Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Jep dorëhqjen, nuk ka dialog!
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Dita e 49-të e protestës/ Qytetarët zbresin sërish në shesh, kërkohet dorëheqja e kryeministrit Rama: Ju erdh...
Shetet e Gjirit Persik dënojnë sulmet iraniane ndaj infrastrukturës civile: Janë krime lufte 18 Korrik, 17:37 ...
Abuizimi me fondet në Durrës, zbardhen dëshmitë/ Elisabeta Mataj: Jam qytetare e lirë, kush ma ndalon kazinonë...
Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës 18 K...
Kur shoh zhvillimet e fundit rreth projektit të investimit në Zvërnec, përtej propagandës qeveritare dhe slloganeve shkëlqyese për "rilindjen e turizmit elitë", si audituese syri më kap menjëherë ato që ne në zhargonin tonë profesional i quajmë "flamuj të kuq". Kemi të bëjmë me një proces të mbushur me mungesë totale transparence, vendime të dyshimta institucionale dhe një tjetërsim të hapur, pothuajse arrogant, të pasurisë sonë të përbashkët.
Nga pikëvështrimi i profesionit tim, çdo pasuri publike mbart një vlerë të jashtëzakonshme për komunitetin. Ajo nuk është thjesht një numër në inventarin e shtetit apo një zë në bilancet e ministrive, por një aset kombëtar që duhet t'u nënshtrohet parimeve më themelore të menaxhimit: transparencës, ligjshmërisë dhe, mbi të gjitha, dobisë ekonomike për qytetarët. Kur shoh zhvillimet e fundit rreth projektit të investimit në Zvërnec, përtej propagandës qeveritare dhe slloganeve shkëlqyese për "rilindjen e turizmit elitë", si audituese syri më kap menjëherë ato që ne në zhargonin tonë profesional i quajmë "flamuj të kuq". Kemi të bëjmë me një proces të mbushur me mungesë totale transparence, vendime të dyshimta institucionale dhe një tjetërsim të hapur, pothuajse arrogant, të pasurisë sonë të përbashkët.
Dante Aligieri, në veprën e tij gjeniale, i vendoste ata që abuzonin me fondet dhe postet publike në rrethet më të tmerrshme të Ferrit, por dënimin më të madh e ruante për "të paanshmit", për ata që qëndronin indiferentë në kohë krizash morale. Aforizmi i njohur se bota nuk shkatërrohet nga ata që bëjnë ligësinë, por nga ata që qëndrojnë duarkryq dhe thjesht vështrojnë, sot merr një kuptim të frikshëm përpara aferës së Zvërnecit. Indiferenca jonë kolektive nuk duhet të kthehet në miratimin më të madh për grabitjen e radhës.
Pyetja e parë që më lind natyrshëm, përpara se të shoh çdo lloj shifre, maketi 3D apo premtimesh për miliarda dollarë që do të derdhen, është ajo që do të bënte çdo profesionist përpara një dosjeje të dyshimtë: Si u përftua kjo tokë dhe cili është titulli i vërtetë i pronësisë?
Në praktikën më minimale të biznesit, çka përbën edhe rregullin numër një të sigurisë financiare, ekziston një protokoll i panegociueshëm. Edhe firma më e vogël e ndërtimit në Shqipëri, qoftë edhe ajo me më pak peshë dhe pa asnjë emër në këtë sektor, përpara se të hedhë firmën në një kontratë sipërmarrjeje apo shkëmbimi me pronarët e një toke, bën një gjë elementare: kontrollon me imtësi statusin juridik të pronës. Asnjë ndërtues nuk rrezikon kapitalin e tij pa u siguruar nëse ajo tokë ka konflikte pronësie, mbivendosje titujsh apo procese gjyqësore të hapura. Ky quhet vlerësim i riskut (due diligence). Dhe unë e kam të pamundur të besoj se një invesitor kaq gjigand siç po na paraqitet të jetë kaq naiv dhe të mos ketë as minimumin e sigurisë për investimin e tij.
Zvërneci është një nga xhevahiret e fundit të virgjër të bregdetit tonë në Vlorë, një zonë me ekosistem delikat dhe e mbrojtur me ligj për vlerat e saj unike mjedisore. Sot, ky aset po dorëzohet përmes procedurave që ngrenë pikëpyetje të tmerrshme juridike. Kur shteti kalon sipërfaqe gjigante të tokës publike në duart e investitorëve privatë pa një garë të hapur ndërkombëtare, pa një vlerësim të pavarur dhe real të çmimit të tregut, dhe mbi të gjitha, përmes ligjeve që ndryshohen brenda natës me porosi të veçantë, siç ndodhi me ndryshimet famëkeqe në Ligjin për Zonat e Mbrojtura, kemi të bëjmë me një cënim të rëndë të parimit të konkurrencës. Në terma auditi, ky nuk është investim; ky është një transaksion me palë të lidhura ku interesi publik është përjashtuar plotësisht nga ekuacioni.
Në qendër të kësaj skeme dhe si arkitekt i këtij modeli qeverisës qëndron Edi Rama. Ky projekt në Zvërnec nuk është një rast i izoluar, por pasqyra më e qartë e asaj që quhet "kapje e shtetit". Është një model ku burimet publike dhe bregdeti nuk përdoren për të zhvilluar ekonominë lokale apo për të krijuar mirëqenie për qytetarët e thjeshtë, por si monedhë shkëmbimi për favore politike ndërkombëtare dhe për të forcuar pushtetin personal. Ky lloj korrupsioni është më i rrezikshmi; është korrupsion strukturor, ku vetë institucionet përdoren si instrumente për të ligjëruar grabitjen.
Kur analizon "hyrjet" dhe "daljet" e këtij projekti, bilanci del me humbje të thellë për ne. Por më keq akoma peshon tallja publike përmes deklaratave të njëpasnjëshme të vetë kryeministrit. Daljet e tij publike për këtë çështje kanë kaluar çdo kufi të llogaridhënies zyrtare, duke u shndërruar në shfaqje të dobëta arrogance. Kulmi i kësaj retorike arriti kur ai deklaroi para shqiptarëve se "kishte menduar të ikte e të kthehej në katund", të merrej me punët e tij, por ja që "nuk ikën dot se e do Shqipërinë" dhe nuk e lë dot pa e parë të përfunduar këtë projekt të madh.
Si profesioniste e numrave, kjo lloj logjike më duket sa absurde, aq edhe fyese. Ky pretendim se ai po qëndron në karrige nga "dashuria e madhe" është thjesht një ambalazh emocional për të mbuluar interesat e mëdha financiare që fshihen pas këtyre marrëveshjeve. Nuk iket në katund kur ke nënshkruar kalimin e qindra hektarëve zonë të mbrojtur te dhëndri i Trump-it; nuk iket sepse obligimet e këtij modeli ekonomik të lidhin fort pas asaj karrigeje. Dashuria e vërtetë për vendin do të përkthehej në mbrojtjen e ligjit, në ruajtjen e mjedisit të Vlorës dhe në hapjen e garave të ndershme ku përfitojnë shqiptarët, jo duke u vetëshpallur "shpëtimtar" që bën dhurata me pronat e shtetit.
Por në këtë mes, sjellja e opozitës zyrtare, dhe konkretisht e Partisë Demokratike, kërkon një auditim të dytë, po aq të rreptë. Është e dhimbshme të shohësh se si PD po shfaq një mungesë të theksuar dëshire për të organizuar apo mbështetur protesta të vërteta e radikale kundër këtij projekti. Pse kjo heshtje dhe ky reagim me "gjysmë zëri" nga ata që duhej të ishin zëri i qytetarëve? Përgjigja është e lidhur sërish me kalkulimet e ftohta të interesit: emrat e Jared Kushner dhe Ivanka Trump peshojnë politikisht në Uashington. Në kalkulimet e tyre të vogla elektorale, udhëheqësit e PD-së druhen se po prekën këtë investim, do të prishin marrëdhëniet me administratën e mundshme të ardhshme amerikane. Ky është një gabim i rëndë në vlerësimin e riskut politik: duke sakrifikuar mbrojtjen e pasurisë kombëtare për interesat e tyre të lobimit jashtë vendit, ata thjesht humbasin kredibilitetin përballë qytetarëve shqiptarë që presin një opozitë pa ekuivoke.
