LIVE UPDATES
Ekonomi

Pritshmëritë për vitin 2022, AMF: Nevojitet një skemë kombëtare për katastrofat

15 Janar 2022, 06:32 Nga DOSJA
Pritshmëritë për vitin 2022, AMF: Nevojitet një skemë

SHQIPËRI – Autoriteti i Mbikëqyrjes Financiare (AMF) sjell, edhe një herë në vëmendje, nevojën e krijimit të një skeme kombëtare për përballimin e katastrofave natyrore.

Në një prononcim të posaçëm për Monitor, lidhur me pritshmërinë e tregjeve në mbikëqyrje për vitin 2022, AMF thotë se sigurimi i pronave nga fatkeqësitë natyrore ngelet në nivele shumë të ulëta dhe se zgjidhja për t’u përballur me këto rreziqe është ngritja e një skeme kombëtare.

Për vitin 2022, AMF do të kompletojë paketat rregullatore, në zbatim të ligjeve të reja për tregjet nën mbikëqyrje. Sipas tij, Autoriteti synon të thellojë më tej procesin e dixhitalizimit, si përmes shërbimeve të ofruara, ashtu edhe për sa i përket modernizimit të sistemeve të raportimit dhe analizave financiare, në funksion të rritjes së eficiencës në proceset mbikëqyrëse. 

Si do ta vlerësonit ecurinë e tregjeve financiare në mbikëqyrjen e AMF-së për vitin 2021?

Në vitin 2021, tregjet financiare nën mbikëqyrjen e Autoritetit jo vetëm janë rimëkëmbur, pas efekteve të pandemisë në vitin e kaluar, por edhe kanë shënuar rritje të shpejtë. Shohim një rritje si në nivel të ardhurash, nga primet e sigurimeve, ashtu edhe në nivel asetesh sa u përket fondeve të investimeve dhe atyre të pensioneve private, por edhe në nivel anëtarësh.

Për periudhën janar-nëntor 2021, tregu i sigurimeve u rrit me 17.6% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë, si edhe me 11% krahasuar me vitin 2019. Në tregun e fondeve të investimeve, asetet neto deri në 30.09.2021 arritën në 75.1 miliardë lekë, me rritje prej 11.5% krahasuar me fundvitin 2020.

Tregu i fondeve të pensioneve private u rrit me rreth 19% sa i përket vlerës së aseteve, si dhe 6.1% sa i përket numrit të anëtarëve. Janë përmirësuar gjithashtu treguesit e likuiditetit, mjaftueshmërisë së kapitalit dhe mbulimit me provigjione në nivel tregu.

Gjatë muajve të fundit është realizuar një riformatim domethënës ligjor e rregullator i pjesës më të madhe të ligjeve të tregjeve financiare nën mbikëqyrje. Autoriteti ka vijuar me miratimin e akteve nënligjore, në zbatim të këtyre ligjeve dhe është në fazën finale të pjesës së mbetur të rregulloreve.

Së fundmi ka dalë për konsultim publik edhe projektligji “Për fondet e pensionit privat” dhe Autoriteti ka nisur tryezat e diskutimit me të gjithë aktorët e përfshirë. Aktet e reja modernizojnë legjislacionin tonë për tregjet nën mbikëqyrjen e Autoritetit dhe e sjellin atë më afër me Direktivat Europiane.

Harmonizimi i legjislacionit me atë të Bashkimit Europian ka shtuar mundësitë e ndërlidhjes dhe ka diversifikuar hapësirat, duke sjellë një vëmendje të shtuar të emrave të rëndësishëm europianë për të qenë të pranishëm në vendin tonë, nëpërmjet platformave të ndërlidhjes me tregjet ndërkombëtare, ose fondeve të investimit. Rritja e pranisë ndërkombëtare në tregjet financiare është një zhvillim i dëshiruar, pasi rrit standardet e tregut, por rrjedhimisht, edhe ato të mbikëqyrjes.

Së fundmi, ju keni propozuar një projektligj të ri për fondet private të pensioneve? Cilat janë objektivat kryesore të projektligjit të ri dhe si mund të ndihmojë ai në shtimin e numrit të shqiptarëve që investojnë në një pension privat?

Ligji aktual i fondeve të pensioneve private, i cili daton që nga viti 2009, megjithëse shërbeu për të krijuar skemat aktuale të fondeve të pensioneve, duhet të rinovohej pas miratimit të Direktivës së re të Komisionit Europian, IORP II. Ligji i ri, duke përafruar Direktivën, modernizon kuadrin rregullator dhe pritet të zgjerojë format e pensioneve private, si dhe politikat e investimit të shoqërive administruese, duke diversifikuar portofolin e fondeve.

