LIVE UPDATES
Politike

BIRN përgënjeshtron Ramën: Ministria e Drejtësisë, kontribuese dhe koordinuese e Kodit të ri Penal

Kryeministri Edi Rama dhe ministri i Drejtësisë, Ulsi Manja u përpoqën që të minimizojnë rolin e qeverisë në hartimin e draftit të Kodit të ri Penal, por të dhënat e mbledhura nga BIRN tregojnë ndryshe.

2 Gusht 2025, 13:09 Nga Edmond Hoxhaj
BIRN përgënjeshtron Ramën: Ministria e Drejtësisë,
Ulsi Manja dhe Edi Rama

TIRANA- I përballur me një lumë kritikash nga drejtues të sistemit të drejtësisë, përfaqësues të Dhomës së Avokatisë, juristë dhe organizata të shoqërisë civile, kryeministri Edi Rama tentoi të distancohej nga përgjegjësia e qeverisë për hartimin e draftit të Kodit të ri Penal, i cili u publikua për konsultim publik një javë më parë.

Në një deklaratë në rrjetin social “X”, Rama tha se “Ministria e Drejtësisë dhe Këshilli i Ministrave nuk kanë marrë pjesë në hartimin e draftit, por ia kanë besuar një grupi ekspertësh të nderuar, nën udhëheqjen e drejtorit të Shkollës së Magjistraturës, profesor Arben Rakipi.”

“Kështu, hëpërhë, qeveria është thjesht njëra nga shumë palët në këtë proces dhe e kemi marrë e po e studiojmë draftin, për të ballafaquar më pas qëndrimet tona me ato të grupit të ekspertëve,” shtoi Rama.

Por ndryshe nga sa deklaron kreu i qeverisë, ekspertët e përfshirë në hartimin e draftit i thanë BIRN se Ministria e Drejtësisë ka pasur rol koordinues dhe kontribues në mënyrë të drejtpërdrejtë në hartimin e tij, përmes përfaqësuesve të saj në grupin e punës. Edhe pse drafti iu dorëzua Ministrisë së Drejtësisë në vitin 2023, ai mbeti në sirtar për gati dy vite, deri sa u bë publik në një ceremoni pompoze më 25 korrik.

Drafti i Kodit të ri Penal është produkti final i një nisme të iniciuar nga Ministria e Drejtësisë në vitin 2019, kur ky institucion drejtohej nga ish-ministrja Etilda Gjonaj. Puna për hartimin e tij nisi gjashtë vite më parë, nga një grup pune i drejtuar nga Arben Rakipi. Ky grup mori dhe miratimin zyrtar nga Ministria e Drejtësisë në vitin 2023.

Në një komunikim telefonik, Rakipi i dërgoi BIRN listën e ekspertëve të përfshirë në procesin e hartimit. Ai sqaroi se për hartimin e draftit kishte kontribuar Sekretariati Teknik pranë Ministrisë së Drejtësisë, si dhe magjistrati i komanduar në pozicionin e përgjegjësit të sektorit të së Drejtës Penale në Drejtorinë e Kodifikimit dhe Harmonizimit të Legjislacionit, ish-prokurori Bledar Mustafaraj. Ky i fundit dha dorëheqjen nga detyra pas përfundimit të procesit të vetingut nga Komisioni i Pavarur i Kualifikimit, i cili ngriti dyshime për lidhje të tij me krimin e organizuar.

Sipas Rakipit, anëtarë të tjerë të grupit të punës ishin: pedagogu Skënder Kaçupi; gjyqtari i Gjykatës së Lartë, Sokol Binaj; gjyqtarja e Apelit të Posaçëm, Tereza Merkaj; gjyqtari i Shkallës së Parë të Posaçme, Erjon Bani; dhe gjyqtari i Gjykatës së Tiranës, Gerd Hoxha. Nga organi i akuzës, pjesë e grupit ishin prokurorët Kujtim Luli, Arqile Koça, Ylli Pjetërnika dhe Andi Pogaçe.

Rakipi tha për BIRN se për draftin kontribuan edhe përfaqësues të organizatave joqeveritare, pa përmendur emra konkretë.

Disa prej ekspertëve të grupit të punës që pranuan të flasin në kushte anonimati thanë për BIRN se puna nisi me kërkesë të Ministrisë së Drejtësisë në vitin 2019. Ata sqaruan se secili ekspert punoi mbi disa nene që i përkisnin fushës së tij të ekspertizës. Përveç magjistratëve dhe përfaqësuesve të ministrisë, pjesë e grupit ishin edhe pedagogë, këshilltarë ligjorë dhe avokatë.

“Përfaqësuesit e Ministrisë së Drejtësisë në grupin e punës kujdeseshin që të na informonin dhe orientonin lidhur me zbatimin e direktivave të Bashkimit Evropian, që në nenet e draftit zënë mbi 30% të neneve,” tha njëri prej eskpertëve.

“Po ashtu, gjatë gjithë kohës kemi kërkuar komente dhe kemi marrë opinione prej institucioneve të drejtësisë, por edhe nga institucione të tjera publike, me qëllim që përcaktimi i parashikimeve të jetë sa më pranë situatës faktike”, tha një prej ekspertëve, i cili shtoi se është ndjerë i pavarur në punën e tij, duke sqaruar se ka qenë vullnetare, pa pagesë”.

Sipas ekspertëve, nenet u hartuan bazuar në direktivat e Bashkimit Evropian, të përcjella nga përfaqësues të ministrisë që ishin pjesë e grupit. Ata pohuan gjithashtu se gjatë hartimit të draftit u morën opinione dhe komente nga institucione të drejtësisë dhe organe të tjera publike.

Ekspertët theksuan se drafti përfundoi në vjeshtën e vitit 2023 dhe iu dërgua Ministrisë së Drejtësisë. Disa prej tyre u shprehën të habitur për faktin që ai u mbajt dy vjet në sirtar, për t’u publikuar vetëm tani.

Publikimi i draftit të ri të Kodit Penal ka shkaktuar debat mes aktorëve të sistemit të drejtësisë. Kryetari i Gjykatës së Lartë, Sokol Sadushi, deklaroi gjatë një konference se as ai dhe as komuniteti i juristëve nuk ishin njohur me versionin përfundimtar të projektit. Sipas tij, i vetmi dokument i aksesueshëm ishte një version i përgjithshëm i vitit 2023, i cili më vonë u zgjerua në një tekst me mbi 900 nene.

Prokurori i Përgjithshëm, Olsian Çela, nuk ishte i pranishëm në konferencën e prezantimit dhe në deklaratat publike është shprehur se nuk ishte njohur me draftin dhe se grupi i punës nuk kishte përfshirë ekspertë nga institucioni që ai drejton. Ai e cilësoi procesin si të nxituar dhe tha se rrezikon të dëmtojë funksionimin e sistemit penal. Sipas Çelës, duhej të ishte diskutuar më parë nevoja për një kod të ri penal, duke vënë në dukje se aktualisht më shumë nevojitet rishikimi i Kodit të Procedurës Penale.

Drejtuesi i Prokurorisë së Posaçme, Altin Dumani, deklaroi se as atij nuk i ishte kërkuar mendim dhe as i ishte vënë në dispozicion drafti. Ai shtoi se ka nevojë për ndryshime në Kodin aktual.

Komuniteti i avokatëve reagoi gjithashtu, duke kundërshtuar disa nga nenet e propozuara. Kryetari i Dhomës së Avokatisë, Maks Haxhia, u shpreh se një Kod Penal i ri nuk është rrjedhojë e nevojave të sistemit të drejtësisë.

Kodi Penal aktual ka hyrë në fuqi në vitin 1995 dhe përmban 335 nene. Ai ka pësuar ndryshime deri në vitin 2017. Draft-Kodi i ri, i publikuar në faqen zyrtare të Ministrisë së Drejtësisë, përmban 952 nene. Pas Kushtetutës, ai është një nga dokumentet më të rëndësishme ligjore të vendit./ BIRN

kodi i ri penal

Sondazh

Poll

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Gjesti i veçantë i protestuesit, u dhuron lule efektivëve në shenjë solidariteti për policin e vrarë

Pas tre orësh protestë, turma vijon qëndresën: Dorëheqje!

Prej më shumë se tre orësh para Kryeministrisë, protestuesit ndezin flakadanë

"Kush s'kërcen nuk është shqiptar o hej"/ PAMJE me dron nga protesta madhështore për Zvërnecin

Thirrja e qytetarit të Rrjollit: Hajde rini, merre situatën në dorë dhe drejto vendin

Me flamuj dhe pankarta në duar, qytetarët e Durrësit sërish protestë për projektin në Zvërnec

Tentoi të futej në Kryeministri, protestuesja bën simbolin e shqiponjës

"Ne i duam parqet, lodrat, natyrën"/ Vogëlushi në protestë thirrje: Mbrojini për ne!