Kjo amulli dhe ky pazar i heshtur politik e bën jetike, më shumë se kurrë, protestën qytetare. Kur institucionet dështojnë dhe opozita kalkulon, mbrojtja e territorit mbetet në duart e njerëzve të thjeshtë. Por, ashtu si çdo proces që kërkon integritet për të dhënë rezultat, edhe kjo protestë duhet të "auditohet" mirë nga vetë ne, qytetarët, për të mos lejuar që të manipulohet. Kauza e Zvërnecit nuk duhet të kthehet në një vegël për lojërat e ditës të partive apo për axhendat personale të kryetarucëve të partive të vogla që kërkojnë të përfitojnë politikisht. Kur politika përpiqet të marrë frenat e një revolte organike, ajo thjesht e zhvlerëson atë, duke e shndërruar mbrojtjen e mjedisit dhe të pronës në një mjet presioni për të negociuar poste apo imunitete në tavolina të mbyllura. Protesta për Zvërnecin duhet të mbetet e pastër, qytetare dhe e udhëhequr vetëm nga parimi i mbrojtjes së interesit publik.
Në punën time të përditshme unë besoj te dokumentet, te standardet dhe te rregullat e qarta. Dhe këtu po shkelen të gjitha. Nuk mund të ketë zhvillim të qëndrueshëm kur "hyrjet" e një projekti janë ligjet me porosi, deklaratat cinike për "sakrifica" kryeministrore dhe korrupsioni, sepse "daljet" do të jenë gjithmonë humbja e asaj që na takon. Zvërneci nuk është thjesht një parcelë e bukur në bregdet; ai është testi i fundit nëse si shoqëri jemi ende të aftë të bëjmë një auditim publik dhe të kërkojmë llogari, apo nëse do të ulim kokën në heshtje, duke u bërë bashkëfajtorë në një skenë ku të gjithë shohin dhe askush nuk vepron.
Ik sot, po munde, se mund të mbrohemi nga të huajt më lehtë sesa ç’mund të mbrohemi nga budallallëku funksional q&e...
Le ta themi hapur: Sali Berisha fitoi!Ai e tregoi se është bërë nga brumi i atyre që nuk dorëzohen.Ndërsa të tjerë...
Sot nuk po marshojmë vetëm për krenari.Po marshojmë për mbijetesë.Po marshojmë në një kohë kur politika shqi...
Kur Mario Kempes erdhi në Lushnjë, nuk kërkoi as pasaportë, as leje banimi. Erdhi, pa, dhe u largua me avionin e fundit. Sylvinho, Zabalet...
Agim Nesho Ne nuk e kishim besuar asnjëherë që Europa kishte nevojë për Talibanizmin perëndimor, për të mbijetuar n...
Për kombin tonë, integrimi europian është më shumë se pranimi në familjen europiane. Ky është momenti historik ku...
Endri Xhafo Pashë sot avokatin e të pandehurit Erion Veliaj, Plarent Ndrecën, që "qahej" në një konferencë për shty...
Agim Nesho Integrimi i Edi Ramës në Bashkimin Europian duhet të jetë një nga pikësynimet kryesore të BE-së. Gabimis...
Ermal Mulosmani Qëllimi më i qartë i çdo opozite në botë është gjetja e mënyrës për të shkuar...
Është e vështirë të flasësh për sektorin farmaceutik sot pa pasur ndjesinë se po përsërit të njëjt...