Ndryshimet ligjore prekin edhe aspekte të menaxhimit dhe mbikëqyrjes së shoqërive administruese të fondeve të pensionit privat, që kanë të bëjnë me kërkesa më strikte rregullatore sa i përket administrimit të rrezikut dhe ruajtjes e veçimit të aseteve të fondit, rritjen e kërkesave për transparencë dhe informacion për anëtarët e fondit, krijimin e strukturave të kontrollit të brendshëm, lidhur me përputhshmërinë.

Gjithashtu është parashikuar rregullimi i veprimtarisë ndërkufitare të shoqërive administruese, si dhe janë përcaktuar modalitetet në lidhje me promovimin e fondeve të pensionit, në funksion të zhvillimit të mëtejshëm të këtyre fondeve.

Megjithëse Shqipëria ka tashmë një bursë funksionale, në të ende nuk ka kompani private që të tregtojnë titujt e tyre. Si mund të nxitet zhvillimi i tregut të kapitalit dhe a besoni se viti 2022 do të sjellë risi në këtë drejtim?

Një treg i zhvilluar kapitalesh ndikon direkt në ekonominë e vendit, në krijimin e drejtë të çmimeve të titujve, në sigurimin e alternativave të reja të investimit për investitorët, si dhe alternativave të reja të financimit për bizneset shqiptare.

Ligjet e reja nëpërmjet rritjes së kërkesave për transparencë e forcimit të rolit mbikëqyrës e rregullator synojnë rritjen e besimit në mekanizmat e tregut, si elemente thelbësore për nxitjen e pjesëmarrjes së investitorëve në tregje, duke shfrytëzuar alternativat e reja të investimit.

Infrastruktura e tregtimit dhe pastregtimit tashmë është e plotë. Parashikimi i një shumëllojshmërie të instrumenteve financiare në legjislacionin e ri ka hedhur bazat për krijimin dhe zgjerimin e llojeve të instrumenteve financiare tërheqëse për investitorin shqiptar, të cilat mundësojnë diversifikimin e portofolit të investitorit, transferimin e rrezikut, apo edhe sigurimin e likuiditetit.

Autoriteti, me asistencën e konsulentëve të huaj dhe ekspertizë të Bankës Botërore, është në fazën përmbyllëse të miratimit të kuadrit rregullator, në zbatim të kërkesave të ligjit të ri për tregjet e kapitalit. Megjithatë, zhvillimi i tregut të kapitaleve kërkon angazhimin e shumë pjesëmarrësve apo institucioneve me rol kyç në këtë treg.

Edhe pas tërmeteve të vitit 2019, Shqipëria ende ka një mbulim të ulët me sigurimin e pronave nga fatkeqësitë natyrore. Si mund të rritet mbrojtja e publikut nga këto rreziqe dhe a mendoni se zgjidhja duhet kërkuar te sigurimet vullnetare apo te ngritja e një skeme kombëtare të detyrueshme të sigurimit nga katastrofat?

Pas ngjarjeve të tërmetit të fundvitit 2019, ka pasur një trend rritës sa i përket sigurimit të pronave nga fatkeqësitë natyrore. Numri i kontratave në këtë kategori sigurimi në vitin 2020 u rrit me 4%, krahasuar me vitin 2019. Rritja ka vijuar edhe në vitin 2021, si në nivel kontratash, ashtu edhe në nivel primesh.

Pavarësisht trendit rritës, sigurimi i pronave nga fatkeqësitë natyrore mbetet në nivele shumë të ulëta, rreth 3%. Duke marrë në konsideratë menaxhimin dhe trajtimin e dëmeve të tërmeteve të fundvitit 2019 nga shoqëritë e sigurimit, potencialin e menaxhimit të riskut nëpërmjet risigurimit, si dhe efektin në Buxhetin e Shtetit dhe ekonominë në tërësi që sjell një fatkeqësi natyrore, Autoriteti vlerëson nevojën e krijimit të një skeme kombëtare për përballimin e katastrofave natyrore.

Ndërmarrja e hapave në këtë drejtim është vlerësuar në vijimësi si domosdoshmëri nga Banka Botërore, e cila, edhe në raportin e publikuar në dhjetor të vitit 2020, nënvizon se Shqipëria është e ekspozuar ndaj katastrofave natyrore dhe ka nivelin më të lartë të riskut nga katastrofat në Europë. Në vlerësimet e saj, Banka Botërore konstaton se ndikimi i pandemisë e ka bërë Shqipërinë më vulnerabël ndaj katastrofave, që mund të sjellin përkeqësim të ekonomisë dhe financave publike.

