LIVE UPDATES
Politike

Kosova përballet me zgjedhjet e treta legjislative brenda pak më shumë se një viti/ DW: Cilat janë pasojat kushtetuese?

Pas dy zgjedhjeve parlamentare në vitin 2025, të cilat kryeministri Albin Kurti dhe partia e tij e majtë Vetëvendosje, Vetëvendosje, i fituan bindshëm , tani janë zgjedhjet presidenciale ato që po e nxisin krizën.

16 Mars 2026, 12:57 Nga D.S
Kosova përballet me zgjedhjet e treta legjislative brenda pak më
Vjosa Osmani

Kosova , vendi më i ri në Evropë dhe kombi i dytë më i vogël në Ballkanin Perëndimor me një popullsi prej 1.7 milion banorësh, ka mbetur pa stabilitet politik dhe institucional për më shumë se një vit. Pas dy zgjedhjeve parlamentare në vitin 2025, të cilat kryeministri Albin Kurti dhe partia e tij e majtë Vetëvendosje, Vetëvendosje, i fituan bindshëm , tani janë zgjedhjet presidenciale ato që po e nxisin krizën.

Mandati i Presidentes aktuale Vjosa Osmani përfundon më 4 prill. Një kryetar i ri shteti duhet të zgjidhet nga parlamenti. Megjithatë, partitë opozitare në parlament po refuzojnë të bashkëpunojnë. Kurti, thonë ata, tashmë drejton qeverinë dhe gjithashtu emëron Kryetarin e Parlamentit nga radhët e partisë së tij. Tani, ata kanë frikë se vendi i tyre mund të marrë gjithashtu një kryetar shteti nga partia Vetëvendosje e Kurtit - shumë për opozitën.

Tetëdhjetë nga 120 votat në Parlamentin e Kosovës janë të nevojshme për të zgjedhur kreun e shtetit. Megjithatë, Kurti — së bashku me përfaqësuesit e pakicave kombëtare jo-serbe që janë pjesë e koalicionit të tij qeverisës — ka vetëm 66 vota. Kjo e detyron partinë Vetëvendosje të arrijë një konsensus me partitë e tjera.

Kurti emëroi Glauk Konjufcën, nënkryetarin e partisë Vetëvendosje, si kandidat presidencial së bashku me një kandidate femër që gjithashtu vjen nga partia e tij, Fatmire Kollcakun. Të dy do të paraqiteshin për zgjedhje në seancën parlamentare më 5 mars 2026 - dita e fundit e afatit kushtetues. Opozita nuk paraqiti kandidatin e saj dhe bojkotoi seancën, gjë që në fakt rezultoi në dështimin e zgjedhjeve.

Kushtetuta përcakton që kreu i shtetit duhet të zgjidhet jo më vonë se 30 ditë para përfundimit të mandatit. Meqenëse mandati i Presidentes Vjosa Osmani përfundon më 4 prill 2026, pasardhësi i saj duhet të ishte zgjedhur deri më 5 mars. Meqenëse zgjedhjet dështuan, zgjedhjet e reja parlamentare duhet të mbahen në përputhje me kushtetutën.

Cilat janë pasojat kushtetuese?
Presidentja në detyrë Osmani dikur ishte aleate e Kurtit, por nuk fitoi mbështetjen e tij për një mandat tjetër pesëvjeçar. Ajo shprehu keqardhjen e saj që zgjedhjet presidenciale dështuan për shkak të "pamundësisë së partive politike për të vepruar në interes të qytetarëve".

Më pas ajo nxori një dekret për shpërndarjen e parlamentit. Kryeministri Kurti, i cili gjithashtu drejton partinë Vetëvendosje, e paraqiti dekretin në gjykatën kushtetuese. Më 9 mars, gjykata nxori një urdhër të përkohshëm që pezullonte dekretin deri më 31 mars dhe bllokonte të gjitha veprimet e mëtejshme, përfshirë çdo veprim nga parlamenti.

Presidenti dhe kryeministri kanë pikëpamje të ndryshme mbi implikimet kushtetuese dhe afatet që lidhen me zgjedhjet e dështuara presidenciale. Në veçanti, ata nuk pajtohen se kur mund të shpërndahet parlamenti dhe si duhet të interpretohen afatet për zgjedhjet e reja. Kurti argumenton se "periudha 30-ditore para përfundimit të mandatit shënon fillimin, jo fundin, e procesit zgjedhor".

