LIVE UPDATES
Aktualitet

Kthesë apo vazhdimësi? – Shqipëria voton

24 Prill 2021, 07:38 Nga DOSJA
Kthesë apo vazhdimësi? – Shqipëria voton

30 vjet pas zgjedhjeve të para pluraliste dita e zgjedhjeve në Shqipëri ende nuk është një ditë normale, mijëra policë do e sigurojnë mbarëvajtjen e tyre. Polarizimi i skajshëm mes partive çon në tensione gjatë fushatës.

Finalja e një fushate zgjedhore të pazakontë në Shqipëri. Për shkak të pandemisë mungojnë inskenimet e dikurshme të fushatave zgjedhore me disa mijëra vetë, me slogane buçitëse politike dhe muzikë që do duhet të ndezë emocionet. Në vend të kësaj partitë kujdesen për takime të drejtpërdrejta me elektoratin, inskenimet kanë kaluar në kanalet e mediave sociale.

Zgjedhje në një vit jubile

Zgjedhjet e 9-ta pluraliste në Shqipëri më 25 Prill zhvillohen në një vit jubile. Para 30 vjetësh, Shqipëria, Koreja e Veriut të Europës organizoi zgjedhjet e para pluraliste. Një vend, ende i paralizuar dhe traumatizuar nga diktatura komuniste nisi rrugën e kthimit në Europë, ashtu siç u dëgjua thirrja e një populli të tërë atëkohë: “E duam Shqipërinë si Europa”. Por kjo dëshirë e zjarrtë për Europën e një populli të izoluar në vitet e mëvonshme duhej të përballej me realitetin e një vendi pa përvojë demokracie.

Megjithatë Shqipëria ka ndryshuar në tre dekadat e fundit, hedh vështrimin pas, ekspertja për Ballkanin, Johanna Deimel. “Nga grija e errët u krijuan premisat demokratike dhe ato të shtetit ligjor, u rrit një shoqëri civile, edhe një peizazh mediatik i lirë dhe pluralist mundi të themelohej. Për të qëndruar tek ngjyrat, do të thoja se sot ka disa ngjyrime. Shqipëria është anëtare e NATO-s, dhe tani, edhe pse me vonesë do të fillojë bisedimet e anëtarësimit, edhe kjo shenjë e ndryshimeve pozitive. Por për fat të keq Shqipëria prej shumë vitesh për shkak të konfrontimit tejet të madh mes dy partive të mëdha është rënduar në mënyrë ekstreme dhe në të njëjtën kohë është frenuar në zhvillimin e saj demokratik dhe të shtetit ligjor.”

Politika sundon gjithçka

Konfrontimi i vazhdueshëm në Shqipëri e përplasja e ashpër mes partive kryesore sikur të jenë dy blloqe armiqsh për analistin gjerman, Thomas Brey lidhet me mungesën e kulturës politike. “Bëhet degradimi i kundërshtarit politik, eliminimi si kundërshtar, madje ndoshta edhe sulmi fizik ndaj tij. Këto janë gjëra që nuk përfytyrohen dot në Evropën Perëndimore. Kultura politike mungon, sepse politika në vendet e Ballkanit është një biznes, ti mund të bëhesh dikush si person dhe të ecësh përpara me oportunizëm kur hyn në politikë. Kush dëshiron të bëhet dikush edhe në profesion në këto vende duhet të arranzhohet me të fuqishmit e t’i mbështesë ata. Ky nuk është problem tipik i Shqipërisë, por e ndesh kudo në Ballkan.”

Ka një karakteristikë sistemi politiko-shoqëror në Shqipëri, por edhe në Europën Juglindore, sipas analistit gjerman. Politika sundon e kontrollon gjithçka, sipërmarrjet, mediat, drejtësinë, infrastrukturën, etj. “E për shkak se politika kontrollon pa dallim të gjitha hapësirat e jetës publike, atëherë edhe privatisht ti fatin tënd mund ta gjesh nëse bëhesh pjesë e sistemit. Për shkak se nga kjo preken çështja e ekzistencës, atëherë bëhet gjithçka, që të jesh pjesë e sistemit. Kjo do të thotë në anën tjetër, që unë duhet të bllokoj e nxjerr nga loja këdo që më pengon mua të përfitoj nga ky sistem politik.”

Prandaj për eksperten gjermane Johanna Deimel ka një moto që duhet ndryshuar në Shqipëri. Motoja duhet të jetë “kush fiton zgjedhjet ka përgjegjësinë për një të ardhme më të mirë” dhe jo “kush fiton zgjedhjet atij i përket i gjithë vendi.”

Ka një karakteristikë sistemi politiko-shoqëror në Shqipëri, por edhe në Europën Juglindore, sipas analistit gjerman. Politika sundon e kontrollon gjithçka, sipërmarrjet, mediat, drejtësinë, infrastrukturën, etj. “E për shkak se politika kontrollon pa dallim të gjitha hapësirat e jetës publike, atëherë edhe privatisht ti fatin tënd mund ta gjesh nëse bëhesh pjesë e sistemit. Për shkak se nga kjo preken çështja e ekzistencës, atëherë bëhet gjithçka, që të jesh pjesë e sistemit. Kjo do të thotë në anën tjetër, që unë duhet të bllokoj e nxjerr nga loja këdo që më pengon mua të përfitoj nga ky sistem politik.”

Prandaj për eksperten gjermane Johanna Deimel ka një moto që duhet ndryshuar në Shqipëri. Motoja duhet të jetë “kush fiton zgjedhjet ka përgjegjësinë për një të ardhme më të mirë” dhe jo “kush fiton zgjedhjet atij i përket i gjithë vendi.”

Fushata e tensionuar

Dita e zgjedhjeve në Shqipëri, 30 vjet pas rënies së diktaturës është larg të qenit një ditë normale si në një vend të BE. E veçanta e këtyre zgjedhjeve më 25 Prill është, “nëse Shqipëria do të tregohet e aftë të organizojë zgjedhje normale”, thotë Afrim Krasniqi, drejtor i Instiutit të Studimeve Politike në Tiranë. “Me këtë do të plotësohej edhe një kusht i rëndësishëm për konferencën e parë ndërqeveritare të Shqipërisë me BE për çeljen e negociatave.”

Por sa normale është, kur 7.500 policë, sipas autoriteteve, do të garantojnë mbarëvajtjen e zgjedhjeve, ky është një tregues tjetër i asaj që dita e zgjedhjeve është larg normalitetit. Madje së fundmi tonet e fushatës zgjedhore janë ashpërsuar, armiqësia politike dhe denigrimi i rivalit politik mjegullojnë faktet dhe argumentat. Edhe incidenti i fundit elektoral në Elbasan që përfundoi me vdekjen e një personi është sinjal jo i mirë i rritjes së tensioneve politike në prag të zgjedhjeve të dielën. Të dyja partitë, PS dhe PD në lidhje me incidentin e Elbasanit akuzojnë njëra-tjetrën se po nxisin dhunën.

Por ka edhe një arsye tjetër pse duket se shenjat janë për stuhi. Drejtori i Institutit të Studimeve Politike, Afrim Krasniqi thotë se “njëlloj si në vitin 2009, kjo është një fushatë ku diferencat mes dy blloqeve kryesore janë minimale. Rezultati në çdo rast do të jetë shumë afër njëri-tjetrit… Të gjitha sondazhet që janë bërë nga kompani të ndryshme, pavarësisht diferencave që kanë midis palëve në thelb pranojnë që diferenca do të jetë minimale dhe për shkak të sistemit, i cili nuk e përkthen gjithmonë votën në mandate, mund të ndodhë që partia fituese në proporcional kombëtar të mos jetë partia mazhoritare në mandate, atëherë…kjo nuk na lejon të kemi një hendek të madh si e kemi pasur në zgjedhjet e kaluara.” Politologu, Afrim Krasniqi nuk pret ndryshime të mëdha në elitat politike pas zgjedhjeve në Shqipëri, sepse nëse pritet që rezultati të dalë i ngushtë, do të thotë që të gjithë liderët politikë do t’i mbijetojnë rezultati zgjedhor.”

Kryeministri socialist, Edi Rama kërkon një mandat të tretë, kjo do të ishte një risi në Shqipëri, pasi asnjë parti nuk e ka arritur këtë më parë në Shqipëri. Sipas analistit gjerman, Michael Weichert, koalicioni i drejtuar nga socialistët ka “një shans të mirë të fitojë zgjedhjet, nëse ia del që të angazhojë shtresa të tjera të shoqërisë përtej bërthamës së njohur të përkrahësve të saj.” Ndërsa për Partinë Demokratike nën Lulzim Bashën bëhet fjalë për më shumë, thekson ai. “Ose opozita e drejtuar nga Partia Demokratike ia del të fitojë këto zgjedhje, ose partia e sidomos lidershipi i saj do të dëmtohen rëndë.”

Imazhi i “njeriut të veprimit” përballë imazhit “të ndryshimit”

Në metrat e fundit të fushatës zgjedhore partitë përpiqen të bindin sa më shumë zgjedhës me premtime e forcimin e imazhit të liderëve të tyre. Partia Socialiste në qeveri përpiqet të fitojë pikë duke forcuar imazhin e asaj që ka një kryeministër që vepron, sidomos me fushatën masive të vaksinimit të filluar në Shqipëri e të shoqëruar nga imazhe mediatike të politikanëve që presin mbërritjen e dozave të vaksinës. Kurse opozita e Partisë Demokratike nën Lulzim Bashën përpiqet të sfidojë socialistët e të mbledhë votat e të pakënaqurve duke u paraqitur si partia e ndryshimit, partia që do ta çlirojë vendin nga kthetrat e korrupsionit e krimit të organizuar. Edhe LSI, që pret koalicion paszgjedhor me PD, pas shigjetimeve të keqqeverisjes aktuale premton ndryshim, punësim, dhe mbajtjen e njerëzve në vend e moskthimin e shqiptarëve në azilkërkues. Karakteristike e fushatës janë disa parti të reja të vogla që sjellin një frymë të re, por nuk duket se ato kanë gjasa të thyejnë pushtetin e partive të mëdha.

Më 25 Prill Shqipëria nuk voton vetëm, por edhe vendos, nëse do të arrijë kthesën e shpresuar, që të zhvillojë zgjedhje të lira duke i dhënë fund historisë së zgjedhjeve të kontestuara në Shqipëri apo historia konfliktuale do të përsëritet. Një gjë dihet: Ndoshta qytetarët shqiptarët janë të ndarë, se kujt do t’ia japin votën më 25 Prill, por në një çështje janë të gjithë bashkuar. Ata duan një politikë konstruktive, duan që vendi të çlirohet nga polarizimi paralizues i viteve të fundit.

Marre nga DW

Rama është propozuar për president nga disa deputetë socialiste, mendoni se:

View Results

aktualitet aktualitet shqiperia voton zgjedhjet 25 prill 2021 shqiperia voton zgjedhjet 25 prill 2021

Sondazh

Poll

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen