LIVE UPDATES
Bota

Financial Times: Çfarë është vërtet në lojë në krizën e Mesdheut Lindor?

10 Shtator 2020, 10:10 Nga DOSJA
Financial Times: Çfarë është vërtet në lojë

GREQI– Në artikullin e tyre, FT flet për mundësinë e një konfrontimi ushtarak të drejtpërdrejtë midis Greqisë dhe Turqisë, pasi “dy aleatët e NATO-s dhe vendet që i mbështesin ata, po përpiqen të rrisin kontrollin e tyre mbi kufijtë detare”.

Përveç kësaj, raportohet se “Gjermania paralajmëroi Greqinë dhe Turqinë muajin e kaluar se ata po luanin me zjarrin dhe shkëndija më e vogël mund të shkaktojë një katastrofë.

Midis Turqisë dhe Greqisë ka pasur një mosmarrëveshje për kufirin detar dhe mbi të drejtën e ishujve Grekë për krijimin e EEZ( Zonë ekonomike ekskluzive), e cila po diskutohet nga Ankaraja, pozicioni i së cilës, ” është i ndërlikuar për shkak të refuzimit të saj për të nënshkruar traktatin e OKB mbi Konventën e të drejtës së detit (UNCLOS) “, i cila zakonisht zgjidh mosmarrëveshje të tilla.

Akuzat e Greqisë dhe Turqisë

Financial Times gjithashtu i referohet historisë së përballjes së të dy vendeve rreth Qipros, pushtimit turk në 1974 dhe krijimit të “shtetit” qipriot turk, i cili nuk njihet nga komuniteti ndërkombëtar, si dhe akuzave të Ankarasë se pala qipriote greke ka të drejtën për eksplorimin e hidrokarbureve, dhe se përfitimet duhet të ndahen me qipriotët turq. Në të njëjtën kohë, vija bregdetare jugore e Turqisë i jep asaj të drejta në zonën  jashtë Qipros.

Ankaraja gjithashtu ka argumentuar se ishujt duhet të kenë zona të kufizuara ekonomike ekskluzive (EEZ) dhe ka treguar se vendimet e mëparshme ndërkombëtare kanë kufizuar ndikimin e ishujve në përcaktimin e kufijve detarë, siç është mosmarrëveshja e vitit 1982 midis Libisë dhe Tunizisë.

Depozitat e Mesdheut Lindor

FT thekson në artikullin e tyre se situata ka qenë e  tensionuar në Mesdheun Lindor nga zbulimi i depozitave të mëdha, të tilla si Zohr në Egjipt në 2015, Leviathan në 2010, ato në Qipro, të cilat zbuluan për herë të parë gazin në 2011 dhe ato të Eni, Total dhe ExxonMobil në 2018 dhe 2019.

Shumica e këtyre zbulimeve u kryen në pjesën juglindore të rajonit, pranë Egjiptit, Izraelit dhe bregdetit jugor të Qipros.

Turqia ndihet e izoluar

Artikulli tregon se si u formuan disa aleanca “të papritura”, të tilla si Forumi i Gazit të Mesdheut Lindor me pjesëmarrjen e Egjiptit, Izraelit, Autoritetit Palestinez, Greqisë, Qipros dhe Italisë, i cili u themelua këtë vit në Kajro dhe synon të bëhet  qendër kryesore e energjisë në rajonin mesdhetar. Në fakt, Franca ka kërkuar të bashkohet me të ndërsa SHBA dëshiron të jetë vëzhguese.

Këto zhvillime “e kanë lënë Turqinë të izoluar për shkak të tensioneve të saj me shumë anëtarë, duke përfshirë Greqinë dhe Egjiptin, megjithëse ky Forum arriti të krijojë një bazë të përbashkët midis Izraelit dhe fqinjëve të saj.” Ministria e Jashtme turke e përshkroi Forumin në janar si një “formacion jorealist” dhe e akuzoi se dëshironte ta largonte Ankaranë.

Lidhja me Libinë

Tensionet në Mesdheun Lindor janë të “lidhura” me konfliktin civil në Libi, në të cilën Turqia mbështet qeverinë e  Fagez Al Saraj në Tripoli, Rusinë, Egjiptin, dhe Emiratet e Bashkuara Arabe. Emiratet dhe Franca mbështesin forcat e  Haftar.

Artikulli kujton memorandumet e nënshkruara në nëntor për Ankaranë nga Erdogan dhe Sarraj,  për të ofruar ndihmë ushtarake për qeverinë e tij dhe për shënjimin e kufirit detar midis Turqisë dhe Libisë, e cila shkaktoi përplasje në Athinë. Ndërsa ndikimi i Turqisë është në rritje në Libi, vende të tilla si Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Franca po luajnë një rol më dinamik, duke dërguar forca për stërvitje të përbashkëta ushtarake me Greqinë dhe Qipron duke treguar forcën e tyre  kundër Ankarasë.

Çfarë mendojnë ndërkombëtarët?

Artikulli përqendrohet në vështirësitë me të cilat po përballet NATO, për të vendosur Greqinë dhe Turqinë në të njëjtën tryezë, në mënyrë që të fillojnë diskutimet për të ulur tensionet dhe të parandalojnë një konflikt midis dy vendeve.

Ndërkohë, Shtetet e Bashkuara kanë bërë thirrje për një zgjidhje diplomatike. Shumica e anëtarëve të saj janë pro dialogut, pasi ata e shohin Turqinë si një partner të rëndësishëm për ekonominë dhe refugjatët, por edhe për sigurinë në Lindjen e Mesme.

Gjermania nisi një përpjekje ndërmjetësimi, e cila u pezullua pas nënshkrimit të marrëveshjes Greqi-Egjipt për demarkacionin e EEZ, e cila zemëroi Ankaranë. Megjithatë, Greqia dhe Qiproja po shtyjnë BE-në të mbajë një qëndrim të ashpër kundër Turqisë dhe të vendosë sanksione.

Përveç Francës, vendet e tjera ndihen të detyruara të mbajnë një qëndrim më të ashpër ndaj Turqisë nëse ajo vazhdon eksplorimet në Mesdheun Lindor megjithëse deri më tani shumë pak vende mbështesin vendimin për vendosjen e sanksioneve ekonomike kundër Turqisë.

Marrë nga Abcnews

1 vit nga zgjedhjet e 25 prillit si e shikoni gjendjen e vendit:

View Results

rajoni rajoni kriza e mesdheut lindor kriza e mesdheut lindor

Sondazh

Poll

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

"Një tufë budallenjsh"/ Ministri Gonxhja fyen protestuesit: Hajde rrugë budallait

Korreshi ironizon Manjën për koncertin e Kanye West: Te Luan Zhegu jam ende, ti kërceve upsi-dupsi

"Kemi refuzuar Jennifer Lopez se donte 2 milionë euro garanci"/ Gonxhja: Kërkesa nuk u pranua

“Nuk shiten malet, është mundësi për pronarët dhe emigrantët” Rama: Paketa e Maleve, nuk anulohet

Abuzimi me tenderat e AKSHI-t! Mirlinda Karçanaj paraqitet në SPAK

Rama mes protestave: Ata që gjykojnë nga kafeneja nuk e njohin Paketën e Maleve

Rama- protestuesve: Delirantë, injorantë dhe dështakë-zemërakë!

Filmi The Princess Diaries 3 nuk është anuluar, çfarë tha aktorja Anne Hathaway?

Fotoja e djalit të porsalindur të Zëvendëspresidentit J.D. Vance publikohet nga Donald Trump

Do mbështesim njëri-tjetrin si miq, deklarata e Jessie J për ndarjen nga Chanan Coleman

Të shtëna me armë zjarri në Elbasan, plagosen tre persona

Mbyllen fjalimet, nis marshimi në rrugët e kryeqyetit: Rama jepe dorëheqjen!

Aktivisti: Nuk jemi nazistë, por jemi shqiptarë të cilët po largohemi çdo ditë

Protestuesi: Kërkojmë largimin e një qeverie dhe një kryeministri të korruptuar

Aktivisti: Më datë 23 të gjithë para Parlamentit, t’u themi se nuk na përfaqësoni

Dita e 51-të e revoltës/ Protestuesit marshojnë nga sheshi “Skënderbej” drejt Kryeministrisë

“Kryeministri bridh, Taulanti vendos”/ Qytetari: Dalim në protestë për skandalet e qeverisë

Labinot Tahiri mban premtimin, do të ndajë 150 euro me djalin e të ndjerit Shpat Kasapi

Zjarr përgjatë autostradës Fier–Vlorë, vështirësohet qarkullimi i automjeteve

Pse Bebe Rexha u komentua gjerësisht për performancën e saj në Los Angeles për Kupën e Botës?

Yjet që dhuruan spektakël në finalen e kupës së botës

Përplasje mes Bardhit dhe Peleshit: Ky precedent nuk i vlen askujt, si mund ta bllokosh Kuvendin

"Më shiko në sy Sali"/ Çaushi- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Bie zjarr në zonën e Ujit të Ftohtë, flakët favorizohen nga era dhe temperaturat e larta

Tensione në Kuvend, deputetët e PD bllokojnë foltoren, ndërpritet seanca plenare

Rama: Protestat për mjedisin janë arritje e madhe për shoqërinë

"Dyfishohet mbështetja për fëmijët me aftësi të kufizuara"/ Rama: Shteti do të paguajë sigurimet

‘O shoku kryetar! Alooo!’ Peleshi përplaset me Korreshit: S’është festivali folklorik!

"Më shiko në sy Sali"/ Zegjineja- Berishës: Dezinformove për reformën dhe për shtëpinë time

Balla- Muçit: Vazhdoj të të quaj sorrë... flamingot e vërteta e braktisën llumin e kënetës

"Edi Rama spak you"/ Erald Kapri shpërthen në Kuvend: Nuk e shmangni dot thirrjen e protestuesve

Çështja Partizani/ Ish-presidenti Bamir Topi thirret si dëshmitar në SPAK

Berisha- Peleshit: Vasal i Ramës dhe armik i integrimit! Peleshi i heq fjalën: Mu drejto me etikë

Policia largon me forcë ish-luftëtarët e UÇK-së, Dritan Goxhaj dhe Meçan Zotaj

Gjyqi për ‘Partizanin’/ Berisha: Procesi është ngritur mbi një piramidë të shembur mashtrimi!

Protesta para Kuvendit/ Qytetarët zhvendosen në hyrjen kryesore, presin të mbërrijnë deputetët

Berisha denoncon: Presidenti do të dekorojë Irena Gjokën me titullin ‘heroinë e Partisë Socialiste’

Berisha jashtë SPAK: Kushtetuesja është zotuar për të mos shqyrtuar çështjen time

Berisha tregon mesazhin: Dumani është avokati i narkoshtetit, drejtësia vonon, por nuk harron

Në zbatim të masës “detyrim paraqitje”, Berisha paraqitet në SPAK

Tensione në Komisionin e Jashtëm! Debatet e forta mbi deklaratën e ministres serbe për Kosovën

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit