LIVE UPDATES
Editorial

E ardhmja e vjedhur e Rusisë

1 Mars 2022, 10:28 Nga DOSJA
E ardhmja e vjedhur e Rusisë

Nga Joschka Fischer

“Project Syndicate”

Presidenti rus Vladimir Putin ka bërë zgjedhjen e tij. Ai ka nisur luftën kundër Ukrainës. Ky është një moment vendimtar për Evropën. Për herë të parë që nga luftërat ballkanike të viteve 1990, të cilat u kufizuan në zonën e Jugosllavisë që ishte në shpërbërje e sipër, kontinenti ballafaqohet sërish me bombardimet e qyteteve dhe divizionet e tankeve.

Por këtë herë, luftën e ka nisur nga një superfuqi bërthamore. Duke urdhëruar pushtimin pak ditë më parë, Putin po tregon një shpërfillje të pacipë ndaj traktateve dhe ligjeve ndërkombëtare. Nuk ka pasur asnjë ngjarje të krahasueshme në Evropë që nga epoka e Hitlerit.

Sipas deklaratave të fundit të Putinit, Ukraina s’ka të drejtë të ekzistojë si shtet sovran, edhe pse është anëtare e Kombeve të Bashkuara, OSBE-së dhe Këshillit të Evropës; dhe ndonëse vetë Rusia (nën udhëheqjen e Boris Yeltsin) e ka njohur pavarësinë e këtij vendit.

Putin pretendon tani se Ukraina është pjesë e pandashme e Rusisë. Çfarëdo që mendon shumica e ukrainasve,për të është e parëndësishme. Gjithçka që ka rëndësi për Putin është madhështia dhe pozita ndërkombëtare e Rusisë. Por mos u gënjeni: Putin dëshiron më shumë sesa thjesht Ukrainën.

Lufta e tij ka të bëjë me gjithë sistemin evropian, i cili mbështetet mbi të gjitha tek parimi ipaprekshmërisë së kufijve shtetërore. Në përpjekje për të ri-vizatuar hartën me dhunë, ai shpreson që ta ndryshojë projektin evropian dhe ta rivendosë Rusinë si fuqinë kryesore, të paktën në Evropën Lindore.

Situata poshtëruese e viteve 1990 do të harrohej, dhe Rusia që të bëhej sërish një fuqi globale, në të njëjtin nivel me Shtetet e Bashkuara dhe Kinën. Sipas Putinit, Ukraina nuk katraditë si një shtet i pavarur, dhe është shndërruar një vegël të rëndomtë ekspansionizmit amerikan dhe NATO-s, duke paraqitur kësisoj një kërcënim për sigurinë e Rusisë.

Në një fjalim të çuditshëm një ditë përpara se trupat e tij të kalonin kufirin, Putin shkoi aq larg sa të pretendonte se Ukraina po përpiqet të pajiset me armë bërthamore. Në fakt, kur u shemb Bashkimi Sovjetik në fillimin e viteve 1990, Ukraina -ku ndodhej arsenali i tretë më imadh bërthamor në botë në atë kohë – ia dorëzoi Rusisë armët e saj bërthamore, me mbështetjen aktive diplomatike të SHBA-së.

Ukraina e bëri këtë pasi kishte marrë “garanci” për integritetin e saj territorial, siç thuhet në Memorandumin e Budapestit mbi Garancitë e Sigurisë të firmosur më5 dhjetor 1994. Ai dokument u nënshkrua nga fuqitë garantuese:SHBA-ja, Britania e Madhe dhe Rusia, të cilave iu bashkuan Ukraina, Bjellorusia dhe Kazakistani (këto 2 të fundit hoqën dorë nga arsenalet më të vogla bërthamore që kishin trashëguar nga BRSS).

Të vendosura përkundrejt fakteve historike, deklaratat e Putinit janë absurde. Qëllimi i tij parësor, është t’u japë rusëve një justifikim për pushtimin e Ukrainës. Putin e di se nëse rusëve të zakonshëm do t’u jepej mundësia të zgjidhnin midis një lufte për të dominuar Evropën Lindore dhe një jete më të mirë dhe më të begatë në shtëpi, ata do të preferonin këtë të fundit.

Siç ndodh shpesh në historinë ruse, e ardhmja e vendit dhe e popullit vidhet nga sundimtarët e tyre. Ngritja e Rusisë në statusin e një fuqie globale në shekujt XIX dhe XX solli tragjedi të shumta jo vetëm për fqinjët që ajo nënshtroi dhe aneksoi gradualisht, por edhe për vetë rusët.

Liderët aktualë të Kinës, duhet të jenë të ndërgjegjshëm për këtë histori, duke pasur parasysh se Rusia perandorake pushtoi më shumë territore kineze sesa kushdo tjetër. Ajo që Putini nuk duket se e kupton, është se politika e kahershme e Rusisë për të dominuar popujt e huaj në sferën e saj të influencës, i bën vendet e tjera të fokusohen tek mënyra se si t’i shpëtojnë “burgut gjeopolitik” të Kremlinit në rastin më të parë, duke siguruar mbrojtje nga NATO.

