LIVE UPDATES
Politike

BIRN: Verifikimi i "dyfishtë" mban peng vakancat në kupolën e drejtësisë

Mandati i 3 anëtarëve të KLGJ dhe 3 anëtarëve të KLP ka përfunduar në dhjetor dhe dispozitat ligjore të miratuara me reformën në drejtësi parashikojnë që 4 muaj do të ishin një kohë e mjaftueshme për t'i përmbyllur procedurat e përzgjedhjes së anëtarëve të rinj.

26 Qershor 2024, 13:55 Nga M.B
BIRN: Verifikimi i "dyfishtë" mban peng vakancat në
Genci Gjonçaj

TIRANA- Kuvendi shpalli vjet në korrik thirrjen për aplikime nga radhët e avokatisë dhe shoqërisë civile për 6 vende vakante në Këshillin e Lartë Gjyqësor dhe Këshillin e Lartë të Prokurorisë, por kur po bëhet gati një vit nga nisja e procesit, përzgjedhja e anëtarëve të rinj duket ende larg. Mandati i 3 anëtarëve të KLGJ dhe 3 anëtarëve të KLP ka përfunduar në dhjetor dhe dispozitat ligjore të miratuara me reformën në drejtësi parashikojnë që 4 muaj do të ishin një kohë e mjaftueshme për t'i përmbyllur procedurat e përzgjedhjes së anëtarëve të rinj.

Por institucionet e përfshira në proces, që në këtë rast janë komisionet e pavarura përzgjedhëse që ngrihen nga Avokati i Popullit dhe më pas parlamenti me Sekretarin e Përgjithshëm dhe Nënkomisionin e Posaçëm mazhorancë-opozitë, kanë tejkaluar jashtë çdo parashikimi afatet e vendosura në ligj, si pasojë e vonesave me verifikimin e dyfishtë të kandidatëve, proceset gjyqësore të kandidatëve dhe zvarritjen në procedurën parlamentare të votimit të tyre.

Ishin komisionet e verifikimit paraprak të ngritura nga Avokati i Popullit që vonoi fillimisht dorëzimin e listës së kandidatëve në Kuvend, ndërsa disa kandidatë fituan gjyqet kundër vendimmarrjes së tyre për t'i skualifikuar dhe u rifutën në garë. Por edhe pas dorëzimit të listave përfundimtare në Kuvend, ajo e avokatisë në janar dhe e shoqërisë civile në prill, procesi u përball me vonesa të reja nga procesi i verifikimit që bën Sekretari i Përgjithshëm dhe përzgjedhja në nënkomisionin parlamentar që ngrihet për këtë qëllim.

Procesi i përzgjedhës së emrave nga radhët e avokatëve është futur në fazën e fundit, atë të shortit dhe votimit formal në seancë plenare pasi palët nuk gjetën konsesus politik për listën finale të kandidatëve, procedura për anëtarët nga shoqëria civile rrezikon të dështojë. Një raport i publikuar 3 muaj me vonesë nga Sekretari i Përgjithshëm i Kuvendit, Genci Gjonçaj, skualifikon 4 nga 6 emra kandidatë për dy këshillat. Nëse shumica dhe opozita nuk gjejnë konsesus për të futur në garë emrat e skualifikuar prej Gjonçajt bëhet e pamundur përzgjedhja me short mes tyre.

Opozita dhe shoqëria civile kontestojnë praktikën e ndjekur dhe rolin e institucioneve të përfshira duke ngritur pikëpyetje për integritetin e vetë procesit dhe standardet ligjore të përzgjedhjes së anëtarëve të rinj në organet drejtuese të sistemit të drejtësisë. Ekspertë të shoqërisë civile apelojnë që praktika të jetë transparente, e besueshme dhe e standardizuar dhe institucionet e përfshira të marrin përgjegjësinë e të adresojnë problematikat e krijuara.

Afrim Krasniqi, drejtor i Institutit të Studimeve Politike, një organizatë që monitoron reformën në drejtësi, i tha BIRN-it se procedura e ndjekur është në kundërshtim me përcaktimet ligjore dhe procedurale dhe ligjeve që funksionojnë për dy strukturat e drejtësisë. Sipas tij,  të gjitha institucionet që janë përfshirë në procesin përzgjedhës kanë shkelur afatet ligjore, por duhej që parlamenti të reflektonte duke pranuar përgjegjësitë e veta dhe të institucioneve të tjera dhe duke dalë me një akt konkret që i adreson këto përgjegjësi.

“Kjo ska ndodhur dhe krijon dyshime nëse procedura e vonuar është bërë për shkak mosmarrëveshjeve për aspektet teknike për vlerësimit të kandidatëve apo për shkak të kalkulimeve jashtë institucioneve, të grupeve të ndryshme të interesit në KLGJ dhe KLP për të zgjedhur kandidatët e rinj për Gjykatën e Lartë dhe postet e tjera drejtuese”- thotë Krasniqi.

Ai po ashtu sheh si shqetësuese në faktin që institucionet e përfshira, si Avokati i Popullit, Gjykata Administrative, Sekretari i Përgjithshëm dhe nënkomisioni parlamentar, bëjnë renditje dhe vlerësime të ndryshme për të njëjtët emra duke treguar që asnjë institucion nuk ka barazi me vlerësimin me institucionin pasues.

Kjo, sipas tij, “krijon idenë që s'ka standarde të njësuara për vlerësimin e individëve dhe nuk sigurohet transparenca dhe garancia që zgjedhja finale është zgjedhja e bazuar mbi meritokracinë reale dhe të dhënat reale të kandidatëve”.

Ndërsa për Rigels Xhemollarin, drejtor ekzekutiv i “Qendresa Qytetare”, ka një mbivendosje rolesh të institucioneve të përfshira në proces duke çuar dhe në shkeljen e afateve ligjore të verifikimit të kandidatëve. Xhemollari, i cili drejton dhe Komisionin ad-hoc që bëri vlerësimin paraprak të kandidatëve nga shoqëria civile, i tha BIRN-it se “vetë ligji është i paqartë”.

Sipas tij, “pozicioni i Sekretarit të Përgjithshëm është një pozicion që duplikon punën e komisionit Ad-Hoc, ose plotëson në një farë mënyrë punën e tij të cilit ligji nuk i ka dhënë fuqi të mjaftueshme për të bërë një verifikim administrativ të mirëfilltë”.

Po ashtu lidhur me afatet 10-ditore të verifikimit, Xhemollari thotë se në të dy rastet, si Sekretari i Përgjithshëm dhe komisioni Ad-hoc i ngritur nga Avokati i Popullit, u duhet më shumë se 10 ditë për të marrë një informacion nga institucionet për kandidatët. Edhe pse lista e kandidatëve nga shoqëria civile është “rrëzuar” praktikisht nga  Sekretari i Përgjithshëm i Kuvendit, Xhemollari beson se procesi i zgjedhjes së 2 anëtarëve të rinj për 2 këshillat nuk do të dështojë.

“Duke qenë në dijeni të dosjeve të tyre, por edhe të vendimeve të Gjykatës Administrative që ka kundërshtuar disa nga vendimet tona për disa kandidatë, duke sjellë prova të reja për kandidatët, besoj se nënkomisioni do të sjellë në tavolinë edhe kandidatë të tjerë të cilët i ka skulaifikuar Sekretari i Përgjithshëm, pasi arsyetimet e tij nuk janë për çështje serioze, që cenojnë rëndë integritetin e kandidatëve,” theksoi ai.

Xhemollari beson se ka nevoja për ndryshime ligjore që të përshtaten me problematikën e hasur, kryesisht për zgjatjen e afateve të verifikimit, ndërsa Krasniqi beson se ka nevojë vetëm për krijim standardesh dhe integritet të procesit.

“Këto praktika administrative që edhe nëse janë të sakta nuk mund të mbivendosen mbi  thelbin e reformës në drejtësi që duhej të ishte profesionalizmi, meritokracia dhe integriteti”, shtoi ai.

Krasniqi i referohet aplikimit të hedhjes së shortit nga nënkomisioni si një praktikë e cila e cenon këtë integritet, pasi përzgjedhja nuk bazohet tek kriteret meritokratike të individëve po i lihet rastësisë.

“Individët që kanë përfituar nga kjo praktikë nuk kanë qenë gjithmonë më të mirët dhe këmbëngulja për të shkuar përsëri tek shorti tregon mungesë serioziteti, integriteti dhe llogaridhënie nga parlamenti”, përfundon ai./ BIRN

klgj

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje