LIVE UPDATES
Politike

BIRN: Amendamenti i Ramës ndaj SPAK i vendos ‘shkopinj nën rrota’ procesit të integrimit

Ndërhyrja nuk qe rastësore. Ajo erdhi pasi hetimet për aksidentin me 16 viktima në stacionin e trenit në Novi Sad në vjeshtën e vitit 2024 si dhe akuzat e ngritura për falsifikim dokumentesh në favor të projektit të Jared Kushner, vunë në shënjestër njerëz me pushtet pranë Vuçiçit.

18 Shkurt 2026, 13:10 Nga D.S
BIRN: Amendamenti i Ramës ndaj SPAK i vendos ‘shkopinj nën
eDI rAMA

Në janar të këtij viti, shumica parlamentare në Serbi, e drejtuar nga presidenti Aleksandër Vuçiç, miratoi me procedurë të përshpejtuar ndryshime ligjore që i japin qeverisë kontroll më të madh mbi prokurorinë dhe gjyqësorin.

Ndërhyrja nuk qe rastësore. Ajo erdhi pasi hetimet për aksidentin me 16 viktima në stacionin e trenit në Novi Sad në vjeshtën e vitit 2024 si dhe akuzat e ngritura për falsifikim dokumentesh në favor të projektit të Jared Kushner, vunë në shënjestër njerëz me pushtet pranë Vuçiçit.

Ndryshimet e propozuara ligjore në Serbi nuk u toleruan nga Brukseli.

Përmes një interviste për agjencinë Reuters, komisionerja e BE-së për zgjerimin, Marta Kos e paralajmëroi Beogradin më 13 shkurt se nëse nuk tërhiqte ndryshimet ligjore, BE mund të pezullonte një kredi prej 1.6 miliardë eurosh për Serbinë.

“Këto (fonde) kanë parakushte të lidhura me sundimin e ligjit,” deklaroi Kos.

Sundimi i ligjit është një nga vlerat themelore të Bashkimit Europian dhe një detyrim kyç për vendet e Ballkanit Perëndimor që aspirojnë të bëhen anëtare të Bllokut.

Kjo, megjithatë, nuk duket se e pengoi mazhorancën e kryeministrit Edi Rama në Shqipëri, që që ngjashëm me atë të Vuçiç, të propozojë ndryshime ligjore që synojnë në thelb mbrojtjen e zyrtarëve të veshur me pushtet ndaj hetimeve të Prokurorisë së Posaçme.

Më 16 shkurt, kryeministri Edi Rama dorëzoi në Kuvend me firmën e tij një projektligj për ndryshimin e nenit 242 të Kodit të Procedurës Penale, sipas kryeministri dhe kabineti i tij qeveritar nuk preken nga masa e pezullimit nga detyra si pjesë e një procedimi penal.

Propozimi vjen pas një periudhe tensioni mes Ramës dhe sistemit të drejtësisë lidhur me pezullimin nga detyra dhe një kërkese për heqje imuniteti ndaj zv.kryeministres Belinda Balluku, e pandehur për shkelje të barazisë në tendera me vlerë qindramilionë euro.

Amendamenti i Ramës për ndryshime në Kodin e Procedurës Penale po monitorohet nga afër nga  Bashkimi Europian, i cili pret që çdo nismë legjislative që lidhet me gjyqësorin të jetë në përputhje me acquis e BE-së dhe standardet europiane.

Delegacioni i Bashkimit Europian në Shqipëri i tha BIRN se monitorimi përfshin edhe zbatimin e reformës në drejtësi të vitit 2016 në kuadër të negociatave të anëtarësimit, për shkak se “shteti i së drejtës dhe pavarësia, llogaridhënia dhe efikasiteti i gjyqësorit në Shqipëri janë elemente themelore të procesit të zgjerimit të BE-së”.

“Retorika që nxit mosbesim publik ndaj gjyqësorit dhe ndaj pavarësisë, paanshmërisë dhe integritetit të sistemeve gjyqësore dhe prokuroriale është kundërproduktive,” tha Delegacioni i BE-së në Shqipëri.

“Lufta efektive kundër korrupsionit është me rëndësi jetike për përparimin e Shqipërisë drejt anëtarësimit në BE,” theksoi Delegacioni.

Gjatë viteve të fundit, Prokuroria e Posaçme ka ndërmarrë hetime për korrupsion ndaj disa prej bashkëpunëtorëve të ngushtë të kryeministrit Edi Rama në qeverisje, por procedimi penal ndaj numrit 2 të qeverisë shënoi një pikë kthese.

Balluku akuzohet nga SPAK për paracaktimin e fituesit të tenderit prej 190 milionë euro të tunelit të Llogarasë, ndërkohë që po hetohet për manipulimin e garës në projekte të tjera të kushtueshme infrastrukturore si Unaza e Madhe apo koncesioni i rrugës Thumanë-Kashar.

Ndryshe nga rastet e tjera, kryeministri Rama udhëhoqi një beteje ligjore në Gjykatën Kushtetuese për të bllokuar pezullimin nga detyra të Ballukut, ndërkohë që mazhoranca e tij në Kuvend po mban peng prej dy muajsh një kërkesë të SPAK për autorizimin e masës së arrestit ndaj zv.kryeministres.