Këtë dinamikë e tregon zgjerimi i aleancës drejt lindjes pas vitit 1989. Ukraina dëshiron që të anëtarësohet në NATO, jo sepse kjo e fundit synon të sulmojë Rusinë, por sepse Rusia ka treguar gjithnjë e më shumë qëllimin e saj për të sulmuar Ukrainën. Dhe tani kjo gjë po ndodh.

Vlen të kujtohet se në vitet 1990, propaganda ruse e akuzoi Perëndimin se kishte hartuar kundër saj shumë plane djallëzore. Asnjë nga këto komplote nuk u realizua në kohën kur Rusia ishte në rënie, pasi një skemë e tillë nuk ka ekzistuar kurrë në Perëndim.

Projekti perandorak rus është karakterizuar gjithmonë nga një përzierje e varfërisë së brendshme, shtypjes brutale, paranojës së madhe dhe aspiratave për pushtet në nivel global. E megjithatë, Rusia është dëshmuar shumë rezistente ndaj modernizimit, jo vetëm nën carët dhe më pas nën Leninin dhe Stalinin, por edhe nën Vladimir Putinin.

Për këtë mjafton të krahasoni ekonominë e Rusisë me atë të Kinës. Të dyja janë sisteme autoritare. Por të ardhurat kineze për frymë janë rritur shumë, ndërsa standardet e jetesës në Rusi janë në rënie.

Në terma historikë, Putini po e kthen Rusinë prapa në shekullin XIX, në kërkim të madhështisë së dikurshme, ndërsa Kina po ecën përpara për t’u bërë superfuqia përcaktuese e shekullit XXI. Ndërsa Kina ka arritur një modernizim të shpejtë ekonomik dhe teknologjik të paprecedentë, Putini i ka shpenzuar të ardhurat e Rusisë nga eksporti i energjisë tek ushtria, duke ia vjedhur edhe njëherë të ardhmen popullin rus.

Me orientimin e saj gjithnjë e më të theksuar drejt Evropës,Ukraina është përpjekur që t’ishpëtojë këtij cikli të pafundmë të varfërisë, shtypjes dhe ambicieve perandorake. Një demokraci liberale e stilit evropian që funksionon mirë në Ukrainë, do ta rrezikonte sundimin autoritar të Putinit. Populli rus do të pyeste veten dhe udhëheqësit e tij:Pse të mos jemi edhe në si ukrainasit?”.Putini nuk do të kishte asnjë përgjigje të mirë për t’u dhënë atyre, dhe ai e di këtë. Kjo është arsyeja pse Rusia ka nisur pushtimin Ukrainës./bota.al

Shënim: Joschka Fischer, Ministër i Jashtëm i Gjermanisë dhe zëvendës/kancelar në vitet1998–vitin 2005.

Ndihmës-Sekretarja e Shtetit takoi Alibeajn, ndërsa Paloka deklaroi se ka firmosur peticionin kundër ambasadores Kim. Çfarë do të thotë kjo për PD?

View Results

editorial editorial joschka fischer rusia joschka fischer rusia

Sondazh

Poll

Editorial 26 Shkurt 2022, 12:45

As kriza nuk e bëri Kryeministër

Nga Enton AbilekajI pyetur në Konferencën për shtyp pas Samitit të Jashtëzakonshëm të NATO-s, nëse qëndrimi i Serbisë kundër sanksioneve për Rusinë do të ndikon...

Editorial 25 Shkurt 2022, 11:43

Armiku te Porta

Nga Florion MetohuNuk ka asnjë dyshim që urdhri i Vladimir Putin, në 24 shkurt 2022, për të sulmuar Ukrainën, do të mbahet mend si një nga datat kryesore të she...

Editorial 24 Shkurt 2022, 10:54

Perdja e re e hekurt

Nga Gjergj ErebaraVija e Teodosit, Perdja e Hekurt, Skizma e Madhe. Këto të gjitha janë krahasime historike shpesh të ekzagjeruara dhe të pabaza. Por ama në kon...

Editorial 22 Shkurt 2022, 08:16

Ti je “non grata” ime!

Nga Meri LikaKur plaçkitja bëhet një mënyrë jetese për një grup njerëzish që jetojnë në një shoqëri, ata krijojnë për vete, me kalimin e kohës, një siste...

Editorial 21 Shkurt 2022, 12:53

Mes votës së lirë dhe orientimit të Yuri Kim

Nga Enton AbilekajDeklarata e sotme e ambasadores amerikane, Yuri Kim, mund të ketë patur qëllimin e thjeshtë, që t’i japë një dorë Lulzim Bashës, pavarësisht s...

