19 Tetor 2022, 15:25
Nga Enton Abilekaj
Enton Abilekaj
Ajo pjesë e opozitës që, në kundërshtim me interesin e oligarkëve, e çoi në Gjykatën Kushtetuese Vendimin e Këshillit të Ministrave për ndërtimet dhe shtesat pa leje, u bë sot objekt i sulmeve të Kryeministrit. Nga Gjirokastra, kreu i Qeverisë, aludoi se paratë e ndërtuesve po hidhen për Gazment Bardhin që bëri padinë dhe anëtarët e Gjykatës Kushtetuese që do marrin vendimin. Se vendimi ishte për të mirën publike, sipas Ramës, ndërsa anulimi i tij në të mirën e ndërtuesve keqbërës.
Për të kuptuar të vërtetën, duhen parë llogaritë.
Për të ndërtuar një pallat në Tiranë 40 – 50 për qind e investimit lidhet me pronarët e truallit dhe taksat. Pronarët e truallit në varësi të vendit marrin 30 – 40 për qind, taksa e ndikimit në infrastrukturë 4-8 për qind, taksa e truallit 200 lekë për metër katror, tarifa për shqyrtimin e kërkesave për leje ndërtimi është 1 për qind e investimit, tarifa për shqyrtimin e kërkesave për leje zhvillimi 100 lekë për metër katror. Aty ku çmimi i apartamenteve shkon 1000 euro për metër katror, pronarët dhe taksat kanë 400 – 500 euro, ndërtuesit ulin koston e ndërtimit për të nxjerrë një fitim 20 për qind, që në këtë rast i bie 200 euro për metër katror.
Në zonat ku u zbuluan shtesat pa leje, apo ndërtime të gjitha pa leje, çmimi është minimalisht 1600 euro për m2, pronarët dhe taksat marrin 650 – 800 euro për metër katror. Në qendër të Tiranës, tek pallati që përmendi Kryeministri, bëhet fjalë për 4 mijë euro metri katror, nga të cilat 1600 deri në 2000 euro i takojnë pronarëve dhe shtetit. Një shtesë pa leje, nuk bëhet as pjesë e kontratës me pronarët, as objekt i taksave dhe tarifave, madje, nëse nuk zbulohet nuk paguan as TVSH.
Fitimi nuk është më 20 për qind, por 100 për qind. Kur bëhet fjalë për çmime nga 1600 deri në 4000 euro për metër katror, fitimi nga ndërtimi pa leje është marramendës. Shumë ndërtues në Tiranë dhe bregdet e kanë bërë këtë në bashkëpunim me Pushtetarë të lartë dhe më pas kanë paguar gjoba dhe koston e legalizimit, që nuk shkon as 20 për qind e investimit.
Pronarët në këtë rast trajtohen si ata që u është zënë prona më parë, pra me ligjin e ri, kanë të drejtën e dëmshpërblimeve 60 për qind para dhe 40 për qind pronë, ose 80 për qind para dhe 20 për qind pronë. Dëmshpërblimi bëhet në disa vite, gjë që i bën pronarët praktikisht pensionistë. Pensionistë që paguhen nga paratë publike që do të thotë se qytetarët e thjeshtë, paguajnë atë që duhet të paguante ndërtuesi, i cili pasi ndërton pa leje, fiton më shumë se sa po të paguante detyrimet. As konfiskimi ose prishja, as gjoba madje as dënimi që parashikon ligji, nuk e përmirësojnë këtë, pasi pronarët e truallit, mbeten sërish të dëmtuar, qytetarët paguajnë përsëri dëmet. Ligji nuk është i plotë, Vendimi i Këshillit të Ministrave, ia heq ligjit mundësinë t’u vënë gjobë, apo t’i dënojë ndërtuesit e paligjshëm. Kryeministri ka vendosur që ata, në kundërshtim me ligjin, të paguajnë vetëm një tarifë subjektive për të rimarrë shtesat që u konfiskohen, ose do lënë shtesat. Dhe, nëse tarifa është 350 euro apo 500 euro metri katror, kur taksat janë 800 euro për metër katror, ndërtuesi i paligjshëm, do fitojë më shumë. Në këtë rast, as nuk dënohet, as nuk merret me pronarët e tokës fare, as nuk gjobitet, madje as nuk paguan taksat.