Bashkimi Evropian e ka bërë më shumë se njëherë të qartë se lufta kundër korrupsionit dhe një shtet i sundimit të ligjit janë kritere thelbësore në negociata, ndërkohë që Prokuroria e Posaçme ka marrë vlerësime në raportet e përvitshme të progresit.

Ndryshimet në legjislacion për të forcuar imunitetin e kryeministrit dhe qeverisë së tij përballë hetimeve të SPAK konsiderohen një tjetër “vijë e kuqe”, e cila do të ketë sipas ekspertëve ndikimin e vet në procesin e negociatave të vendit me Bashkimin Europian.

Altin Gjeta, studiues i Shkencave Politike pranë Universitetit të Birmingham në Mbretërinë e Bashkuar, i tha BIRN se ndryshimet e propozuara ligjore kufizojnë hapësirën e veprimit të drejtësisë ndaj zyrtarëve të lartë, duke rrezikuar njëherazi “ngadalësimin e integrimit të Shqipërisë”.

“Vërtet BE-ja ka vendosur si objektiv gjeostrategjik përshpejtimin e anëtarësimit të Shqipërisë në BE, por vendosja e mburojës politike ndaj hetimit të korrupsionit në nivele të larta rrezikon bazën e legjitimitetit të zgjerimit”, tha Gjeta.

Sipas tij, retorika dhe pengesat politike që po i vendosen SPAK-ut në luftën kundër krimit të organizuar dhe korrupsionit do ta bëjnë mjaft të vështirë për zyrtarët e lartë të BE-së dhe shtetet anëtare për të mbrojtur qëndrimin për një anëtarësim të përshpejtuar të Shqipërisë para votuesve të tyre.

Gjeta theksoi gjithashtu se progresi në kapitujt negociues është i lidhur teknikisht dhe politikisht me progresin në grup-kapitujt themelorë, ku funksionimi i institucioneve dhe i shtetit të së drejtës janë kritere kyçe.

“Minimi i luftës kundër korrupsionit në nivele të larta do t’i vendoste shkopinj nën rrota procesit,” tha ai.

Edhe politologu Ermal Hasimja është gjithashtu kritik, ndërkohë që thekson se sjellja e mazhorancës socialiste ndaj drejtësisë ishte e parashikuar që prej zgjedhjeve të fundit parlamentare, ku ata fituan 83 mandate.

“Siç e kam paralajmëruar dhe më herët, sistemi i drejtësisë do të ishte shënjestra e parë e shumicës socialiste në kushtet kur ajo po fuqizon goditjen ndaj korrupsionit. Njësoj siç ka ndodhur më herët në Rumani e Serbi, pushteti kalon nga sulmet ndaj individëve në ndryshime ligjore për të paaftësuar drejtësinë,” tha Hasimja.

Kostot e këtij sulmi nuk janë vetëm në ngrirjen apo ngadalësimin e negociatave, por mund të prekin edhe marrëdhëniet e Ramës me Brukselin.

“Kjo mund ta ngadalësojë e madje edhe të bllokojë procesin e integrimit në BE, sepse reforma në drejtësi është jo vetëm produkt i vullnetit ndërkombëtar, por edhe instrumenti i funksionimit të çdo shteti që pretendon të jetë anëtar në BE,” tha Hasimja për BIRN.

“Dalja hapur kundër ndërkombëtarëve do të ketë kosto të lartë për Ramën, por qeverisja mund të ndryshohet vetëm nga faktori i brendshëm”, përfundoi ai./Reporter.al

edi rama spak birn

Sondazh

Poll

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll

Qytetarja: Kërkojmë anulimin e ligjit për zonat e mbrojtura, nuk ka negociata

"Anulo projektin"/ Me pankarta në duar, të rinjtë 'pushtojnë' kryeministrinë: Jep dorëheqjen

"Janë provokime"/ Çfarë po ndodh para ambienteve të Kryeministrisë?

Protestuesit i përgjigjen kryeministrit Rama: Jep dorëheqje nuk ka dialog!

Qytetarët zbresin sërish në shesh, protestojnë kundër projektit në Zvërnec

Ermonela Jaho mbështet protestën për Zvërnecin, shpërndan pamjet në rrjetet sociale

Skandali me ADS/ Berisha: U ngrit pa vendim qeverie, Rama krijoi një monstër për të vjedhur

"Populli flet në ditën e zgjedhjeve"/ Kryeministri: Thirrjet 'O Rama të QR' nuk funksionojnë me mua

Projekti për Zvërnecin/ Rama për hetimet e SPAK: Investimi nuk ndalon sa kohë unë jam këtu!

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Antonio Costa: Zgjerimi një domosdoshmëri gjeostrategjike për Europën

Mesazhi i Antonio Costës: Përshpejtoni luftën kundër krimit dhe korrupsionit në vend

Grabitet me armë një bankë e nivelit të dytë në Tiranë