Aksidenti me dy viktima në autostradën Tiranë-Durrës, makina mori para bordurat e rrugës

Aksidenti me dy viktima në autostradën Tiranë-Durrës, makina mori para bordurat e rrugës

VIDEO- Shpërthimi me tritol në butikun në Durrës, ja si u dëmtua biznesi i gruas

Berisha dhe demokratët 'zaptojnë' Kuvendin

Me pistoleta dhe kallashnikovë në Range Rover/ Arrestohen 4 "të fortët" në Tiranë

Berisha shton akuzën ndaj Ballës: Te ndjek hija e avokatit Ravik Gurra

VIDEO E SHERRIT/ Berisha akuzon Ballen per vrasjen e avokatit Ravik Gurra

PA KOMENT- Shkodra 'nën ujë', ja si duket qyteti

Protesta kundër traut në Divjakë, një betoniere brenda parkut

EKSKLUZIVE- Lulzim Basha takohet me Ben Blushin ne Panairin e Librit, merr me vete edhe vajzën

Balla: Berishës iu dogjën tre marrëveshje tek Porti i Durrësit, koncensionarët po i kërkojnë lekët

Balla-Spahos: Do shkosh tek Porti i Durrësit me pistoletë si Strazimiri, s'keni zgjidhje tjetër

Ndërtimi i rrugëve/Balla 'shigjeton' Partinë e Lirisë:Mondi bëj kallëzime, kishin ministritë në 2017

Balla 'lëshon' gojën: Saliut i rri mendja tek vëllezërit Kariç, na vjen dhe zor t'i përmendim...

Elisa Spiropali realizon "ëndrrën" e fëmijërisë me Berishën, del LIVE me të, tregon 2 gishta

Perplasje mes banoreve dhe Policise ne Divjake

Berisha 'shënjestron' Ulsi Manjën: Vetëm dy mushka kanë mbetur pa u punësuar në fshatin tënd

Berisha bllokon foltoren dhe del në Facebook: Jam live në gjithë botën, mos ma qani hallin mua!

Berisha: Parlamentin e komandojne grupet kriminale

Dëshmia e Orges Xhelilit para avokatëve: Policët bashkiakë më goditën

ME VIDEO- PLAS KEQ SHERRI në Komision, Braçe e humb kontrollin, "shpërthen": Ik ore pirdhu!

Protesta e opozitës, pamjet nga Bulevadi, mijëra qytetarë të mbledhur

Sherri i plotë i Ramës me dy deputetët e PD: Ta tregoj unë ty, do të shkatërroj!

Balla: Kokoneshi jashtë rrezikut për jetën

Veliaj takon Papa Françeskun: Jemi takuar në Tiranë...e aprovuam ndërtimin e bustit të Nënë Terezës

Droge mes karameleve ne Tirane

Grida Duma lë mandatin, kolegët e saj në lot, Açka dhe Gjekmarkaj të përlotur

Grida Duma lë mandatin e deputetes së Partisë Demokratike

Masakra e Lushnjes, babai i Leart Haxhiut: Djali im është i pafajshëm, se di ku është

Përdhunues serial, MOMENTI i arrestimit të Spartak Dyrmishit

Nga një armë në çdo raft rrobash, çfarë gjeti Policia gjatë aksionit në Shkodër

Dalin PAMJET nga megaaksioni në Korçë

Qeni i prish mitingun Ramës, të gjithë meken, kryeministri: Po lëre në punën e vetë...

Ibrahim Lici mesazh audio nga Turqia: Jetoj i lirë, nuk jam arrestuar

Arrestohet Agim Gjata, qelloi mbi RENEA

Meta: O Edi, o lepurush, do të shporrim me poezinë ‘liri a vdekje’ të Havzi Nelës

Pakti PD PL, Meta: Kryetari i Keshillit super politikan

Paloka 'korrekt' me orarin, takohet me Bardhin në një lokal para parlamentit

Alibeaj-Majkos: Je kokrra e komunistit! Deputeti socialist: Budalla! Dosjet s'mund të hapen për...

Flet avokati i vellezerve Mollaj: Tina genjen, e shantazhojne

Durrësi zgjohet nën ujë

Tetori rozë, vajzat dhe gratë e FA i bashkohen fushatës sensibilizuese kundër kancerit të gjirit

NIS PROTESTA në Elbasan/ Qytetarët fikin makinat në shenjë rebelimi, rreshtohen në shesh

Alibeaj pranoi bashkëpunimin, do nisin negociatat/ Berisha: E mirëpres. S'tërhiqem nga Primaret

Demokrati emocionet për 'doktorin'! I bie telefoni kur po fliste me Berishën,e përplas në tokë

Privatizimi i ish-klubit ‘Partizani’, dëshmon Qirjazi: MM më kërkoi firmën, bëra ç’ishte e ligjshme

Tiranë, bënin kontrabandë me veshje, pije, cigare dhe rroba, 3 të arrestuar në 2 operacione

Me 14 emigrantë në Morinë, arrestohet 19-vjeçari, shpallet në kërkim bashkëpunëtori i tij

Rrumbullaku ngre strukturë për emërimet në polici: Riformatim ekipeve që hetojnë krimin

Me dy kallashnikovë në shtëpi e municion luftarak, arrestohet 31-vjeçari në Dibër

"Porsche", "Maseratti" e 'Mercedes Benz", arrestohet 52-vjeçari që shiste mjetet e vjedhura në BE