LIVE UPDATES
Aktualitet

Sprinti i fundit i Ramës për të gllabëruar gjithçka: Qeveria hap rrugën për investime në zona të mbrojtura para kufizimeve nga BE

Ligji për Investimet Strategjike i lejon subjektet të paraqesin kërkesa deri më 31 dhjetor 2026. Ndërkohë, në kuadër të negociatave për anëtarësim, Shqipëria ka marrë përsipër përpara Bashkimit Evropian t’i japë fund këtij ligji dhe të shfuqizojë dispozitat e papajtueshme të ligjit nr. 21/2024 për Zonat e Mbrojtura. Bashkimi Evropian i ka lidhur të dyja çështjet me rrezikun e investimeve të mëdha turistike dhe industriale në territore me vlera të ndjeshme ekologjike.

24 Korrik 2026, 19:27 Nga E. D

Sprinti i fundit i Ramës për të gllabëruar gjithçka:

TIRANË- A po përgatit qeveria terrenin për një sprint të fundit investimesh, përpara se të detyrohet të mbyllë dy prej mekanizmave që kanë lehtësuar ndërhyrjet në zonat e mbrojtura?

Ligji për Investimet Strategjike i lejon subjektet të paraqesin kërkesa deri më 31 dhjetor 2026. Ndërkohë, në kuadër të negociatave për anëtarësim, Shqipëria ka marrë përsipër përpara Bashkimit Evropian t’i japë fund këtij ligji dhe të shfuqizojë dispozitat e papajtueshme të ligjit nr. 21/2024 për Zonat e Mbrojtura. Bashkimi Evropian i ka lidhur të dyja çështjet me rrezikun e investimeve të mëdha turistike dhe industriale në territore me vlera të ndjeshme ekologjike.

Pikërisht në këtë periudhë kalimtare, më 22 korrik, qeveria ndryshoi rregullat për dhënien me qira, enfiteozë ose forma të tjera kontraktimi të pronës shtetërore. Vendimi lejon që pasuritë shtetërore të ndodhura në zona me përparësi për zhvillimin e turizmit apo në zona të mbrojtura mjedisore të propozohen për kontrata me tarifë simbolike prej 1 euro.

Në të njëjtën kohë, ai shkurton rrugën drejt privatizimit për qiramarrësit që kanë investuar mbi 750% të vlerës së truallit. Për pasuritë me sipërfaqe trualli mbi 500 metra katrorë, këto subjekte mund të kërkojnë nisjen e procedurës pa pritur kalimin e afatit trevjeçar nga nënshkrimi i kontratës.

Vendimi nuk ia kalon automatikisht pronën investitorit për 1 euro dhe as nuk e privatizon atë menjëherë. Megjithatë, ai zgjeron instrumentet për vënien e pronës shtetërore në dispozicion të investitorëve dhe shkurton një pjesë të rrugës drejt kalimit të saj në pronësi private.

Koha e miratimit e bën ndryshimin veçanërisht të rëndësishëm. Afati për aplikimet sipas ligjit për Investimet Strategjike po hyn në muajt e fundit, ndërsa Shqipëria duhet të rikthejë ligjin për Zonat e Mbrojtura në përputhje me standardet evropiane dhe t’i japë fund mekanizmit të investimeve strategjike, si pjesë e piketave të negociatave.

Në hapësirën mes rregullave që ende janë në fuqi dhe detyrimeve që pritet t’i kufizojnë ato, qeveria nuk po i frenon procedurat. Përkundrazi, po i lehtëson.

Kjo ngre një pyetje: a po krijohet një dritare e fundit për investitorët, përpara se negociatat me Bashkimin Evropian ta detyrojnë qeverinë të mbyllë ose kufizojë rrugët që vetë ka hapur?

Çfarë ndryshon vendimi?

Vendimi i 22 korrikut ndërhyn në VKM-në nr. 54, datë 5 shkurt 2014, që përcakton kriteret dhe procedurat për dhënien me qira, enfiteozë apo forma të tjera kontraktimi të pasurisë shtetërore.

Sipas shtesës së re, kur pasuritë shtetërore ndodhen në zona me përparësi për zhvillimin e turizmit ose në zona të mbrojtura mjedisore, propozimi për lidhjen e një kontrate me tarifë simbolike prej 1 euro i paraqitet Këshillit të Ministrave me bashkëpropozimin e institucionit që përfaqëson shtetin si pronar dhe atij përgjegjës për administrimin e zonës përkatëse.

“Kur pasuritë shtetërore përfshihen në zona me përparësi zhvillimin e turizmit apo në zona të mbrojtura mjedisore, propozimi i kontratës me tarifë simbolike 1 euro/kontrata, pranë Këshillit të Ministrave, bëhet me bashkëpropozim ndërmjet institucionit që ushtron të drejtën e përfaqësuesit të pronarit të pronës shtetërore dhe institucionit që ushtron veprimtarinë shtetërore përgjegjëse për këto zona, në përputhje me legjislacionin në fuqi”, thuhet në vendim.

Pra, pronat brenda zonave të mbrojtura nuk përjashtohen nga mekanizmi i kontratave 1 euro. Vendimi përcakton procedurën përmes së cilës mund të propozohet dhënia e tyre në përdorim.

Përpara lidhjes së kontratës, investitori duhet të vendosë një garanci bankare ose nga një shoqëri sigurimi në masën 2% të vlerës së investimit të marrë përsipër.

Parashikohen gjithashtu penalitete për mosrealizimin e angazhimeve: 50 mijë lekë për çdo vend pune të pahapur dhe 10% e vlerës së investimit të parealizuar. Nëse investimi nuk realizohet brenda gjashtë muajve për kontratat e qirasë ose brenda 12 muajve për kontratat e enfiteozës, institucioni shtetëror mund ta zgjidhë kontratën në mënyrë të njëanshme dhe të mbajë garancinë.

Një tjetër ndryshim prek privatizimin e pronave të marra me qira ose enfiteozë. Për pasuritë me sipërfaqe trualli mbi 500 metra katrorë, rregulli parashikon se subjekti mund të hyjë në procedurën e privatizimit pasi të ketë investuar mbi 150% të vlerës së truallit, të ketë respektuar kushtet e kontratës dhe të kenë kaluar të paktën tre vjet nga nënshkrimi i saj.

Vendimi krijon një përjashtim nga pritja trevjeçare. Kur investimi kalon 750% të vlerës së truallit, qiramarrësi mund të kërkojë nisjen e procedurës pa pritur përfundimin e këtij afati.

Investimi duhet të verifikohet dhe, nëse plotësohen kriteret, subjektit i lind e drejta të hyjë në procedurën e privatizimit me të drejtë parablerjeje. Pra, nuk kemi të bëjmë me privatizim automatik, por me heqjen e një pengese kohore që e shkurton ndjeshëm procedurën.

Ky ndryshim merr peshë tjetër kur shihet së bashku me afatet politike dhe ligjore që ka përpara qeveria. Ligji për Investimet Strategjike, i miratuar fillimisht si instrument i përkohshëm dhe i shtyrë disa herë, pranon aplikime deri më 31 dhjetor 2026.

Në dokumentin e pozicionit të përbashkët për Kapitullin 27, Bashkimi Evropian shprehet se ndryshimet e vitit 2024 në ligjin për Zonat e Mbrojtura dhe zgjatja e legjislacionit për investimet strategjike kanë ngritur shqetësime, pasi mundësojnë investime të mëdha turistike dhe industriale në zona të mbrojtura dhe rrezikojnë vlerat ekologjike dhe biodiversitetin e vendit.

Mes piketave mbyllëse është përfshirë si shfuqizimi i dispozitave të papajtueshme të ligjit nr. 21/2024, ashtu edhe përfundimi i legjislacionit të vitit 2015 për investimet strategjike.

Ministria e Mjedisit i ka përcjellë Komisionit Evropian draftin e parë për ndryshimin e ligjit për Zonat e Mbrojtura. Sipas një kopjeje të siguruar më herët nga Citizens.al, dokumenti nuk prekte dispozitat kryesore që hapën rrugën për struktura turistike dhe aktivitete ekonomike brenda këtyre zonave. Ekspertët e Komisionit Evropian e refuzuan draftin dhe kërkuan hartimin e një versioni të dytë.

Kështu, ndërsa një pjesë e legjislacionit pritet të përfundojë dhe një pjesë tjetër duhet të rikthehet në përputhje me standardet evropiane, qeveria po lehtëson mekanizmat për vënien e pronës shtetërore në dispozicion të investitorëve.

Në mungesë të transparencës mbi pronat dhe projektet që mund të përfitojnë, nuk mund të thuhet se vendimi është miratuar për një investim të caktuar. Por koha e miratimit, përfshirja e zonave të mbrojtura dhe përshpejtimi i procedurave e bëjnë të vështirë që ai të lexohet vetëm si një ndryshim teknik./Citizens.al

Sondazh

Poll

Revolta kundër qeverisë/ Qytetarët nisin marshimin drejt Kryeministrisë

Revolta kundër qeverisë/ Qytetarët nisin marshimin drejt Kryeministrisë

Rita Ora zbulon aksesorin që nuk e ndan kurrë nga vetja: Si shqiptare jam rritur me bestytni

Momenti kur policia dhe ambulanca shkojnë në vendin e ngjares

Arrestohet 16-vjeçari me mbi 300 doza kokainë dhe cannabis gati për shitje

A do të rikthehet këngëtarja Era Istrefi në skenën muzikore me një projekt të ri?