Cilat janë pritshmëritë tuaja kryesore dhe cilat prisni të jenë sfidat kryesore për tregjet financiare nën mbikëqyrjen e AMF në vitin 2022?

Ecuria e pandemisë dhe lajmet mbi variantin e ri të koronavirusit, Omicron, i cili ka sjellë aktualisht kufizime domethënëse në mbarë botën, shoqëruar edhe me efekte në ekonomi, pritet të sjellë ndikime edhe në Shqipëri. Në një kohë kur risqet pritet të jenë të pranishme edhe në vitin 2022, Autoriteti do të vijojë monitorimin e kujdesshëm të tregjeve, në funksion të respektimit të kërkesave rregullatore të subjekteve nën mbikëqyrje.

Për vitin 2022 do të kompletohet paketa rregullatore, në zbatim të ligjeve të reja për tregjet nën mbikëqyrje. Autoriteti synon të thellojë më tej procesin e dixhitalizimit, si përmes shërbimeve të ofruara, ashtu edhe për sa i përket modernizimit të sistemeve të raportimit dhe analizave financiare, në funksion të rritjes së eficiencës në proceset mbikëqyrëse. (MONITOR)

(e.h/dosja.al)

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

ekonomi kryesore amf katastrofa natyrore amf katastrofa natyrore

Sondazh

Poll

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria

Protestuesit nuk i tremb as shiu, thirrje të forta nga Kryeministria: Revolucion!

“I preve në besë banorët e Rrjollit dhe Thethit”/ Protestuesi thirrje Ramës: Malet i nxore në shitje

PAMJE PREKËSE/ Vogëlushja mes lotësh mesazh Ramës: Pelikanin kaçurrel do ta sjellim në Surrel

Qytetarët njëzëri para Kryeministrisë: Rama në burg, Berisha në Burg

Banorja e Rrjollit: Mos bini pre e provokimeve! Këtu do rrimë deri sa Rama të japë dorëheqjen

Protesta kundër projektit të Zvërnecit/ Protestesit mesazh Ivanka Trump: Mbaj duart larg Nartës

Tensionohet situata në protestë, policia nuk kursen qytetarët hedh ujë me piper me presion

Protesta për Zvërnecin, përplasje mes qytetarëve dhe policisë

Përplasjt mes qytetarëve dhe policisë në protestë, çahet kordoni

PAMJE nga tubimi i i katërt kundër projektit në Zvërnec #dosja #protesta #zvernec

Protestë në Durrës kundër projektit në Zvërnec, qytetarët mblidhen para Bashkisë

Berisha: Shteti duhej të ishte garanti në Zvërnec.Ndërtimet të bëhen në përputhje me standardet e BE

Berisha: Aeroporti i Vlorës kurrë nuk mund të ndërtohej aty

Zvërneci,Berisha:Ne mbështesim plotësisht investimin e huaj.Sazani nuk është një investim i thjeshtë

Berisha në grupin parlamentar: Pas Kuvendit Kombëtar hyjmë në një etapë të re

Berisha: Meta është një i burgosur politik, Rama po vazhdon me besnikëri rrugën e babait të vet

Burgun apo dorëheqje? Rama kapet me gazetarin: Nuk meriton përgjigje

Protestuesit kërkojnë dorëheqjen, Rama: Film i vjetër, përfaqësoj të paktën 800 mijë shqiptarë

Protesta për Zvërnecin, Rama: SPAK po mban të ngrira fondet pa i lënë të kalojë te shitësi

Rama: Të rreshtohesh me PS, do të thotë të mbështesësh Shqipërinë drejt BE

Rama: Jemi këtu për të ndërtuar Shqipërinë e së ardhmes

Rama: Bëmë ligjin për hapjen e dosjeve të komunizmit, partia jonë u përball me të keqen në opozitë

"Kryeministri gënjeu"/ Gazetarja thirrje qytetarëve: Ai që të vjedh sot, do e bëjë dhe nesër

35-vjetori i PS në Tiranë/ Rama: Arsyeja e fitores së PS është aftësia për t’u hapur!

Mbyllet protesta për Zvërnecin #dosja #protesta #zverneci

Protesta për Zvërnecin/ Qytetarja: Ne nuk e lëshojmë sheshin pa u heq gardhi në Zvërnec dhe Rrjoll