Kjo protestë drejtohet nga kryetari i Listës S...
MEKSIKË– Një 42-vjeçar nga Japonia ka humbur jetën në avion pasi kishte gëlltitur 246 qese me kokainë. Ai po udhëtonte nga Bogota për në Kolumbi dhe...
Anija “My song” një pasuri e Pier Luigi Loro Piana, nënkryetari i markës Biella të kashmirit dhe një adhurues i madh i detit dhe i anijeve me vela, u përmbyt të...
SHBA – MacKenzie Bezos, ish-gruaja e shefit të Amazon, Jeff Bezo ka premtuar të japë gjysmën e pasurisë së saj për bamirësi.Ajo bashkohet me miliarderët e tjerë...
Belgjikë- David MacAllister në konferencën e shpalosjes së projekt raportit për Shqipërinë deklaroi se Serbia ka shfaqur rezultate në stabilitetin në ekonomi nd...
BELGJIKË – Albert II, i cili është larguar nga froni gjashtë vjet më parë, ka rënë dakord për një test të ADN-së të kërkuar nga një grua që pretendon...
KOSOVË- Një ditë më parë njësitë speciale ROSU të Policisë së Kosovës, zhvilluan një aksion në pjesë të ndryshme të territorit, përfshirë edhe veriun e ven...
Tiranë- Një ditë më parë një grua në Kosovë terrorizoi të gjithë prindërit dhe fëmijët. Në rrjetet sociale qarkullonte informacioni se ai ishte një person i ves...
MEKSIKË- Të gjitha pasuritë që i janë sekuestruar grupeve mafioze janë shitur në ankand. Ky ka qenë vendimi i autoriteteve meksikane, që kanë vendosur të s...
IRLANDË– Një bashkëshort që kishte zgjedhur të dilte në klub sa herë që gruaja e tij nuk ishte në shtëpi, e ka pësuar keq këtë mashtrim. Irlandezi i tha gr...