Rama u shpërndanë "Besën"/ Socialistët vendosin syzet për ta lexuar pa humbur kohë

Rama mban fjalën para grupit parlamentar: Ata janë matësi i standardeve tona

Rama: Besa është metoda që ky cikël të kthehet në një përvojë të re për qytetarët

Rama: Kjo është kthesa e mandatit tonë, vendimet tona mos të përjetohen si prerje në besë

Rama sulmon Administratën: Kanë ‘parkuar’ fytyrën në vend të prapanicës

"Pa të do ishte çështje shqiptare"/ Rama: Emri i Trump, globalizoi protestën

Nëna e moshuar me djalin me spektër autik u sulmua nga policia, Rama: Atë e përdhunuan protestuesit

Rama sulmon qytetarët e protestës së djeshme: Bulevardi u zbraz nga Flamingot

Policia i sulmoi me spraj me piper, i mituri me aftësi ndryshe me nënën e tij me lot në sy

Policia i sulmoi me spraj me piper, i mituri me aftësi ndryshe me nënën e tij me lot në sy

Rama shpërthen nga qytetarëve: Video të deformuara, ndërhyrje brutale nga jashtë

Rama: Askush nuk e kishte imagjinuar që në bulevardin ku vriteshin protestuesit

Rama sulmon protestuesit: Në protestë individë me agjendë politike, përfshi disa eurodeputetë

Rama: Doli në protestë se nuk merrte dot shërbime në poliklinikë

Administrata apo mjekët? Si gënjeu Rama për arsyet që nëna e shokut të tij doli në protestë

Vëllai i viktimës tregon fjalët e autorit: Do të fejohemi sërish ose do ju vras të gjithëve

Padia e Erion Veliajt kundër Ols Dados, kryebashkiaku mbërrin në Gjykatën Administrative

Dita e 54-të e revoltës/ Protestuesit nisin marshimin nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

U tërhoq zvarrë nga policia, lirohet aktivisti Edison Lika: Më i fortë se kur hyra

'The Odyssey' filmi i regjisorit Christopher Nolan arkëtoi 264 milionë dollarë

E paprecedentë/ Momenti kur patronazhistët tentojnë të rrëmbejnë qytetarin në protestë

Berisha: Rama erdhi për të marrë në dorë reformën territoriale, varrosi një punë 1-vjeçare...

Tensione para Parlamentit/ Makinat e deputetëve largohen nga Kuvendi, protestuesit godasin me vezë

Berisha: Rama erdhi që të urdhëronte ndërprerjen e debatit në Kuvend

Berisha: Edi Rama, po bën gjithçka që të manipulojë zgjedhjet

Lagu kryeminstrin Rama me ujë/ Gazment Bardhi përjashtohet nga seanca

Skandal/ Policia tërheq zvarrë aktivistin Edison Lika, i riu po denonconte live

Vatra e zjarrit përhapet pranë banesave në Fermë të Rromsit në Mallakastër, zjarrfikësit në terren

Kryeministri mbërrin në Kuvend, deputetët e presin me thirrjet e protestës: Rama, jepe dorëheqjen

Protestuesit vendosin qese me mbetje pranë kordonit policor, thirrje: Mos i mbroni plehrat

Korreshi në Kuvend: Policët s’kanë uniforma, dalin me rroba me vrima që ua ka ngrënë mola

Berisha-Klosit: Je peng i bixhozit, prandaj bën avokatinë e Edi Ramës

"Duhet vetëpastrim. Ti Sali ke fuqinë të çlirosh opozitën"/ Berisha-Spiropalit: Pëllumbesha në...

Akt qytetar! Protestuesit aksion para Kuvendit, mbledhin mbeturinat

"O çifut"/ Protestuesit "shënjestrojnë" me vezë Ervin Hoxhën dhe Eduard Shalsin: Tradhtarët e kombit

Tensione në Kuvend, PD nuk lejon Maznikun të prezantojë raportin për Reformën Territoriale

“Nuk i shpëtoni dot urrejtjes së qytetarëve”, Redi Muci: Do kërcasë veza edhe në shtator

Qytetarët hedhin vezë,policia përgjigjet ashpër,ujë me presion dhe gaz lotsjellës drejt protestuesve

"Populli nuk i do këta deputetë"/ Qytetarja para Parlametit: Duam largimin e tyre

Protesta para Kuvendit/ Momenti kur qytetari humbet ndjenjat, transportohet me urgjencë në spital

"Ti Taulant ke frikë kostumin e shtrenjtë"/ Bardhi: Të ndalet dhuna e policisë ndaj protestuesve

PD kërkon zgjatjen e afateve për “Territorialen”, Boçi: Puna duhet të vazhdojë

"O kriminele"/ Sara Mile shkon me truprojë në Kuvend, shpërthejnë protestuesit: Deputete e...

Përplasjet para Kuvendit, plagosen dy efektivë policie

Deputetët në seancë plenare, protestuesit shpërthejnë jashtë Kuvendit: PD-PS, këlyshë komunistësh