Një vakum institucional po afrohet në Kosovë
Sipas logjikës së Kurtit, parlamenti do të kishte ende 60 ditë kohë pas 5 marsit për të zgjedhur një president të ri. Kompleksiteti i çështjes e bën të vështirë për gjykatën kushtetuese të arrijë një vendim të shpejtë dhe përfundimtar. Gjatë kësaj kohe, mund të lindë një boshllëk institucional, shpjegon Korab Sejdiu, avokat dhe ekspert në të drejtën kushtetuese.

Zgjedhjet parlamentare kishin qenë tashmë të tensionuara. Pavarësisht fitores së saj në zgjedhjet e shkurtit 2025, partia Vetëvendosje nuk arriti të formonte shumicën parlamentare për muaj të tërë , pasi partitë opozitare refuzuan të formonin një koalicion me Kurtin.

Si rezultat, zgjedhjet e reja u mbajtën më 28 dhjetor 2025. Duke fituar më shumë se 51% të votave, partia Vetëvendosje arriti të mblidhte parlamentin e ri në mesin e janarit 2026 dhe më në fund të formonte një qeveri. Megjithatë, zgjedhja e presidentit, e cila ishte në axhendën parlamentare menjëherë pas kësaj, dështoi — kryesisht për shkak të grindjeve politike.

Elita politike po e minon sistemin kushtetues të Kosovës
Sistemi zgjedhor dhe kushtetuta e Kosovës janë hartuar për të promovuar bashkëpunimin politik dhe gatishmërinë për kompromis, shpjegon Ismet Kryeziu, kreu i rrjetit të shoqërisë civile Demokracia në Veprim (KDI). Sistemi bazohet në "demokracinë konsensuale, ndërsa praktika jonë politike është shpesh më hierarkike dhe individualiste".

Kjo e bën praktikisht të pamundur që një parti e vetme të qeverisë e vetme.

Një tjetër ekspert i zhvillimeve politike, Naim Rashiti i organizatës kërkimore Balkan Policy Research Group, i thotë DW se "elita aktuale politike në Kosovë ka probleme të mëdha me sistemin politik dhe kushtetues të vendit dhe po e minon atë në thelb".  Rashiti paralajmëron se Kosova po humbet pozicionin e saj ndërkombëtar dhe ka humbur shumë nga mbështetja e saj ndërkombëtare.

"Mbetet një vend i cenueshëm dhe i paqëndrueshëm që, në sytë e aleatëve të tij, po bën shumë pak për të arritur integrimin dhe njohjen ndërkombëtare", tha ai. "Krizat po e pengojnë vendin të krijojë marrëdhënie normale me BE-në , të zbatojë reformat dhe të bëjë përparim në dialogun e tij me Serbinë . Kritikat ndërkombëtare po rriten dhe do të duhet shumë kohë për të përmirësuar imazhin e tij."/DW

dw vjosa osmani albin kurti zgjedhjet ne kosove

Sondazh

Poll

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Nesër protestë para Kuvendit! Paralajmëron protestuesi: Më 23 tubimi i madh

Protestuesi: Nuk ndalojmë deri në largimin e atij që është strukur në Kryeministri

Nis marshimi drejt Kryeministrisë, protestuesit bëjnë thirrje për dorëheqjen e kryeministrit

Dita e 50-të e protestës/ Nis grumbullimi në sheshin "Skëndërbej"

Kryeministri Rama kryen nderimet në homazhet për gazetarin Enrik Mehmeti

Emigrantët bllokohen në pikën kufitare mes Kroacisë dhe Serbisë, kërkojnë informacion

Pesë turistë gjermanë mbetën të bllokuar në Karaburun, ekipet e shpëtimit bënë të mundur gjetjen

Cili ishte shkaku i vdekjes së aktores së njohur turke Ece Irtem?

