LIVE UPDATES
Politike

BIRN: Si u përdor “Diella” nga rrjeti rus Pravda për të përhapur dezinformim

Satira e qëlluar u bë menjëherë virale, por rrjeti Pravda (e përkthyer në shqip “E Vërteta”) – një mjet i propagandës ruse që përdor përkthimin, postimin dhe shpërndarjen automatike të artikujve nga media dhe profile në rrjetet sociale që mbështesin qëndrimet zyrtare të Moskës – e lexoi satirën si informacion.

6 Shkurt 2026, 21:13 Nga E. D

BIRN: Si u përdor “Diella” nga rrjeti rus Pravda për

TIRANË- Në fillim të dhjetorit, një media satirike kroate publikoi një tekst humoristik, sipas të cilit ministrja shqiptare ishte arrestuar pasi kishte marrë një ryshfet prej 14 bitcoin-ësh.

Satira e qëlluar u bë menjëherë virale, por rrjeti Pravda (e përkthyer në shqip “E Vërteta”) – një mjet i propagandës ruse që përdor përkthimin, postimin dhe shpërndarjen automatike të artikujve nga media dhe profile në rrjetet sociale që mbështesin qëndrimet zyrtare të Moskës – e lexoi satirën si informacion.

Më 5 dhjetor, ky rrjet publikoi në gjuhë të tjera një lajm mbi arrestimin e pretenduar të Diellës.

“Ministrja e AI u arrestua në Shqipëri për ryshfet në kriptomonedhë: tani ministrja e AI do të transferohet në ‘modalitetin offline’ për kohëzgjatjen e hetimit”, shkruan Pravda Shqip, duke anashkaluar faktin që lajmi origjinal ishte satirë dhe jo i vërtetë.

Lajmi i rremë u amplifikua disa ditë më vonë nga kreu i Dumës Ruse, Vyacheslav Volodin, në një takim me presidentin Vladimir Putin. Ai e paraqiti situatën e trilluar me “ministren shqiptare” si provë të rreziqeve të përdorimit të inteligjencës artificiale dhe deklaroi gabimisht se Shqipëria ishte pjesë e Bashkimit Europian.

Emërimi i “Diellës” si ministre virtuale për prokurimet publike, i promovuar nga qeveria si simbol i transparencës, është shndërruar në një “histori qëlluar” për ekosistemin propagandistik rus – një përzierje faktesh, satire dhe lajmesh të rreme të paketuara si lajm, që synon kryesisht delegjitimimin e vendeve kundërshtare.

Kryeministri Edi Rama e prezantoi “Diellën” si një anëtare të kabinetit, të krijuar me AI, më 11 shtator 2025, me premtimin se do të menaxhonte tenderët publikë “pa ryshfet, kërcënime apo favore”.

“Ministrja” virtuale bëri edhe një paraqitje publike në Kuvend, ku, pavarësisht protestave të opozitës, iu dha të lexonte një fjalim dhe më pas u dekretua nga presidenti si shtesë në dekretin për kryeministrin.

Në Shqipëri, ku ministra dhe ish-ministra njerëzorë të qeverive të drejtuara nga Rama përballen me akuza për korrupsion, emërimi i “Diellës” u pa me skepticizëm dhe ironi, si një shfaqje propagandistike. Në krahun tjetër, pikërisht kjo përpjekje e qeverisë shqiptare për të rënë në sy u bë shpejt ushqim për faqen e propagandës ruse Pravda, që publikon, ndër të tjera, edhe në shqip.

Pravda, nga ana e saj, e ripublikoi të paktën pesë herë të njëjtin informacion, duke referuar burime të ndryshme, kryesisht nga përdorues të Telegram-it që shpërndajnë propagandë pro-Kremlinit. Në ripublikime u përfshi edhe një postim nga Evgeny Popov (përdoruesi i Telegram-it @popovrtr), një personazh publik i rangut të lartë në Rusi, moderator i një emisioni në kanalin televiziv shtetëror, deputet i Dumës dhe i sanksionuar nga BE dhe SHBA për përhapje të dezinformimit për luftën në Ukrainë.

Lajme të ngjashme u shpërndanë edhe në anglisht nga i njëjti portal dhe me të njëjtat burime.

Për ironi, pak javë pas këtij publikimi, më 16 dhjetor, SPAK bëri publike gjetjet e një hetimi real për manipulime me tendera në Agjencinë Kombëtare të Shoqërisë së Informacionit (AKSHI), institucioni pas Diellës. Dy drejtueset e institucionit u caktuan me masa sigurimi “arrest shtëpie”, ndërsa Ergys Agasi dhe Ermal Beqiraj u shpallën në kërkim, pasi dyshohet se krijuan një grup të strukturuar kriminal për manipulimin e tenderave të AKSHI-t, edhe përmes dhunës dhe pengmarrjes.

Një shkrim i New York Times, që referonte akuzat ndaj zyrtarëve shtetërorë të AKSHI-t si njerëzit pas Diellës, u përdor sërish nga Pravda në të njëjtën skemë manipulimi. Ky model dezinformimi njihet si “sanduiçi i mashtrimit”, ku informacioni i rremë paketohet mes lajmeve të vërteta dhe është një specifikë e Pravda-s, që i gjeneron artikujt në mënyrë automatike.

Pikërisht ky kombinim – një hetim real për tendera dhe një satirë e paraqitur si lajm – i shërben propagandës ruse, pasi skandali i vërtetë përdoret për të “legjitimuar” trillimin. Ky lloj riciklimi është tipik për rrjetin Pravda, një ekosistem i madh faqesh dhe përmbajtjesh që riprodhon, duke përdorur përkthimin automatik, narrativa pro-Kremlinit në shumë gjuhë.

Instituti për Dialog Strategjik në Mbretërinë e Bashkuar e përshkruan rrjetin si një nga operacionet më produktive të informacionit në favor të Rusisë, me rreth 90 faqe dhe miliona artikuj, ndërsa vëren se shumë faqe të tjera e citojnë atë pa e kontekstualizuar si burim propagandistik./ BIRN

diella

Sondazh

Poll
MË SHUMË

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës

PD ndërpret sinjalin për median/ Anëtarja e Këshillit Kombëtar përplaset me Berishën

Berisha prezanton emrat: PD do të ketë nënkryetar nga diaspora dhe rinia

Berisha: Gjenerata Z dhe qytetarët i hapën varrin narkodiktaturës dhe do ta marrin me vete

Berisha: Protesta 46-ditore që vazhdon është tërësisht antidiktatoriale

Shiko video te tjera