Protesta kundër projektit në Zvërnec/ Brohoret turma: Edi Rama o tradhtar, duhet lidhur me litar

Protesta për Zvërnecin, qytetarë mbajnë 1 minutë heshtje për efektivin e vrarë në krye të detyrës

"Ruani qetësinë, Ramën ta zhdukim me të mirë"/ Tensione në protestën kundër projektit në Zvërnec

PAMJE nga protesta madhështore kundër projektit në Zvërnec/ Oshëtin bulevardi: O pallosh o zagar

Mijëra protestues në shesh thirrje ndaj kryeministrit Rama: Duam dorëheqje

Protesta për Zvërnecin, babai i Martin Canit i bashkohet protestuesve në shesh

Mijëra qytetarë në Bulevard/ Thirrje kundër Ramës dhe Berishës: U ka ardhur fundi, në burg

Balla nga Kuvendi: Greqia u ka borxh shqiptarëve marrëveshjen për pensionet

Dita e 5-të e protestës për Zvërnecin/ Nis marshimi drejt bulevardit: Revolucion

Balla ‘thumbon’ Berishën: U trembe nga protestuesit që erdhën te selia e PD-së dhe ndryshove qëndrim

"Na keni ça k***"/ Noizy shpërthen keq ndaj protestuesve: Nuk po e shet njeri Shqipërinë!

'Zvërneci'/ Berisha: Ju jeni mafie si në Beograd. Të gjitha dokumentet ju i shumëzoni me zero

Berisha: Pse e fshihni kreun e Meduzës. Tokat në Zvërnec i ka rrëmbyer Pjerini nga Lezha dhe Agaçi

Reperi Gashi mbështet protestat për Zvërnecin: Fëmijët tanë nuk janë mysafir në tokën e tyre

Këngëtarja Bebe Rexha vlerësohet me cmimin “Female Icon Award 2026”

Banorët dhe pushuesit përballen me fenomenin e pazakontë në Ksamil

"Ktheni ligjin për investimet strategjike" Bozdo në Kuvend: Betonizuat bregdetin e jugut...

Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit: Të rinjtë po protestojnë kundër jush, mbani përgjegjësi

"Marksist-leninist i vogël'! Përplasje e ashpër mes Strazimirit e Muçit:

Ngjarja e rëndë në Maliq/ Autori transportohet drejt Tiranës, familjarët: Çfarë i bëre?!

Berisha: Xhelati Rama u vë protestuesve paqësorë, topat e ujit që gjuajtën edhe foshnjën në karrocë

Berisha-Piro Vengut: Dezertove nga ushtria dhe mashtrove se je pasardhës i Marko Boçarit

Fshihej në një zonë të pyllëzuar, ja vendi ku u gjet autori i ngjarjes në Maliq

"Rama do organizojnë antimiting në Vlorë", Balla i përgjigjet Berishës: Kemi festën e PS!

Bido i kthehet opozitës: Ku ishit ju më 30 maj që nuk folët për Zvërvecin?

“Keni paralajmëruar anti-miting në Vlorë”, Berisha thirrje Ramës: Anuloje, është praktikë fashiste

Deputeti i “Lëvizjes Bashkë”: Rendi i ditës së sotme është kërkesa për dorëheqjen e qeverisë

U plagos në operacionin për kapjen e një personi në kërkim, mbërrin te Trauma polici

Vrasja e efektivit të Policisë në Korçë, Kuvendi nis me një minutë heshtje

Vrau një efektiv dhe plagosi një tjetër, mbërrin në spital autori

Reshjet përmbytin rrugët e Shëngjinit, vështirësi në qarkullimin e automjeteve dhe këmbësorëve

Qytetarët nisen sërish drejt kryeministrisë, me flamurin kuq e zi dhe brohorima vazhdojnë protestën

Protestuesit marshojnë drejt zonës së Bllokut, qytetarët e tjerë nuk iu bashkohen #dosja #protesta

Protesta nuk ka të ndalur, qyetarët bllokojnë rrugën te Ura e Tajvanit, thirrje në kor policëve

Nga Sheshi tek Banka, qytetarët bllokojnë rrugën: Edi Rama ka mbaru

Qytetarët nuk ndalen në protestë/ Bllokojnë rrugën te selia e PS-së, ulen në gjunjë

Vazhdon protesta për Zvërnëcin/ Protestuesit ngren nga kafet qytetarët te Opera

E mbuluar me flamurin kuq e zi, e reja shfaqet me foshnjën në krah gjatë protestës

"Edi Rama jep dorëheqjen/E reja nga protesta:Ka ardhur koha të shkosh me Berishën te Veliaj dhe Meta

Qytetarët protestë në Vlorë për Zvërnecin, me pankarta në duar marshojnë drejt Sheshit të Flamurit

Dy orë protestë, bulevardi plot qytetarë ndriçohet nga blicat e telefonave: Jep dorëheqje

"Studentët të ndërrojnë qeverinë"/ I riu thirrje të forta nga protesta: Mos u largoni nga Shqipëria