Fëmijët e birësuar të Brad Pitt nisin procedurat për të mos mbajtur mbiemrin e të atit

Ish-drejtoresha e filialit të Postës së Durrësit u la në burg/ Avokati: Vendim absurd

Kuvendi Kombëtar i Protestës/ Folëses i merret mikrofoni nga dora: Edi Rama të japë dorëheqjen

Tentoi te merrte pjesë në Kuvendin Kombëtar të protestës/Selami Jenisherin nxirret jashtë

Berisha: Do bëjmë gjithçka për të paraqitur realitetin shqiptar pranë Komisionit Evropian

Falja e pronave publike në Dhërmi e Palasë/ Berisha: PD nuk do i njohë kurrë këto vendime të Ramës

Berisha: Rama nuk e dënon ministren monstër të Beogradit sepse është vasal i Vuçiçit

Berisha: Ftoj çdo demokrat që të marrë pjesë në protestë dhe të bëjë gjithçka për suksesin e saj

Berisha: Ky është procesi më i thellë i ripërtëritjes së PD që nga themelimi i saj!

“Neomalsorja” i bashkohet protestës së 49-të para Kryeministrisë: Rezistenca e qytetarëve nuk ndalet

Regjisori krijues i Star Wars mbështet Inteligjencën Artificiale

Rama: Deri në 1 mld euro mbështetje për bizneset, kredi deri në 2 milionë euro me interesa të ulëta

Rama i kthehet biznesmenit: Në Shqipëri ka para të pista, por s'mund t'i veshim këtë kostum vendit

Rama i përgjigjet komentuesve: Ka qeveri që bëjnë punë të mira, ka që bëjnë të këqija

Dyfisho sipërmarrjen tënde/ Rama: Cikël takimesh me bizneset e interesuara

Moment paniku në Theth! Guri bie mbi makinë, turistët shpëtojnë pa lëndime

Përfaqësuesi i Sindikatës së Punonjësve të Universiteteve:Dua të përcjell mbështetjen e profesoratit

Plagosja me thikë te Poliklinika e Shkodrës, dalin pamjet e rënda!

Si po ecën marrëdhënia mes Ariana Grande dhe ish të dashurit të saj pas ndarjes me Ethan Slater?

Nuk më pëlqen ta ekspozoj jetën time, Benny Blanco rrëfen si po mësohet me jetën e Selena Gomez

Edi Rama përmend vrasjen e Martin Canit: E kujtoj çdo ditë, ata që e përdorën për politikë e harruan

Rama: Kemi hyrë në zemër të problemit, djegia e makinës pas krimit nuk mund të ndodh më

Kush është modelja që u bë virale për ngjashmërinë me futbollistin Erling Haaland?

Kujtimet tona do të jetojnë gjithmonë, mesazhi i Donatella Versace për të vëllain Gianni Versace

Berisha: Dënoj heshtjen prej vasali të qeverisë shqiptare ndaj deklaratës së ministres së Vuçiçit

Berisha: Drejtimi i PD është ripërtërirë me personalitete ndër më të shquarit në fushat e tyre

Berisha uron drejtuesit e rinj të PD: Vota e lirë në themel të kësaj force politike

Çfarë detajesh tërhoqën vëmëndjen në festimet e ditëlindjes së Jennifer Lopez në Paris?

Salla: Fermeri do ta shohë prodhimin edhe si aset për financim

Përplasje e ashpër në Kuvend/ Bido: Populizëm që dëmton Kosovën

Tentoi të transportonte pistoleta! Kapet në tunelin e Skërficës, 31-vjeçari

Ndryshimet në "Ligjin për Turizmin", Balla: Pezullohen punimet në bregdet gjatë sezonit turistik

Balla mbron Ramën nga Redi Muçi: Lani gojën kur t'i përmendni emrin

Deklarata diskriminuese e ministres serbe/ Muçi akuzon Ramën për heshtje: Çfarë pret kryeministri?

Spiropali dërgon në Asamblenë e PS mocionin për hapjen e partisë

Kuvendi mblidhet sot në seancë plenare, ‘blindohet’ me autobotë uji dhe forca të shumta policore

Ilirjana Kuçana akuzon lidershipin për shkelje të Statutit dhe "Mulizim" të partisë

Protestuesja: Shqipëria nuk e përmban dot një koncert si të Kanye West, vendi ynë ka marrë fund

Thirrjet për Ramën, protestuesi: Traumë për fëmijët të thonë Rama jep dorëheqjen

Dita 46-të e protestës/ Protestuesi: Sali Berisha dhe Edi Rama të thyejnë qafën

Protesta qytetare bën bashkë shqipëtarë nga çdo krahinë, valëviten flamujt nga diaspora

Protesta e 46-të/ Mbyllen fjalimet para Kryeministrisë, nis marshimi rrugëve të Tiranës