Ky është ndëshkimi që Edi Rama u bën ndërtuesve të paligjshëm, që njihen si miqtë e tij. Me këtë marrëveshje për të grabitur paratë dhe pronat e qytetarëve, Edi Rama pretendon se ka luftuar ndërtimet pa leje dhe se thashethemet që ai është ortak me ta marrin përgënjeshtrimin e merituar. Madje, pasi e vulos me VKM grabitjen hapur, në mes të Tiranës, mu te Syri i Tiranës, intimidon edhe Gjykatën Kushtetuese që të mos e prishë orgjinë e milionave, akuzon ata dhe paditësit se po marrin lekë nga ndërtuesit.
Në fakt, aksioni, VKM-ja dhe Padia, shërbyen për të kuptuar se kush është i kapur. Pas VKM-së, shtesat dhe ndërtimet pa leje do shtohen, sepse qeveria i garanton ndërtuesit që, jo vetëm nuk do burgosen sipas ligjit, por edhe do paguajnë më pak se ndërtimi me leje. Buxheti do marrë më pak, shpenzimet do rriten për të paguar dëmet e paligjshmërisë. Ata që fitojnë janë të dyshuarit e përhershëm, Kryeministri dhe biznesmenët e tij. Ose biznesmenët dhe kryeministri i tyre./Dosja.al
enton abilekaj analiza nga enton abilekaj
Editorial
18 Tetor 2022, 10:22
Meri Lika
Meri Lika
Pjesa e elektoratit gri e cila nuk voton për kahun politik, por voton për atë i cili e bind se do bëj më të mir&eum...
Editorial
17 Tetor 2022, 12:16
Mimoza Hafizi
Mimoza Hafizi, fizikante
Ndokujt mund t’i duket rastësi se si shifrat veçanërisht dramatike të regjistrimeve universitare ...
Editorial
14 Tetor 2022, 08:59
Shaban Murati
Shaban Murati
Në fjalimin, që kryeministri i Shqipërisë, Edi Rama, mbajti në 12 tetor në Asamblenë e Përgjithë...
Editorial
13 Tetor 2022, 15:58
Enton Abilekaj
Enton Abilekaj
Mund të jetë i vërtetë pretendimi mburravec i Kryeministrit, se fjalimi i tij ra si bombë në Asamblenë Pa...
Editorial
8 Tetor 2022, 13:17
Mark Galeotti
Foto ilustruese
Është e qartë që Vladimir Putin dëshiron që ne ta shohim si një i çmendur që mund të p&...
Editorial
8 Tetor 2022, 13:15
Gideon Rachman
Foto ilustruese
Dikur mendoja se teoritë e konspiracionit ishin streha e njerëzve të pafuqishëm dhe të paarsimuar. Bindja se forca...
Editorial
4 Tetor 2022, 13:36
Dosja.al
Sali Berisha dhe Besart Xhaferri
Nuk ka asgjë kundër Partisë Demokratike në polemikat apo edhe sherret që pasuan zgjedhjen e Kryet...
Editorial
4 Tetor 2022, 09:36
Meri Lika
Meri Lika
Manipulimi i votës është një pjesë integrale e historisë politike në Shqipëri. Shpesh kisha menduar se nd...
Editorial
26 Shtator 2022, 16:29
The Economist
Foto ilustruese
Dimri i viteve 1973-74 ishte i zymtë dhe në mënyra të ngjashme, i njëjtë si ky sot. Në përgjigje t...
Editorial
24 Shtator 2022, 14:33
Monitor
Foto ilustruese
Shqipëria është kthyer në një vend paradoksesh dhe i çudirave të mëdha, me raste, edhe qesharake...