LIVE UPDATES
Politike

Tri projektet e Akademisë, DEBAT për fjalorin e madh të Gjuhës Shqipe, Ledi Shamku-akademikut: Si do ta njësosh Leksikun?

Me debate u prit deklarata e Shaban Sinanit në Komisionin e Edukimit. Reagon studiuesja Ledi Shamku.

28 Mars 2023, 18:12 Nga k.m.
Tri projektet e Akademisë, DEBAT për fjalorin e madh të
Pamje nga mbledhja e sotme dhe Ledi Shamku

TIRANË- Përfaqësuesit e Akademisë së Shkencave kanë diskutuar për tri projektet e mëdha të institucionit, Enciklopedisë, Fjalorit dhe Historisë së Shqipërisë. Në mbledhjen e sotme në Komisionin e Edukimit në Kuvendin e Shqipërisë, akademiku Shaban Sinani prezantoi 3 temat dhe projektet që ai i cilësoi si të nevojshme për identitetin e vendit tonë dhe jo vetëm. 

Sipas tij, pritet të përpilohet nga gati 1000 persona Enciklopedia dhe Fjalori i Historisë, por edhe Historia e Shqipërisë, kësaj here duke përdorur burime të tjera, duke përmendur disa nga biblotekat më të vjetra të botës, mes tyre dhe ajo e Vatikanit. Një tjetër angazhim është edhe Enciklopedia e shqiptarëve, ide e hedhur 5 dekada më parë por pa u realizuar, gjë që e bën Shqipërinë një nga vendet e vetme në Ballkan që ende nuk ka një tillë për vete.

"E nderuar zonja kryetare, e konsiderojmë të nevojshme që të kemi dialog mes nesh. Të gjithë sa jemi këtu, jemi për shkak të detyrave që kryejmë. Unë dëshiroj të them pak gjëra. Historia e shqiptarëve është konceptuar si një botim përurues i gjithë periudhave të historisë kombëtare, duke pasur parasysh edhe perspektivën që ka vendi. Teksti i historisë së shqipërisë është botuar në vitin 1980 dhe mua personalisht me vjen zor që është i vetmi tekst që citohet nga albanologët e huaj. Koha ka shkuar përpara dhe ndryshimet janë shumë të mëdha. Kjo histori nuk është dëshirë e disa njerëzve që duan të lënë gjurmë, por është një nevojë. Duhet të dimë si e bëjmë ne por edhe për faktin që ju e dini shumë mirë që gjatë 30 viteve të fundme ka një hapje të përgjithshme. Burime arkivore nuk janë shfrytëzuar, në Itali, në Vatikan dhe në Venezia. Duke qenë e bazuar në një burimologji të ndryshme do të ketë rivlerësime në periudha të rëndësishme të historisë, po marr një prej tyre, periudha e mesjetës është konsideruar si e errët, ka një përfytyrim tjetër. Në lidhje me fjalorin e madh nuk më vjen mirë që ta them, por gjuha shqipe është e vetmja që nuk ka ende një fjalor të madh. Është term. Nuk kemi ende një fjalor të madh për të mos pretenduar për një tezaurus që do kërkojë më shumë kohë. Enciklopedia e Shqiptarëve është premtuar, por është zhvendosur, më vjen keq të them që nuk ka një vend në Ballkan që nuk ka një enciklopedi. është një detyre objektive që ka dalë për ta zhvilluar, do jetë në 10 vëllime. Ka një marrëveshje ndërqeveritare, ka protokollë të përbashkët. Brenda dhe jashtë kufinjve të Shqipërisë. Nga 600-1000 veta do angazhohen për të përuruar trashëgimninë. Do të jetë AMZA për popullin shqiptar. Vetëm për leksikun juridik, përllogariten 15 mijë fjalë, shqipja kur të përdoret do të ketë një sportel dhe një zyrë përkthimi dhe do të jetë për të gjithë shqiptarët ku janë. Do të duhet që të kemi AMZA-n e fjalës për Kosovën, për Shqipërinë, për Maqedoninë, për Arbëreshët kudo që janë. Pra jemi të detyruar që të kemi fjalorin për të komunikuar sinkronikisht pavarësisht se ku gjenden shqipfolësit,"-tha në fjalën e tij Sinani.

Lidhur me çfarë u diskutua sot në Kuvend, solli reagimin e studiueses Ledi Shamku. Në rrjetet e saj sociale, ajo e ironizoi fjlaën e mbajtur nga Sinani, i cili theksoi se "Fjalori i Madh i Gjuhës Shqipe", sipas tij do të zgjidhë problemin e njësimin e leksikut të gjuhës shqipe. Madje dhe me ironi, përmendi edhe plagjaturën e kreut të ASH, Skënder Gjinushi me Manuel Zrinzo Caruanan.

"Pa më thuaj pak, Shaban, si do ta njësosh Leksikun? Thotë gjë ai libri i famshëm i Caruanas sesi njësohet leksiku, ëë? Edhe Kostallari vetë o Shaban, kur e vrojtonte Enveri me Mehmetin nga llozha, tha se leksiku është i hapur (pra nuk njësohet), ndërsa sintaksa disi më pak e hapur, e kështu me radhë. Akademizma tash na paska gjetë si u njësoka leksiku. Po mirë ju tha Akademia e Kosovës kur ju refuzoi për këtë palofjalor: ”nuk keni as minimumin e kërkuar të nivelit shkencor për ta bërë këtë punë”. Caruanan lexoje edhe njëherë, Shaban, se ndoshta edhe ai, madje AY, do të të thotë: “Boboo, ç’thua kështu o njeri letrash?!” Veç kësaj, sot the një TË PAVËRTETË TË MADHE, dhe nuk është as etike e as ligjora ta dezinformosh Parlamentin, se dezinformimi ka përgjegjësi. The se nuk kemi një Histori të Përditësuar të Shqiptarëve. Bjeri njëherë derës së Akademisë së Studimeve Albanologjike, se e ke aty të botuar një vepër fort të lëvdueshme plot 5 (pesë) vëllime. Nuk mbahet hauri me miell hua, Shaban!,"-shkruan ajo në rrjetin e saj social. 

POSTIMI I PLOTË:

Gafa e Gjinushit ndodhi në Konferencën Jubilare për 50-vjetorin e Kongresit të Drejtshkrimit, ku kryetari i ASH-së, citoi një gjuhëtar të huaj, Manuel Zrinzo Caruana, i cili thuhet se është një maltez “antropolog, politolog dhe burrë shteti”, i cili ka argumentuar mes të tjerash se ka një lidhje thelbësore mes unifikimit të gjuhës, në një proces si ai i vitit 1972, me ekzistencën e shtetit të fortë. Vetëm se kishte një problem! Gjinushi ka cituar një libër që në fakt nuk ekziston dhe një autor i cili është një personazh i sajuar nga një blog në blogun kolektiv Peizazhet e fjalës.

Problemi është që Gjinushi duket se ka cituar një blog sarkastik mbi një libër që nuk ekziston dhe e ka cituar këtë si burim shkencor. Gafën e vuri re vetëm Ledi Shamku dhe nuk ngurroi që ta bënte publike.

ledi shamku akademia e shkencave

Sondazh

Poll

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Pas më shumë se katër orësh, qytetarët vijojnë protestën rrugëve të Kryeqytetit

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje